Bakan Ersoy’dan Aspendos müjdesi. Genç Eurymedon mozaiği ortaya çıkarıldı

Antalya’nın Serik ilçesindeki Aspendos Antik Tiyatro’da Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından yürütülen kazı çalışmalarında değerli bir buluntuya ulaşıldı.

Aspendos Akropolisi ile tiyatroyu birbirine bağlayan Tiyatro Caddesi’nin Doğu Meydanı’nda ortaya çıkarılan mozaik, sahip olduğu ikonografik özellikleri ve personellik kalitesiyle Roma Devri Anadolu mozaik sanatına ait dikkat cazip datalar sunuyor.

İlk değerlendirmelere nazaran yapının milattan sonra 3’üncü yüzyıl başlarında havuz olarak inşa edildiği, şimdiye kadar hafriyatı tamamlanan yaklaşık 6 x 7,50 metrelik kısımda açığa çıkarılan mozaik döşemenin ise şimdi kazılmamış alanlarda da devam ettiği anlaşıldı. Yapının, milattan sonra 262 zelzelesinin akabinde iç duvarlarla bölünerek farklı yerlere ayrıldığı bedellendiriliyor.

Gün yüzüne çıkarılan mozaik tabanın birinci panosu geometrik bezemelerden, ikinci panosu ise merkezindeki figüratif betimlemeden oluşuyor. İkonografik özellikleri ve benzeri örnekler doğrultusunda kelam konusu figür, Aspendos’a hayat veren Eurymedon Nehri’ni simgeleyen “Aspendos Irmak İlahı Genç Eurymedon” olarak tanımlanıyor.

Mozaikte, Irmak Rabbi tasviri başında ve elinde saz yapraklarıyla betimleniyor. Tabiatın rahmetini ve suyun ömür veren gücünü simgeleyecek halde içinden su dökülen bir amphoraya yaslanmış konumda tasvir edilen figüre, ırmak içerisinde karşılıklı yüzen balıklar eşlik ediyor. Kompozisyonu tamamlayan balık figürleri, sahneye canlılık kazandırırken su dünyasının zenginliğini de yansıtıyor.

Küçük tesseralarla oluşturulan renk geçişleri, detay zenginliği ve istikrarlı figür oranlarıyla yüksek nitelikli bir personellik ortaya koyan mozaik, mozaik sanatında bu cins ırmak yaradanı betimlemelerine epey sonlu sayıda rastlanması nedeniyle bilimsel ve kültürel açıdan farklı bir paha taşıyor.

Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy da Aspendos’ta gün yüzüne çıkarılan mozaikle alakalı konuştu. Toplumsal medya hesabından paylaşım yapan Bakan Ersoy, “Aspendos’ta yürüttüğümüz hafriyat çalışmalarında, Roma Devri Anadolu mozaik sanatına ışık tutacak son derece değerli bir keşfi gün yüzüne çıkardık. Tiyatro Caddesi’nde ortaya çıkarılan mozaiğin merkezinde, kente hayat veren Eurymedon Nehri’ni simgeleyen “Genç Eurymedon” tasviri yer alıyor” dedi.

Bu keşfin sırf Aspendos’un sanatsal zenginliğini ortaya koymadığını, Roma Periyodu Anadolu mozaik sanatına ait değerli bilimsel datalar sunduğunu da belirten Ersoy çalışmalarda emeği geçen herkese teşekkür etti.

Kültür ve Turizm Bakanı, “Saz yaprakları, amphora ve balık figürleriyle zenginleşen bu kompozisyon; suyun, rahmetin ve hayatın sembolik anlatımını yansıtıyor. Küçük tesseralarla oluşturulan renk geçişleri, detay zenginliği ve yüksek personellik kalitesiyle dikkat çeken eser, mozaik sanatında hayli ender rastlanan ırmak ilahı betimlemelerinden biri olmasıyla da başka bir değer taşıyor” sözlerini kullandı.