İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, Ben Gurion Havalimanı'ndaki çöküş, kamu hizmetindeki yolsuzluklar ve siyasi kaosla boğuşuyor. Likud partisi içindeki bölünmeler ve muhalefetteki yükseliş, Netanyahu'nun toparlanma ümitlerini azalttı. Kamu hizmetindeki çürüm...
İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, ülkenin içinde bulunduğu siyasi ve idari kaosa karşın kendi bloğunu toparlamak ve koalisyonunu güçlendirmek için yoğun mesai harcıyor. Kamu hizmetindeki çöküş, havalimanı krizi ve artan trafik kazaları, Netanyahu idaresine yönelik tenkitleri artırırken, Likud içinde derinleşen çatlaklar Netanyahu’nun işini daha da zorlaştırdı. Seçim anketlerinde muhalefet lideri Gadi Eisenkot’un Netanyahu’ya fark atması, iktidar bloğunun geleceği konusunda belirsizlik yaratıyor.
Likud’un ön seçim sürecinden çıkan tablo, Netanyahu’nun partisi üzerindeki denetiminin zayıfladığını gösterdi. Kendi partisinde bile inanç tazeleyemeyen Netanyahu, aşırı sağ kanadın talepleri ile muhafazakar seçmenin beklentileri arasında istikrar kurmakta zorlanıyor. Partideki radikal ögelerin yükselişi, Netanyahu’nun “akılcı” bir liste oluşturma gayretlerini baltalıyor.
Haaretz gazetesinin anket takip sistemine göre Netanyahu’nun partisi Likud, muhalefetin adayı eski İsrail Genelkurmay Başkanı Gadi Eisenkot’un 8 sandalye gerisine düştü. Eisenkot’un partisi Yashar’ın yüzde 24.2 oy oranına sahip olduğu anketlerde, Likud 22.7 ile ikinci sıraya geriledi.
NETANYAHU’NUN EN BÜYÜK SINAVI
Netanyahu’nun en büyük sınavı ise 27 Ekim seçimlerinden evvel koalisyonunu tekrar inşa etmek olacak. Naftali Bennett, Yair Lapid ve Gadi Eisenkot’un oluşturduğu muhalefet bloğunun her geçen gün güçlenmesi, Netanyahu’nun hareket alanını daraltıyor. Kamuoyunda artan hoşnutsuzluk ve memleketler arası baskılar, Netanyahu’nun seçim stratejisini yine gözden geçirmesini mecburî kılıyor. Geri sayım başlamışken, Netanyahu’nun bu kritik devirde nasıl bir yol izleyeceği İsrail siyasetinin geleceğini belirleyecek.
Ben Gurion Havalimanı işçi sendikası lideri Pinchas Idan, haziran ayında Ulaştırma Bakanı Miri Regev ve CEO Moshe Ben-Zaken’e ağustos ayında muhtemel bir çöküş uyarısı içeren bir mektup gönderdi. Lakin bu ihtar dikkate alınmadı ve havalimanı yılın en yoğun gününde çöktü. On binlerce İsraillinin uçuşu iptal edilirken, Regev ve Netanyahu’nun krizi yönetme biçimi büyük eleştiri aldı.
Yashar Partisi’nin lideri Gadi Eisenkot
NETANYAHU HÜKÜMETİ İLE DEVLET KURUMLARI KARŞI KARŞIYA
İsrail merkezli Maariv’in tahliline nazaran, Netanyahu’nun etrafındaki herkes “cüceleştirilerek” etkisiz hale getirildi. Netanyahu idaresi, İsrail devletinin kurumlarıyla birbirine düştü.
Kanal 14’ün Genelkurmay Başkanı Eyal Zamir’i hedef alan yayınları, savaşa karşı çıkan pilotların gaye gösterilmesi ve askeri akademiye yönelik ataklar, İsrail devletinde krizi derinleştirdi.
Netanyahu, seçim afişlerinde Trump ile olan fotoğraflarını kullanıyor.
HAVALİMANI KRİZİ BARDAĞI TAŞIRDI
İsrail Ulaştırma Bakanı Miri Regev ve Netanyahu, çöküşten bir gün evvel havalimanını ziyaret ederek çalışanları övmüş ve “tam destek” iletisi vermişti. Ertesi gün havalimanı kapatıldığında Regev, Fas’tan yaptığı açıklamalarla krizi yönetmeye çalıştı. Netanyahu ise sessiz kaldıktan sonra tehdit dolu bir tweet attı. Eleştirmenler, sorumluluğun büsbütün sistemin başındaki bireye ilişkin olduğunu, Netanyahu’nun yıllardır kilit durumlara niteliksiz ve sadık şahısları yerleştirdiğini belirtti.
İsrail’de geçen hafta düzenlenen bir muhalefet mitingi
ZAMANA KARŞI YARIŞ
Netanyahu, ön seçimleri atlatmayı başarsa da Likud içindeki çatlaklar derinleşiyor. Aşırı sağ kanadın yükselişi ve muhalefetteki Gadi Eisenkot’un anketlerdeki başarısı, Netanyahu’nun işini zorlaştırdı. Eisenkot, hem milletvekili sayısı hem de başbakanlık oranı açısından yapılan anketlerde Netanyahu’ya fark atarken, muhalefet bloğunun vakit geçtikçe dağılmak yerine güçlenmesi dikkat çekiyor. Netanyahu’nun, 27 Ekim’de düzenlenecek seçimler öncesi toparlanmak için çok az vakti kaldı.
Netanyahu, ön seçimlerde “serbest oylar” üzerindeki denetimini kaybettiğini fark etti. Aşırı sağın yükselişi, Netanyahu’nun “akılcı” bir liste oluşturma eforlarını boşa çıkarıyor. Likud’un başına Netanyahu’dan başka kimseyi getiremeyen parti idaresi, kendi içindeki kaosla başa çıkmakta zorlanıyor.
Netanyahu’nun danışmanlarından Yonatan Urich’in Katar’dan para alması, İsrail içinde büyük tartışma yarattı. Netanyahu, bu durumu bilmediğini tez etse de, Urich’i etrafında tutması eleştirildi. Bu durum, İsrail’in milletlerarası prestiji ve ABD ile ilgileri üzerinde de olumsuz tesirler yarattı.
“İSRAİL’DE YENİ BİR DÖNEM BAŞLAYABİLİR”
Analizde, Likud’un Netanyahu öncesi periyottan bu yana çok değiştiği, ülkeyi müdafaa vazifesinin yerini ferdî iktidar hırsının aldığı söz edildi. İdaredeki yozlaşma, İsrail devletinde bir iç savaş durumuna yol açtı. Netanyahu’nun seçimlerden evvel bu tabloyu değiştirmesi beklenmezken, seçim sonrası İsrail siyasetinde yeni bir periyodun başlayabileceği belirtildi.
Muhalefetteki Eisenkot, Neftali Bennett ve Yair Lapid üçlüsünün oluşturduğu ittifak, Netanyahu bloğuna karşı önemli bir alternatif oluşturdu. Eisenkot’un anketlerdeki yükselişi ve muhalefet bloğunun güçlenmesi, Netanyahu’nun toparlanma ümitlerini zayıflatıyor. Likud’un içine düştüğü durum, partinin geleceği ve İsrail siyaseti açısından belirleyici olacak.