Nepal'de bini aşkın kişinin hayatını kaybettiği sel felaketinin akabinde uzmanlar dikkat çeken ikazlarda bulundu. Bölgedeki risklerin önümüzdeki yıllarda daha da büyümesi bekleniyor.
Nepal-Tibet hududunda meydana gelen yıkıcı sel felaketinde hayatını kaybedenlerin sayısı bin 114’ü bulurken, 4 binden fazla bireyden hala haber alınamıyor. Felaket, Himalayalar’daki yerleşimlerin iklim değişikliği karşısında ne kadar kırılgan olduğunu bir sefer daha gözler önüne serdi.
Nepal Tarım, Orman ve Çevre Bakanlığı İklim Değişikliği Başkanı Maheshwar Dhakal, yaşanan sellerden açıkça iklim değişikliğini sorumlu tuttu.
Nepal Dışişleri Bakanı Shisir Khanal ise dünya başkanlarına davette bulunarak iklim değişikliğiyle gayret için global gayret gerektiğini söyledi.
TIME mecmuasının haberine nazaran Nepal’in en büyük problemlerinden biri, ülkenin son derece karmaşık coğrafik yapısı.
Alçak düzlüklerden dünyanın en yüksek dağlarına kadar uzanan ülkede dik yamaçlar, buzullar ve derin ırmak vadileri bir arada bulunuyor.
Son felaketin de bir heyelanın buzulu harekete geçirmesiyle başladığı belirtiliyor. Kopan buzul, kayalar ve eriyen suyla birlikte aşağıdaki yerleşimlere hakikat ilerleyerek büyük bir sel dalgasına dönüştü.
Columbia Üniversitesi’nden yer ve etraf bilimleri profesörü Göran Ekström, yüksek Himalayalar’daki arazinin doğal olarak son derece hareketli olduğunu belirtti.
Ekström, bölgede global ısınmadan evvel de heyelanların yaşandığını fakat iklim değişikliğinin erozyon sürecini hızlandırdığını söyledi.
“Her şey daha süratli gerçekleşiyor.” diyen Ekström, büyük heyelanların sayısının da arttığına dikkat çekti.
Küresel ısınma Nepal için sırf buzulların erimesi manasına gelmiyor.
Uzmanlara nazaran buzullar birebir vakitte dağlık arazinin istikrarda kalmasına yardımcı oluyor. Buzulların geri çekilmesiyle birlikte yamaçların istikrarı bozuluyor ve heyelan riski artıyor.
Ekström, “Buzulları ortadan kaldırdığımızda uzun müddettir var olan dengeyi bozuyoruz.” sözlerini kullandı.
Himalaya bölgesinin global ortalamanın yaklaşık iki katı süratle ısındığı belirtiliyor. Eriyen buzullar ve çözülen donmuş toprak katmanları, Nepal’i gelecekte daha fazla heyelan ve sel riskiyle karşı karşıya bırakıyor.
Birleşmiş Milletler de Himalaya bölgesinde yaşayan milyonlarca kişinin önümüzdeki yıllarda buzul kaynaklı seller sebebiyle önemli tehlike altında olduğu konusunda uyarıyor.
Doğal tehlikelerin büyük felaketlere dönüşmesinde insan faaliyetleri de değerli rol oynuyor.
Son yıllarda ırmak kıyısındaki kasaba ve köylerde ekonomik faaliyetler yoğunlaşırken turizm büyüdü ve çok sayıda hidroelektrik tesisi inşa edildi.
Uzmanlar, “Bu seller her vakit yaşanıyordu. Lakin artık bu dik vadilerde çok daha fazla insan ve altyapı var.” dedi.
Bu sebeple geçmişte sonlu sayıda insanı etkileyebilecek bir tabiat olayı, bugün çok daha ağır sonuçlara yol açabiliyor.
Uzmanlara nazaran Nepal’in en değerli eksiklerinden biri de güçlü erken ikaz sistemlerinin bulunmaması.
Albany Üniversitesi’nden atmosfer ve etraf bilimleri profesörü Mathias Vuille, hakikat ihtar sistemleri ve tahliye planlarının can kaybını büyük ölçüde azaltabileceğini söyledi.
Vuille, İsviçre’de geçen yıl bir köyün heyelan ve buzul çökmesi sonucu toprak altında kaldığını lakin erken ihtar sayesinde sırf bir kişinin hayatını kaybettiğini hatırlattı.
“Tehdidi biliyoruz ve büsbütün çaresiz değiliz.” diyen Vuille, tabiat olaylarının meydana gelmesini engellemenin mümkün olmayabileceğini fakat tesirlerinin hakikat planlama ve erken ikaz sistemleriyle sonlandırılabileceğini belirtti.
Mısır’da otobüs kazası: 16 kişi hayatını kaybetti
Almanya’da panik! Tren istasyonu yakınında patlama
Nepal’i vuran felaketin arkasında ne var? Uzmanlar 3 riske dikkat çekti
Rusya ile İran’ın zımnî silah projesi: Dikkat çeken iddia! ‘Savaşta istikrarları değiştirecek’
BM’den 141 sayfalık iklim raporu: “Dünya kritik hududu aşacak”
Maduro’nun fotoğrafı paylaşılmıştı: Oğlu arka planını anlattı
ABD Başkanı Trump, Kuzey Kore başkanı Kim ile görüşecek mi? Washington’dan dikkat çeken yorum
