ABD Temsilciler Meclisi'ndeki Cumhuriyetçilerin Ortadoğu'daki savaşın harcamalarını karşılamak için hazırladığı yeni plan, ABD Başkanı Trump'ın 1,5 trilyon dolarlık savunma bütçesi amacını zora soktu.
ABD Temsilciler Meclisi’ndeki Cumhuriyetçilerin İran’a yönelik savaşın maliyetini karşılamak için hazırladığı son planlar, ABD Başkanı Donald Trump’ın hayali olan 1,5 trilyon dolarlık savunma bütçesini sekteye uğratabilir.
Parti önderleri, Ortadoğu’daki savaş sebebiyle tükenen füze savunma sistemleri ve öbür kritik mühimmat stoklarını destek etmek gayesiyle Pentagon’un bilançosundaki açığı kapatacak 60 milyar dolarlık bir tasarıyı yasalaştırmak için vakte karşı yarışıyor.
Cumhuriyetçiler, bu tasarayı Kongre’den geçirmek için Senato’daki Demokratların çıkardığı manileri aşmalarına imkan tanıyan bütçe uzlaştırma sürecini kullanmayı planlıyor.
Hükümet yetkilileri, Kongre üyelerine acil savaş muhtaçlıklarının karşılanması için daha küçük ölçekli bir adım atılması davetinde bulundu.
Fakat bu Trump’ın devasa savunma bütçesi amacı için sorun teşkil ediyor; zira ABD Başkanı, 1,5 trilyon dolarlık toplam bütçe taslağının 350 milyar dolarlık kısmının tekrar birebir uzlaştırma sistemiyle Kongre’den geçmesini umuyordu.
Reuters’ın aktardığına nazaran Senato Ödenek Komisyonunun savunma heyetinde yer alan Cumhuriyetçi Senatör Jerry Moran bahse ait değerlendirmesinde, “Savunma harcamaları benim ve ülkemiz için son derece değerli ama yeni bir uzlaştırma tasarısı için kâfi oy olduğunu düşünmüyorum. Yapılabilecek olan şeylere odaklanmalıyız” tabirlerini kullandı.
Kongre, bu yılın ilkbahar aylarında göçmenlik ve hudut devriyesi programlarını finanse etmek maksadıyla halihazırda 70 milyar dolarlık başka bir uzlaştırma yasasını kabul etmişti.
Ara seçimler öncesinde her iki mecliste de kıl hissesi çoğunluğa sahip olan Cumhuriyetçilerin bu yıl iki uzlaştırma yasasını daha onaylaması, siyasi açıdan düşük bir ihtimal olarak bedellendiriliyor.
Nitekim Kongre’nin birkaç hafta içinde başlayacak yaz tatili öncesinde hangi ölçekte olursa olsun büyük bir bütçe tasarısını yasalaştırması önemli bir zorluk teşkil ediyor.
Temsilciler Meclisi’ndeki tesirli Cumhuriyetçiler, dün Bütçe Komisyonundan geçerek birinci mahzuru aşan 60 milyar dolarlık dar kapsamlı teklifin, ileride öbür finansal badirelere yol açsa bile derhal ele alınması gerektiğini savunuyor.
Temsilciler Meclisi Silahlı Hizmetler Komisyonu Başkanı Cumhuriyetçi Mike Rogers, “Bu durum, gelecekte nasıl çözeceğimi bilmediğim yüz milyarlarca dolarlık mecburî harcamayı açıkta bırakıyor. Lakin eski milletvekili Peter King’in de dediği üzere, o köprüye geldiğimde aşağı atlarım. Şu an tek tek meselelerle ilgilenmek zorundayım” dedi.
Buna rağmen Senato’daki üst seviye Cumhuriyetçiler, Temsilciler Meclisi’nin bu dar kapsamlı bütçe teklifini süratle onaylayacakları yönündeki beklentileri şimdiden düşürüyor.
Senato Çoğunluk Lideri John Thune, bu planı “riskli bir teklif” olarak nitelendirerek, daha fazla kaynak talep eden savunma yanlısı Kongre üyelerinin oylarını almanın önemli bir zorluk yaratacağına işaret etti.
AFP’nin haberine nazaran Thune gazetecilere yaptığı açıklamada, “Ek askeri harcamalara gereksinim olduğunun farkındayım. Lakin muhtaçlık duyulan bütçe göz önüne alındığında, bu türlü bir riski göze alıp bu tasarıyı oylamaya sunmaya bedel mi?” sorusunu yöneltti.
Trump’ın 1,5 trilyon dolarlık planının en büyük destekçilerinden biri olan Senato Silahlı Hizmetler Komisyonu Başkanı Cumhuriyetçi Roger Wicker da Temsilciler Meclisi’nin planını eleştirerek, “Daha fazlasına muhtaçlığımız olacak” ifadesini kullandı.
Komisyon Başkanı Rogers, bu geçici fonun mühimmat stoklarını doldurmak, Venezuela ve İran’daki askeri operasyonlar için harcanan parayı yerine koymak ismine hayati değer taşıdığını belirtti.
