Şehit yakınları ve gazilere yeni haklar. Düzenleme TBMM’de kabul edildi

TBMM Genel Kurulunda, şehit aileleri ve gazilerin haklarına yönelik düzenlemeleri içeren Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi kabul edildi.

Teklifle, Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu’nda değişiklik yapılıyor. Buna nazaran, kapsama ait sınırlamalar kaldırılarak kategorik bir ayrıma gitmeksizin tüm görev malullerinden hayatını kaybedenlerin ana ve babalarına bağlanacak toplam aylık meblağının bir aylık minimum fiyatın net meblağından az olmaması yasal teminata alınıyor.

Kanundaki bir başka düzenlemeyle, bakıma muhtaç gazi ve malullere net minimum fiyatın 2 katı olarak yapılan ödeme, net taban fiyatın 2,5 katına çıkarılıyor.

Teklifle, görev malulü erbaş ve erler ile güvenlik korucuları, öğrenciler ve sivillerin aylıklarında artış yapılması hedefiyle Terörle Mücadele Kanunu’nda değişikliğe gidiliyor.

Buna nazaran, ilgili Kanun kararları kapsamında bağlanacak aylıklar, bitirmiş oldukları okullar sonucunda hak kazandıkları unvanlar üzerinden yürütmüş oldukları kamu misyonları nedeniyle daha yüksek aylık bağlanmasına ait hakları gizli kalmak kaydıyla en az 4 yıllık yüksek tahsil mezunu olanlar sekizinci derecenin birinci kademesindeki, başkaları ise eğitim durumlarına bakılmaksızın onuncu derecenin birinci kademesinde bulunanların emekli keseneğine temel aylıkları üzerinden hesaplanacak görev malullüğü aylığı fiyatından düşük olamayacak ve bunlar için Türkiye Cumhuriyeti Emekli Sandığı Kanunu ilgili fıkrasına nazaran yapılacak yükseltmelerde birebir derece başlangıç olarak temel alınarak artırılacak. Derece yükselmelerinde yüksek tahsil mezunu üzere süreç yapılacak ve dördüncü dereceye yükselenler için 2 bin 100, üçüncü dereceye yükselenler için 2 bin 200, ikinci dereceye yükselenler için 3 bin, birinci dereceye yükselenler için ise 3 bin 600 ek gösterge sayısı temel alınacak.

Bu fikra kapsamındakilere bağlanacak aylığın toplam meblağı, 35 bin 398 gösterge sayısının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak meblağdan, hak sahiplerinin aylık meblağı ise bulunacak fiyatın payları oranı temel alınarak tespit edilecek meblağından az olamayacak. Karar uyarınca ilgililere fazla olarak yapılan ödemeler, faturası karşılığı Sosyal Güvenlik Kurumunca Hazineden tahsil edilecek.

Terörle Mücadele Kanunu’ndaki başka bir düzenlemeyle, terör aksiyonları sebebiyle yaralanmış olmakla birlikte ilgili mevzuatına nazaran malul sayılmayan lakin Nizamname kararlarına nazaran derece tespiti yapılan bireylerin gösterge tablosu güncellenerek bağlanan aylık ölçüleri artırılıyor.

Ayrıca 15 Temmuz darbe teşebbüsünde ve ayrıyeten terörle çaba kapsamında yaralanıp malul sayılmamakla birlikte derece tespiti yapılanların aylıklarına temel gösterge sayıları yükseltiliyor. Muharip gazilere tanınan fiyatsız seyahat, elektrik ve su kullanımına yönelik fiyatlarda de indirim üzere başka haklar da tanınıyor.

Bu düzenlemeler yayımını takip eden ödeme devrinden geçerli olmak üzere yürürlüğe girecek.

Ayrıca Terörle Mücadele Kanunu’nda eklenen süreksiz madde ile terörle gayret vazifelerinin ifası sırasında yaralanan lakin mevcut mevzuata nazaran malul sayılmayan çalışana 17 bin 135 gösterge sayısının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak fiyatta aylık bağlanması aslı getiriliyor. Düzenleme ile Türk Silahlı Kuvvetleri, Jandarma Genel Komutanlığı ve Sahil Güvenlik Komutanlığının erbaş ve erler dahil askeri işçisi, Milli İstihbarat Teşkilatı mensupları, Emniyet Hizmetleri Sınıfı çalışanı, askeri öğrenciler ve güvenlik korucuları kapsama alınıyor. Terör aksiyonları sonucu ateşli silah mermi çekirdeği, şarapnel yahut patlayıcı mühimmatın (EYP, mayın, havan, roket, el bombası vb.) bedende penetran yaralanmaya sebep olması, bunların blast (patlama basıncı) ve termal tesirleriyle yaralanılması ya da terör örgütü mensuplarının kesici, delici, ezici yakın muharebe akınları sonucu meydana gelen yaralanmalar da kapsama dahil ediliyor.

Olay tarihindeki yaralanmanın kolay tıbbi müdahale ile giderilebilecek ölçüde hafif nitelikte olmaması ve mevcut sıhhat durumu ile olay tarihindeki yaralanma arasında illiyet bağı bulunduğunun en az bir isimli tıp uzmanının yer aldığı sağlık kurulu raporuyla tespitiyle Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından 17 bin 135 gösterge sayısının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak meblağda aylık bağlanacak. Yapılan ödemeler faturası karşılığı Hazinece SGK’ye aktarılacak ve bu şahıslara aylık kararları hariç 1005 sayılı Kanun kapsamındaki gazilere sağlanan öteki toplumsal ve özlük haklarından yararlanabilecek.

Düzenleme, kanunun yürürlüğe girdiği tarihten evvel meydana gelen olaylar bakımından bir sefere mahsus uygulanacak. Müracaatların kanunun yürürlük tarihinden itibaren bir yıl içinde olay tarihindeki kurumlara yapılması gerekiyor. İlgililerin sonradan malul olduklarının tespiti halinde ise görev malullüğü kararları uygulanarak bu maddeye nazaran bağlanan aylıkları kesilecek.

Bu düzenlemeler 1 Eylül 2026’dan itibaren geçerli olmak üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girecek.

Er ve erbaşların yine muayene hakkına ait yaş haddine yönelik düzenleme

Düzenlemeyle Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu’nda yapılan değişiklikle, er ve erbaşların tekrar muayene hakkına ait yaş haddi, 55 yaşını doldurdukları tarih temel alınarak düzenleniyor.

FETÖ’nün 15 Temmuz’daki darbe teşebbüsü ve terör aksiyonu ile bu hareketlerin devamı niteliğindeki hareketlerin ortaya çıkarılması, tesirlerinin azaltılması yahut bertaraf edilmesinin sağlanmasında yardımcı ve yararlı oldukları sırada yaralanan kamu vazifelileri ve sivillerden malul sayılmayan yahut Vazife Malullüklerinin Nevileri ile Dereceleri Hakkında Nizamname kararlarına nazaran derece tespiti yapılmayanlara bu düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarihi takip eden aybaşından itibaren 17 bin 135 gösterge sayısının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucu bulunacak fiyatta aylık bağlanacak.

Bu aylıklar hakkında uygulanacak kanun da belirlendi. Bu düzenleme kapsamında Sosyal Güvenlik Kurumunca ödenen aylıklar, faturası karşılığında iki ay içerisinde Hazineden tahsil edilebilecek.