Yunanistan’a ‘tarihi’ takviye… Elgin Mermerleri komşuya dönebilir

Türkiye, Yunanistan’ın kurulduğu günden bu yana İngiltere’den “çalıntı” olduğu münasebeti ile geri istediği Elgin Mermerleri konusunda Atina’ya art çıktı. UNESCO Hükümetlerarası Komitesi’nin Paris’te tamamlanan 25’inci oturumunda gözlemci sıfatı ile konuşan Türk heyeti, heykellerin Osmanlı devrinde İngiltere’ye götürülmesini yasallaştıracak rastgele bir “sultan fermanı” bulunmadığını vurgulayarak, Londra’nın temel tezini bir defa daha reddetti. Ankara’nın takviyesi Yunanistan’da geniş yankı uyandırdı. Türkiye 2024 yılında yapılan 24’üncü UNESCO oturumunda da bu hususta resmi bir kayıt bulunmadığını belirterek, heykellerin Yunanistan’a iadesini yanlışsız karar olacağını vurgulamıştı.

LONDRA’YA BİRİNCİ SEFER ÇAĞRI

Toplantıya katılan ülkelerin büyük çoğunluğu da Yunanistan’ın Elgin Mermerleri’nin iadesi talebine takviye verdi. UNESCO Komitesi’nin kabul ettiği kesin kararda ise birinci sefer, heykellerin “Yunan kültürel mirasının ayrılmaz bir parçası” olduğu resmen kabul edildi. Kararda ayrıyeten İngiltere’ye, yapıtların tekrar birleştirilmesi ve Atina’daki Akropolis Müzesi’nde kalıcı olarak sergilenmesi için Yunanistan ile iş birliği yapma davetinde bulunuldu.

İNGİLİZLERİN TEZİNİ TÜRKİYE ÇÜRÜTTÜ

Atina idaresi kararı “tarihi diplomatik zafer” olarak değerlendirirken, Türkiye’nin, İngilizlerin tezini bir kere daha çürüterek Atina’nın yanında yer alması Yunan basınında geniş yankı buldu. Yunan medyası, Ankara’nın bilhassa milletlerarası platformda “heykellerin taşınmasını yasallaştıracak hiçbir resmi Osmanlı dokümanı bulunmadığı” istikametindeki çıkışına dikkat çekti. 1800’lerin başında Osmanlı nezdindeki İngiliz Büyükelçisi Lord Elgin, Parthenon Tapınağı’ndan çok sayıda heykel ve kabartmayı söktürerek İngiltere’ye taşıdı. Hala British Museum’da sergilenen eserler, Atina-Londra sınırında yıllardır diplomatik krize yol açıyor. İngiltere hükümeti, bu heykellerin Osmanlı devrinde kendilerine satıldığını sav ediyor.