Yunan uzmanlara nazaran… Doğu Akdeniz’de tansiyon çabucak dinmez

ANKARA-Atina arasında Doğu Akdeniz’de tansiyonun yükseldiği, Yunanistan’da ise genel seçimlere geri sayımın başladığı bir devirde, Atina’nın durumunu uzmanlara sorduk. Yunan Dışişleri Bakanlığı danışma kurulu Ulusal Dış Politika Konseyi üyesi Prof. Konstantinos Filis, Doğu Libya Temsilciler Meclisi’nin Türkiye-Libya mutabakatını onaylamasının Ankara’nın pozisyonunu zayıflattığını savunuyor. IBNA Haber Ajansı Genel Yayın Yönetmeni Spiros Sideris ise kararın Atina’yı çıkmaza soktuğunu ve Yunanistan’ın diplomatik açıdan zayıf göründüğünü düşünüyor. İki uzman askeri çatışma ihtimalini düşük görse de tansiyonun süreceği konusunda hemfikir.

‘KABLO SORUNU ÇÖZÜLÜR’

Filis, Yunanistan, GKRY ve İsrail arasında planlanan elektrik kablosu projesine Türkiye’nin itirazlarının Fransa’nın yapacağı yazılı bildirimle aşılacağını söyledi. Fransız hükümetinin Türkiye dahil tüm taraflara yakında bildirimde bulunacağını belirten Filis, bu adımın akabinde Ankara’nın kablo güzergâhı için NAVTEX yayımlayacağını, Yunanistan’ın da karşılık vereceğini kaydetti. Önümüzdeki günlerde yeni bir NAVTEX savaşının yaşanabileceğini lakin diplomatik tansiyonun akabinde kablo çalışmalarının başlayabileceğini düşündüğünü tabir etti.

2023’te başlayan yumuşama sürecinin akabinde iki ülkenin yeni bir tansiyon devrine girdiğini belirten Filis, önümüzdeki aylarda bilhassa diplomatik cephede yeni uyuşmazlıklar yaşanabileceğini düşünüyor. İki ülke arasında problemlerin tahliline yönelik diyalog bulunmadığını söyleyen Filis, askeri çatışmayı ise muhtemel görmüyor.

‘ATİNA ÇIKMAZA GİRDİ’

Sideris ise Doğu Libya’nın kararının, 2019’daki Türkiye-Libya mutabakatında olduğu üzere Atina’yı hazırlıksız yakaladığını söyledi. Yunanistan’ın diplomatik açıdan zayıf göründüğünü ve atabileceği adımların sonlu olduğunu savundu.

Sideris, Girit’in güneyinde karasularını 12 deniz miline çıkarmanın Yunanistan’a kayda paha avantaj sağlamayacağını düşünüyor. Milletlerarası mahkemeye başvurmanın kimi sıkıntıları çözebileceğini fakat Meis ve Girit’in güneyindeki adaların deniz yetki alanlarının sonlandırılmasında ne ölçüde tesirli olacağı konusunda riskler taşıdığını belirtiyor. Sideris, Atina’nın yönetmek zorunda olduğu bir açmazla karşı karşıya olduğunu söylüyor.

‘KAZA RİSKİ ARTACAK’

Sideris, Türkiye ile Yunanistan arasında askeri çatışma ihtimaline ait tartışmaların gerçek bir savaş riskinden çok seçimler öncesinde siyasi tabanları konsolide etme eforuyla ilgili olduğunu düşünüyor. Ne Ankara’nın ne de Atina’nın sıcak çatışma istediğini belirten Sideris, denizde yaşanabilecek bir kaza yahut yanlış hesabın krize yol açabileceği ihtarında bulunuyor.

İSRAİL BU KRİZE BURNUNU SOKMAZ

Sideris, Türkiye ile Yunanistan arasında yaşanacak bir krizde İsrail’in devreye girmesini beklemediğini belirtiyor. Netanyahu iktidarda olsun ya da olmasın İsrail’in müdahil olmayacağını düşünen Sideris, iki ülke arasındaki münasebetlerde siyasi irade ortaya konmadıkça kayda bedel bir değişiklik yaşanmayacağını savunuyor.