Orta yaşta kalbi sessizce yoran 6 yanılgı: Kardiyolog tek tek uyarıyor

Kalp hastalığı birçok kişi için kaçınılmaz bir genetik yazgı değil. Uzmanlara nazaran asıl risk birden fazla vakit günlük hayatın içinde fark edilmeden tekrarlanan alışkanlıklardan geliyor.

Harley Street’te misyon yapan kardiyolog Dr. Giovanni Campanile’ye göre uyku sistemi, beslenme, hareket, gerilim ve toplumsal hayat kalp sıhhatini ilaçların tek başına yapamayacağı kadar güçlü biçimde etkileyebiliyor.

Kardiyoloğa nazaran orta yaşta yapılan en büyük kusurlardan biri her gece farklı saatte yatağa gitmek.

Yetersiz ve kalitesiz uyku; kortizolü artırabiliyor, tansiyonu yükseltebiliyor, bedende iltihaplanmayı tetikleyebiliyor ve insülin hassasiyetini azaltabiliyor. Bunların tümü vakit içinde kalp hastalığı riskini artıran faktörler arasında yer alıyor.

Düzensiz uyku, bedenin biyolojik saatini bozabiliyor. Bu da tansiyon, metabolizma ve damar sıhhati üzerinde olumsuz tesir yaratabiliyor.

Uzman isim, yatak odasında telefon bulundurmadığını söylüyor. Zira mavi ışık melatonin salgısını baskılayabiliyor. Gece haber ve e-posta okumak da hudut sistemini uyarmaya devam ederek uykuya geçişi zorlaştırabiliyor.

Birçok kişi cips, paketli atıştırmalık ve hazır yemekleri azaltınca tuz tüketimini denetim altına aldığını sanıyor. Fakat tuz sırf bu eserlerde yok.

Hazır çorbalar, füme somon, ekmek, şarküteri eserleri, soslar ve birtakım “sağlıklı” görünen paketli besinler da yüksek ölçüde tuz içerebiliyor. Fazla tuz ise yüksek tansiyonun en kıymetli sebeplerinden biri.

Yüksek tansiyon, felç ve kalp hastalıkları için değiştirilebilir en büyük risk faktörlerinden biri olarak kabul ediliyor.

Uzmanlara nazaran birçok kişi günlük önerilen tuz ölçüsünü, sofrada tuzluk kullanmasa bile aşabiliyor. Bu sebeple sırf “tuz eklememek” kâfi olmayabilir; etiket okumak da kıymetli.

Kardiyolog, kalp sıhhati için Akdeniz tipi beslenmeyi öneriyor. Bu beslenme modeli; zerzevat, baklagil, balık, tam tahıl, yoğurt, meyve ve zeytinyağı üzere daha doğal besinlere dayanıyor.

Sızma zeytinyağı, sağlıklı tekli doymamış yağlar ve antioksidanlar içerdiği için öne çıkıyor. Lakin burada kıymetli nokta, beslenme nizamının bütünü. Tek bir besin mucize yaratmıyor.

Kardiyologların sık vurguladığı bir öbür kusur da sabah yapılan antrenmanın gün uzunluğu oturmayı telafi edeceğini sanmak.

Uzun mühlet kesintisiz oturmak; yeterli kolesterolü düşürebiliyor, kan şekeri denetimini bozabiliyor ve pıhtılaşma riskini artıran değişikliklere yol açabiliyor. Yani spor yapmak kıymetli lakin gün içinde hareketi büsbütün ihmal etmek kalp için hâlâ riskli.

Uzman isim, masa başında çalışırken her 45 dakikada bir kalkıp iki-üç dakika hareket etmeyi öneriyor.

Bu küçük alışkanlık kıymetsiz üzere görünse de gün içinde dolanımı canlandırıyor ve uzun müddetli hareketsizliğin tesirini azaltmaya yardımcı oluyor. Sabah yürüyüşü, bisiklet, mobilite antrenmanları yahut beden tartısıyla yapılan hareketler de tertipli olduğunda kalp için güçlü dayanak sağlıyor.

Kilo vermek isteyen birçok kişi “yağsız” yahut “az yağlı” eserleri otomatik olarak daha sağlıklı sanıyor. Fakat bu her vakit hakikat değil.

Bazı eserlerde yağ azaltıldığında lezzeti korumak için şeker, tatlandırıcı, nişasta yahut tuz eklenebiliyor. Bu da kan şekeri ve insülin cevabını olumsuz etkileyebiliyor. Uzmanlara nazaran daha az işlenmiş, doğal ve istikrarlı eserler birçok vakit daha yeterli seçenek.

Ağız sıhhati kalp sıhhatiyle yakından bağlı. Fakat çok güçlü antibakteriyel ağız gargaraları her vakit pak olmayabilir.

Bazı ağız bakterileri, damarların gevşemesine yardımcı olan nitrik oksit üretim sürecinde rol oynuyor. Güçlü gargaralar bu faydalı bakterileri de azaltabilir. Bu sebeple sistemli ve yoğun ağız gargarası kullanımı konusunda diş doktoruna danışmak daha hakikat olur.

Yoğun iş temposu sebebiyle akşam yemeğini çok geç yemek de kalbi zorlayabiliyor. Bilhassa yatmadan bir saat evvel yemek yemek, sindirim sistemini tam dinlenme vaktinde çalışmaya zorluyor.

Sindirim sırasında sempatik hudut sistemi faal hale geliyor. Bu da bedenin uykuya ve tamirata geçmesi gereken saatlerde tansiyon, güç metabolizması ve deveran üzerinde ek yük oluşturabiliyor.

Uzman isim, yatmadan yaklaşık üç saat evvel yemek yemeyi bırakmanın gece boyunca damarların daha rahat çalışmasına ve kalbin daha verimli dinlenmesine yardımcı olabileceğini söylüyor.

Orta yaşta kimi riskler birikmiş olsa bile tablo büsbütün değişmez değildir. Uyku saatini düzenlemek, tuzu azaltmak, gün içinde daha sık hareket etmek, daha az işlenmiş besinlere yönelmek ve geç yemek alışkanlığını sınırlamak kalp sıhhati için güçlü adımlar olabilir.

Kalp hastalığı riski bireyden bireye değişir. Göğüs ağrısı, nefes darlığı, çarpıntı, bayılma hissi yahut yüksek tansiyon üzere belirtiler varsa kesinlikle doktora başvurulmalıdır.