Şahsa özel kanser aşısı geliştirildi. Moderna’nın mRNA aşısı cilt kanseri hastaları için umut oldu

En tehlikeli cilt kanseri tipi olan melanom için umut vadeden bir gelişme yaşandı.

Moderna ve Merck’in geliştirdiği bireye özel mRNA aşısının, standart immünoterapiyle birlikte kullanıldığında hastalığın tekrarlama ve yayılma riskini azaltabileceği görüldü.

Faz 3 çalışmasına, tümörleri ameliyatla alınmış bin 137 yüksek riskli melanom hastası katıldı.

Yaklaşık bir yıl süren çalışmada hastalar iki kümeye ayrıldı. Bir kümeye standart immünoterapi ilacı Keytruda, öbür kümeye ise Keytruda ile bireye özel üretilen “Intismeran” aşısı birlikte uygulandı.

İmmünoterapi ile şahsileştirilmiş aşı kombinasyonu uygulanan hastalarda, kanserin tekrarlama ve öteki organlara yayılma riskinin standart tedavi alan kümeye oranla kıymetli ölçüde azaldığı görüldü.

Massachusetts General Brigham Kanser Enstitüsü Tıbbi Onkoloji Programı Direktörü Dr. Ryan Sullivan, çalışmanın evvelki kademesinde alınan sonuçların umut vadettiğini söyledi.

Dr. Ryan Sullivan “Tedavi, Faz 2 çalışmasında nüks etme riskini yaklaşık yüzde 50 azaltıyordu. Şayet 3. faz ayrıntılı sonuçlar da buna yakın bir halde gelirse bu çığır açıcı bir tedavi olur.” dedi.

Doğrudan hastanın kendi tümöründeki genetik mutasyon haritasına nazaran şahsa özel olarak üretilen aşı, bağışıklık sistemini kanser hücrelerini tespit edip yok etmesi için eğitiyor.

Dr Sullivan aşının çalışma prensibini şu sözlerle anlattı:

“Süreç biraz karmaşık ancak temelde yaptığınız şey şu: Tümörde neyin farklı olduğunu tespit ediyorsunuz. Bağışıklık sistemi tümördeki bu farklılıkları nasıl tanıyor? Bu farklılıklardan hangileri etkin durumda?Ardından bir iddia yapıyorsunuz; bir tahmin modeli kullanarak, bu farklılıklardan hangilerini bir aşıyla hedeflememiz gerektiğini belirliyorsunuz. Sonra da aşıyı uyguluyorsunuz.”

Kişiye özel kanser aşıları, bağışıklık sistemini sadece hastanın tümöründe bulunan mutasyonları gaye alacak halde eğitiyor.

Bu yaklaşımın, bağışıklık sisteminin kanser hücrelerini daha seçici halde hedeflemesini sağlaması amaçlanıyor.

Dr Ryan Sullivan, bireye özel kanser aşısına yönelik bu çalışmanın kanser tedavisi alanı için çok değerli bir gelişme olduğunu söyledi.

Sullivan, birebir yaklaşımın kanser tedavisini daha geniş manada değiştirebileceğine dair ümitli olduklarını da söz etti.

Sağlık regülatörleri tarafından onaylanmasının akabinde birinci birkaç yıl içinde binlerce melanom hastasının bu tedaviden faydalanabileceği öngörülüyor.

Melanomun yanı sıra, şahsa özel kanser aşılarının farklı kanser çeşitleri için ileri evre klinik çalışmaları sürüyor.

Uzmanların çığır açıcı olarak nitelediği gelişmeyi Tıbbi Onkoloji Uzmanı Prof. Dr. Özlem Er, NTV yayınında anlattı.

“TÜMÖR İLE NORMAL DOKU ARASINDAKİ FARKLAR SAPTANIYOR”

Bu aşının her hastanın kendi tümörüne özel ameliyat sırasında alınan dokuyla hazırlanan bir aşı olduğunu söyleyen Prof. Dr. Özlem Er. “Cerrahi olarak çıkarılan tümörün laboratuvar ortamında incelemeye alınıyor. Tıpkı hastadan olağan doku ve kan örneği de alınıyor. Tümör ile olağan doku arasındaki farklar saptanıyor biz buna tümörün parmak izi ya da imzası diyoruz. Tümörün parmak izini belirleyen antijenler yani farklı maddeler belirleniyor ve bunun hangilerine karşı beden tepki gösterir bu belirleniyor. Bu aşıda da o denli yapılmış.” dedi.

Yaklaşık 35’e yakın antijen saptanarak bunların hastaya özel hazırlandığını belirten Er, şöyle devam etti:

“Eczaneden gidip alabileceğiniz bir ilaç değil. Her hastanın kendi tümörüne özel ameliyat sırasında alınan dokuyla hazırlanan bir aşı bu. Bedenin bağışıklık hücrelerinin tümör hücrelerini yakalayıp bedende dağılmasını önleyici özelliği var. Yanında verilen başka immünoterapi casusu ise hazır olarak şu anda günümüzde kullanılabilir bir tedavi o onu da damar yoluyla vererek ikisinin bir arada çalışması sağlanıyor. 3 haftada bir kas içine uygulanıyor. Bu çalışmada 9 defa uygulanmış. Başka immünoterapi casusu ise 6 haftada bir damar yoluyla uygulanıyor. İkisinin bir arada uygulanması hem nüks riskini hem de hastalığın bedende öbür organlara yayılma riskini azalttığını gösterdi.”

Aşının uygulanabilmesi için öncelikle resmi onaylarının alınması gerektğine dikkati çeken Özlem Er, “Hem Amerika’da hem Avrupa’da hem de Türkiye’de bunlar basamak basamak gerçekleşen uygulamalar. Bu aşı ikinci üçüncü evreler ya da dördüncü evrede fakat tümör çıkarılmış bedenden geriye doku kalmamış olması gerekiyor. Melanomda ayrıyeten akıllı ilaçları da kullanabiliyoruz. mRNA aşısıyla yapılan tedavilerde kesinlikle yan tesirler oluyor, onların da takip edilmesi gerekiyor.” diye konuştu.