Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) Genel Direktörü Tedros Adhanom Ghebreyesus, Kongo Demokratik Cumhuriyeti'nde (KDC) görülmemiş bir süratle yayılan Ebola salgınının denetim altına alınmaktan çok uzak olduğunu belirterek, "Şu anda 6 il ve 55 sıhhat bölgesinde yaklaşık ...
Ghebreyesus, KDC’de görülen Ebola virüsünün Bundibugyo varyantına ait DSÖ’nün 2. Uluslararası Sağlık Tüzüğü Acil Durum Komitesi Toplantısı’nın açılışında konuştu.
KDC, Uganda ve Fransa’dan yetkililer dahil tüm iştirakçilere teşekkürlerini ileten Ghebreyesus, 3 ay evvel KDC’deki Bundibugyo virüsü kaynaklı Ebola salgınının milletlerarası ehemmiyete sahip bir halk sıhhati acil durumu oluşturduğuna karar verdiğini söyledi.
Ghebreyesus, o vakitten bu yana salgının süratle yayıldığına, ulusal ve milletlerarası yayılma riski yüksek kalmaya devam ettiğine dikkati çekerek, şu sözleri kullandı:
“Bu, ‘şimdiye kadar kaydedilen en büyük 2. Ebola salgını’ ve evvelki Ebola salgınlarından daha süratli ilerliyor. Bu yüzden buna ‘eşi gibisi görülmemiş bir hız’ diyorum. Güvensizlik ve yerinden edilme ile yollar, ırmaklar ve maden yolları boyunca yoğun nüfus hareketliliği tarafından körükleniyor. Şu anda 6 il ve 55 sıhhat bölgesinde yaklaşık 5 bin kişi enfekte oldu ve 2 bin 300’den fazla kişi hayatını kaybetti. Açık konuşmalıyız, salgın denetim altına alınmaktan çok uzak. Büyük bir avantajla başladı ve biz hala yetişmeye çalışıyoruz.”
İnsanların nerede öldüğünün ehemmiyetine işaret eden Ghebreyesus, her vefatın, şimdi bulamadıkları bir bulaşma zincirine işaret ettiğini vurguladı.
Ghebreyesus, her zincir bulunup kırılana kadar salgının süreceğini, bunun riskinin ise KDC ile hudutlu olmadığını vurguladı.
“MÜDAHALENİN HER ALANINI GENİŞLETİYORUZ”
DSÖ Genel Direktörü, “Uganda, birinci hadisenin akabinde bulaşmayı durdurdu. Uganda hükümetini ve halkını kararlı yansıları için tebrik ediyorum. Fakat geçen ay bir yolcu, virüsü Fransa’ya taşıdı. Sonlar bir yansıyı yavaşlatabilir fakat bir virüsü durduramaz. KDC hükümeti, DSÖ, Afrika Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezi ve ortaklarının liderliğinde, müdahalenin her alanını genişletiyoruz.” diye konuştu.
İlk sefer Bundibugyo virüsüne karşı özel geliştirilmiş 2 aşının insan denemelerine girdiğini hatırlatan Ghebreyesus, şunları kaydetti:
“Ayrı bir aşı, hayvan çalışmalarında çapraz muhafaza gösterdi ve bunu 3. faz denemesine gerçek ilerletiyoruz. DSÖ sponsorluğundaki PARTNERS tedavi denemesine şu anda 100 hasta dahil edildi. Lakin müdahale hala daha süratli data paylaşımına, gelişmiş nezarete, sürdürülebilir finansmana, erişime, güvenliğe ve daha güçlü hudut ötesi uyuma muhtaçlık duyuyor.”
Ghebreyesus, bu salgını sona erdirmek için uğraş ederken, başka temel sıhhat hizmetlerine erişimin aksamasına müsaade vermemeleri gerektiğinin altını çizdi.
EBOLA, AFRİKA’DA BİNLERCE KİŞİNİN ÖLMESİNE NEDEN OLDU
Bir çeşit kanamalı ataşe yol açan Ebola virüsü, birinci kere 1976’da Sudan’ın Nzara kasabasında ve KDC’nin Yambuku köyünde eş vakitli salgınlarla ortaya çıkmıştı.
KDC’deki salgın, Ebola Nehri yakınındaki köyde başladığı için virüse bu isim verilmişti.
Ebola virüsü, Aralık 2013’te Batı Afrika’da yayılmıştı. Gine, Liberya ve Sierra Leone’de 2014-2017 yıllarında görülen salgında 30 bin şahsa virüs bulaşmış ve hastaların 11 binden fazlası hayatını kaybetmişti.
KDC’nin doğusundaki Ituri eyaletinde açıklanan 246 kuşkulu hadise ve 65 vefatın akabinde 15 Mayıs’ta ülkede salgın duyuru edilmişti.
Sağlık yetkililerine nazaran, mayısta patlak veren “Bundibugyo” Ebola varyantının onaylanmış tedavisi yahut aşısı bulunmuyor.