AB önderleri Brüksel’de bir ortaya gelecek

Belçika’nın başşehri Brüksel’de 18-19 Haziran’da AB üyesi 27 ülkenin devlet yahut hükümet liderlerinin iştirakiyle AB Önderler Zirvesi yapılacak.

AB Konseyi Başkanı Antonio Costa’nın başkanlık edeceği toplantıya, AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ile AB Dış Bağlar ve Güvenlik Siyaseti Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas da katılacak.

Zirvede başkanlar birinci olarak Avrupa Parlamentosu (AP) Başkanı Roberta Metsola ile görüş alışverişinde bulunacak.

Metsola’nın akabinde zirve, Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy’nin katılımıyla yapılacak oturumla devam edecek.

Zirvede, Ukrayna ve Moldova’nın AB üyelik sürecinde birinci fasıl kümesinin müzakereye açılması ve süreçteki ilerleme pahalandırılacak.

Liderler, ayrıyeten Rusya’ya yönelik yeni yaptırımlar ile Ukrayna’ya mali ve askeri takviyenin sürdürülmesini görüşecek. AB’nin stratejisi bu kademede “Ukrayna’ya dayanak ve Rusya üzerindeki baskının artırılması” biçimindeki iki temel ögeye dayanıyor.

AB, Ukrayna ve Moldova’daki gelişmelerin Batı Balkanlar’daki genişleme sürecine de yeni ivme kazandırdığı görüşüne sahip. Genişleme konusunun ekim ayında yapılacak AB doruğunda daha kapsamlı ele alınması öngörülüyor.

EKONOMİK GELİŞMELER ELE ALINACAK

Liderler, rekabetçilik ve global ekonomik sınamalar başlıklı oturum da yapacak. Bu toplantının ana gündem hususunu global ekonomik dengesizlikler oluşturacak.

AB, rekabet gücünü artırmayı, global ölçekte adil rekabet için eşit kuralların sağlanması gerektiği görüşünde. Bilhassa Çin ile ticarette oluşan dengesizliklerin giderek daha fazla üye ülke tarafından “sürdürülemez” görülmesi nedeniyle başkanların bu mevzuda görüşlerini paylaşması planlanıyor.

Çin konusunda AB içinde ortak kıymetlendirme yeri güçlenirken başkanların mevcut araçların kullanımı ve gerekirse yeni araçların geliştirilmesi konusunda AB Komitesi’ne siyasi yönlendirme yapması da beklentiler ortasında.

AB BÜTÇESİ GÖRÜŞÜLECEK

Zirvede, başkanlar 2028-2034 periyodunu kapsayacak yeni Çok Yıllı Mali Çerçeveyi (MFF) ele alacak. Bu kademede, yeni bütçe konusunda üye ülkelerin durumları şimdi uyumlu bir tabana oturmazken müzakerelerin sürat kazanması bekleniyor.

Yeni bütçenin 1 Ocak 2028’de yürürlüğe girebilmesi için siyasi muahedenin 2026 sonuna kadar tamamlanması gerektiği de söz ediliyor.

AB bütçesinde yer alan harcama kalemlerine ait ödeneklerin yıllık tavanını evvelce belirleyen MFF, kaynakların, AB’nin siyaset öncelikleri doğrultusunda dağılımını amaçlıyor. AB bütçesi, kurallar gereği harcamaların üst sonlarının belirlendiği 7 yıllık periyotlar için hazırlanıyor.

AB’nin 2021-2027’deki toplam 1,2 trilyon avroyu bulan bütçesini ortaya koyan çerçeve, 2020 yılında belirlenmişti. Uzun vadeli AB bütçesine ait karar, AP onayı ve üye ülkelerin AB Konseyi’nde oy birliği ile alınıyor.

Uzun vadeli AB bütçesi, üye ülkelerin gelecekteki bütçeye ne oranda katkı sağlayacakları, bütçenin hangi alanlara odaklanacağı üzere mevzularda sert tartışmalara sahne oluyor.

ORTA DOĞU’DAKİ GELİŞMELER MASADA

Liderler, tepenin ikinci gününde Orta Doğu’daki son gelişmeleri ele alacak.

AB, Washington ile Tahran ortasındaki mutabakatı memnuniyetle karşılıyor. İran’ın nükleer silah edinmesine müsaade verilmemesi ve balistik füze programı da dahil olmak üzere istikrarsızlaştırıcı faaliyetlerine son vermesi gerektiği görüşünde birleşen AB başkanlarının, ABD ile İran ortasında varılan mutabakatın uygulanması ve Hürmüz Boğazı’nın açık kalması konusunda katkıda bulunmaya hazır olduğu bildirisini vermesi bekleniyor.

Zirvede, Gazze’deki insani durum, işgal altındaki Batı Şeria ve İsrail’in Lübnan’a yönelik hücumlarının da başkanlarca ele alınması öngörülüyor.

Diğer taraftan, birtakım üye ülkelerin AB- İsrail münasebetleri çerçevesinde gasp edilen Filistin topraklarıyla ticaretin sonlandırılması tarafında taleplerinin de gündeme gelmesi kelam konusu.

Liderler savunma alanında kaydedilen ilerleme, sistemsiz göç ve uyuşturucu ticaretiyle gayret bahislerini da gündemlerinde tutuyor.