Rogers, bu nakit akışı sağlanmadığı takdirde birtakım askeri programların, bilhassa de eğitim ve bakım faaliyetlerinin yıl sonuna kadar kaynaksız kalacağını söz etti.
Temsilciler Meclisi’ndeki kimi Cumhuriyetçiler, 350 milyar dolarlık ek bütçe artışını destekleseler de böylesine savlı bir maksadın şu an için gerçekçi olmayabileceğini belirtiyor.
Silahlı Hizmetler Komisyonunun kıdemli üyelerinden Cumhuriyetçi Rob Wittman, “Burada asıl bakılması gereken şey, neyin mümkün olduğudur. Bu çok büyük bir harcama fiyatı ve bizim yalnızca bir buçuk haftamız var” değerlendirmesinde bulundu.
Cumhuriyetçiler geçen yıl, Trump ve parti idaresinin vergi kesintileri, ordu ve sınır güvenliği harcamalarını içeren ortak paketi kapsamında, temel savunma bütçesinin üzerine 150 milyar dolarlık bir artış elde etmişti.
Beyaz Saray bu yıl da emsal bir başarıyı tekrarlamak istiyor ve Temsilciler Meclisi ödenek planlamacılarının 2027 mali yılı için öngördüğü 1,1 trilyon dolarlık temel savunma bütçesine ek olarak yüz milyarlarca dolar daha talep ediyor.
Kongre’de Trump’ın 1,5 trilyon dolarlık devasa savunma bütçesinin büsbütün gerçekleşebilir olduğunu düşünenlerin sayısı epey az olsa da Pentagon, silah stoklarının yenilenmesi, insansız hava aracı ile İHA savar teknolojilerinin üretilmesi ve Altın Kubbe füze savunma sisteminin kurulması üzere en öncelikli projeleri için bu 350 milyar dolarlık bütçe uzlaştırma hissesine güveniyor.
Bu teşebbüslerin iptal edilmesi halinde, Pentagon birçok kıymetli projesinin ödeneksiz kalması riskiyle karşı karşıya kalacak.
Ara seçimler öncesinde hem Temsilciler Meclisi hem de Senato’daki sıkışık takvim sebebiyle Cumhuriyetçilerin Pentagon bütçesini artırmak için önlerinde hudutlu vakit ve sınırlı seçeneği mevcut.
Temsilciler Meclisi Bütçe Komisyonunun üzerinde çalıştığı taslak, 60 milyar doları Temsilciler Meclisi Silahlı Hizmetler Komisyonuna tahsis edilmek üzere toplam 95 milyar dolarlık bir bütçe uzlaştırma tasarısını öngörüyor.
Herhangi bir bütçe paketinin yasalaşması için hem kıl hissesi bölünmüş Temsilciler Meclisi’nden hem de ara seçimler öncesinde tek partili bir tasarıyı zorlamaya sıcak bakmayan Senato’dan geçmesi gerekiyor.
Temsilciler Meclisi Savunma Ödenekleri Alt Komisyonu Başkanı Cumhuriyetçi Ken Calvert, bu dar kapsamlı paketin “bir şeyler yapacağını” lakin kâfi olmayacağını söyledi.
Calvert bütçenin düşüklüğünden yakınırken, ara seçim periyodunun getirdiği siyasi atmosferin Demokratların takviyesini almayı zorlaştırdığına dikkati çekti.
Calvert, “İhtiyacımız olan materyalleri satın alabilmek için bir bütçe uzlaştırma yasasına ya da yüksek ölçülü ek bütçeye muhtaçlığımız var. Bu uzlaştırma tasarısı nispeten küçük bir paket olsa da önümüzdeki birkaç ay içindeki mutlak acil muhtaçlıkları karşılayacaktır” dedi.
Bu hafta Meclis Başkanı Mike Johnson ve öteki Cumhuriyetçi önderlerle Beyaz Saray’da yapılan toplantıya katılan Rogers, Trump’ın savunma harcamalarında 350 milyar dolarlık ek bütçe sağlama konusunda “hala kararlı” olduğunu söyledi.
Ancak bu talebin, acil gereksinimler için bütçe uzlaştırma sürecinin kullanılması uğraşlarının gerisinde kalacağını belirtti.
Rogers, son plan hakkında konuşurken, “Bu tasarıyı geçirdikten sonra o mevzuyu düşünecekler” dedi.
Trump’ın 1,5 trilyon dolarlık savunma bütçesi tehlikede
ABD’den Green Card müracaatlarına 100 bin dolarlık teminat planı
İsrail’de meclis feshedildi: Seçim tarihi muhakkak oldu
Vefat kokan parfüm! Rus casusların çöpe attığı şişe nasıl felaket getirdi?
Trump’tan Körfez ülkesine savaş mükafatı: Majesteleri bir savaşçı
Fransa’da 53 bin konut elektriksiz kaldı
Bakan Fidan: Tarafları müzakere masasında buluşturacak her türlü teşebbüse takviyeye hazırız
