Brezilya Amazonlarındaki orman yangınları, bir evvelki yıl tepe yaptıktan sonra 2025 yılında tarihi bir düşüş kaydederek kayıtların tutulmaya başlandığı 1985'ten bu yana en düşük düzeyine geriledi.
Dünyanın en büyük tropikal yağmur ormanı olan Amazon’da, bir evvelki yıl yaşanan büyük felaketin akabinde heyecan verici bir gelişme kaydedildi.
Çevre izleme ağı MapBiomas tarafından salı günü yayımlanan rapora nazaran, Brezilya Amazonlarındaki orman yangınları 2025 yılında tarihi bir düşüş gösterdi.
Uydu bilgilerini inceleyen uzmanlar, geçen yıl ormanlık alanda 3,1 milyon hektarlık bir sahanın yandığını belirledi. Bu ölçü, bilgi kayıtlarının tutulmaya başlandığı 1985 yılından bu yana tespit edilen en küçük yangın alanı olarak kayıtlara geçti.
Ülke genelindeki orman yangınlarında da misal bir rahatlama gözlendi ve Brezilya genelinde yanan toplam alan 2018 yılından bu yana görülen en düşük düzeye geriledi.
2024 yılında gibisi görülmemiş bir kuraklığın tetiklediği ve büyük kısmı insan eliyle çıkarılan yangınların akabinde yaşanan bu düşüş, ekim ayında düzenlenecek devlet başkanlığı seçimlerinde tekrar aday olmayı planlayan solcu başkan Luiz Inacio Lula da Silva için de elverişli bir siyasi taban sunuyor.
MapBiomas rapor koordinatörü ve coğrafyacı Ane Alencar, yangınlardaki bu keskin azalışı “olağan dışı” olarak nitelendirdi.
AFP ajansına konuşan Alencar, 2024 ile 2025 yılları arasında geciken yağmur döneminin, tarım yerlerini temizlemek için klâsik olarak ateş kullanılan birtakım bölgelerde yangın çıkarmak için gereken “uygun vakit aralığını” engellediğini tabir etti.
Bölgedeki denetimsiz ziraî yangınlar, bilhassa yasadışı madencilik yapılan alanlarda yaygın olan kaçak ağaç bölümü üzere faaliyetlerle birleştiğinde çok daha yıkıcı hale geliyor.
Ancak MapBiomas bilgilerine nazaran, geçen yıl ormansızlaşma oranlarının da düşüşe geçmesi, yangınları besleyecek organik yakıt ölçüsünü büyük oranda azalttı.
Raporda ayrıyeten, lokal toplulukların 2024 yılındaki büyük yangın felaketinin tekrarlanmasından duyduğu tasanın yarattığı “psikolojik faktöre” dikkat çekildi.
Bu dehşetin tesiriyle mahallî halkın yeni yangın odaklarını denetim altına almada daha etkin rol oynadığı vurgulandı.
Araştırmacılar, yangınların azalmasının son yıllarda gözlenen daima genişleme döngüsünü kırdığını ve ülkeyi tarihî olarak düşük bir yanan alan düzeyine geri döndürdüğünü belirtiyor.
Amazon’daki olumlu tabloya karşın, Brezilya’nın merkezinde yer alan geniş Cerrado savanasındaki yangınların benzeri süratte devam ettiği aktarıldı.
Uzman Ane Alencar, bu yıl bölgeyi etkilemesi mümkün bir “süper El Nino” hava olayına karşı da ikazlarda bulundu. Bu iklim fenomeninin, uzayan bir kurak dönemi ve buna bağlı olarak daha yüksek bir orman yangını riskini beraberinde getirebileceği söz ediliyor.
Yoğun bitki örtüsü sayesinde global ısınmaya yol açan sera gazlarını emen Amazon’un korunması, dünya genelinde iklim değişikliğiyle çaba için hayati bir ehemmiyet taşıyor.
2026 yılının birinci çeyreğine ilişkin resmi datalar, ormansızlaşmanın bu on yılın en düşük düzeyinde olduğunu gösteriyor. Vazifedeki solcu önder Lula, 2030 yılına kadar yasadışı ağaç kısmını büsbütün ortadan kaldırma kelamı vermişti.
Çevre odaklı siyasetleriyle öne çıkan ve ekim seçimlerinde dördüncü kez devlet başkanlığı koltuğuna oturmayı hedefleyen Lula, bu muvaffakiyetleri seçim kampanyasının merkezine taşımayı amaçlıyor.
Ancak çevreci kimliğine karşın Lula’nın Amazon kıyılarında büyük bir açık deniz petrol arama projesine onay vermesi, etraf aktivistlerinin sert tenkitlerine yol açmaya devam ediyor.