Şanlıurfa ve Kahramanmaraş'daki okul hücumlarına yönelik kurulan Meclis Araştırma Komisyonunun son toplantısını yaptı. Çocuk Haklarından sorumlu kamu denetçisi Dr. Fatma Benli Yalçın'ın "çocuklarda taban dalga geliyor" tespiti dikkat çekti.
TBMM Şanlıurfa ve Kahramanmaraş Okul Olaylarını ve Dijital Risklerini Araştırma Komisyonu, AK Parti Tokat Milletvekili Yusuf Beyazıt başkanlığında toplandı.
Aile, okul, sokak, medya ve dijital platformlarda karşılaştıkları davranışların çocukların karakter ve hayata bakışını şekillendirdiğini belirten Beyazıt, “Diğer taraftan hükümlü ve tutuklu çocuklara ‘Şiddetin önlenmesi ve kabahatin azaltılması için neler yapılmalıdır?’ diye soru yöneltilmiş ve yapılan bu araştırmada çocukların verdiği karşılıklar son derece farklı. Hükümlü ve tutuklu çocukların yüzde 94’ü yardımseverlik ve fedakarlık hislerinin geliştirilmesini, yüzde 93’ü acıma ve merhamet hislerinin güçlendirilmesini, yüzde 92’si dürüstlüğün ve verilen kelamın tutulmasının özendirilmesini, yüzde 91’i diğerlerinin hakkına hürmetin öğretilmesini, yüzde 84’ü ise kısa yoldan varlıklı olma anlayışından vazgeçilmesini istemektedirler. Bu oranlar bize çok kıymetli bir gerçeği göstermektedir. Çocuklar sırf nasihatlerle değil, gördükleri davranışlarla da yetişmektedirler. Aile içinde, okulda, sokakta, televizyonda ve bugün artık çok daha yoğun biçimde dijital mecralarda karşılaştıkları her tavır onların kişilik gelişimini ve davranışlarını direkt etkilemektedir.” diye konuştu.
Beyazıt çocukların sanal dünya yerine gerçek hayatın içerisinde daha fazla yer alması gerektiğini ve dijital dünyanın denetimsiz alanlarının çocukları riske attığını ekledi.
“ELİMİZDEKİ MEVZUAT VE UYGULAMA YETERLİ DEĞİL”
Ardından Kamu Denetçisi Fatma Benli Yalçın, milletvekillerini bilgilendirdi. 7 sayfalık tespit ve teklifleri kurula sunduklarını kaydeden Yalçın, “7 ayda 15 okul ziyaretinde 3 bin 300’den fazla çocuğun görüşlerine destek 9 ilde il emniyet müdürleri, il jandarma kumandanları, konukevinde kalan çocuklarla görüşme gerçekleştirdik. Bu hususla ilgili çabayı geçmişten gelen mevzuat kararlarıyla, uygulamalarla çözme imkanımız yok. Biz bayan ve çocuğa karşı şiddeti kesin olarak yasaklayan yasayı çıkarmak zorundayız. Bunu yapmadığımız her gün Türkiye’de maalesef Amerikanvari olaylar karşımıza gelecektir. Dünle tıpkı ortam içerisinde değiliz. O yüzden bugün elimizdeki mevzuat ve elimizdeki uygulama bizim için kâfi değil” dedi.
Yalçın, “Şu anda her şeyi bırakalım ve çocuk üzerine çalışmaya başlayalım. Zira çocukta taban dalga geliyor.” sözlerini kullandı.
“12 YAŞINDAKİ BİR ÇOCUĞUN ‘MAFYA’ KAVRAMINI BİLMEMESİ GEREKİR”
Yalçın okullarda yangına karşı bulunan kova, kazma ve küreklerin olduğunu lakin halihazırda bu gereçlerin şiddetin kanıksanması sebebiyle bu araçların koyulamayacağını söyledi. Yalçın, akran zorbalığının arttığına dikkati çekerek şunları söyledi:
“10 yaşındaki çocuk sınıfına gelen birilerine, ‘Siz mafya mısınız, bu kadar paranız mı var?’ diye düşünüyorsa demek ki bu televizyonda var olan dizilerin sosyal medyadaki yansımalarının çocuktaki karşılığı bu. Benim uzmanlarıma çocuklar, ‘İşte, siz çocuk haklarından bahsediyorsunuz, bize müracaat edeceğimizi söylüyorsunuz lakin Ahmet Minguzzi ile Atlas çocuk değil miydi?’ diye soruyorlar. Hatta bir oburu, ‘Ben kaçırılırsam size müracaat edebilir miyim?’ diye sormuş. Bizim kitlemiz 10-12 yaş aralığı zira o yaşlardaki çocuklara gittiğinizde daha akılcı oluyor. 15 yaşındaki çocuktan ömrünü değiştirmesini bekleyemezsiniz. Fakat 10-12 yaş aralığındaki bir çocuğun Ahmet Minguzzi’yi bilmemesi gerekir, ‘mafya’ tabirini bilmemesi gerekir.”
“ÇOCUKLARIN TEKRAR SUÇ İŞLEME ORANLARI YÜKSEK”
Yalçın, cezaevinde 4 bin 505 çocuğun bulunduğunu, tutuksuz yargılama oranının yüzde 95 olduğunu, tekil suça sürüklenen çocuk sayısının 330 bin 496 olduğunu vurgulayarak, “Ayrıca öbür çocukların karıştığı kabahatlerin sayısı yalnızca bir senede 683 bin 823. Bu çok önemli bir sayı. Çocuklar cezaevine girdiklerinde, çıktıktan 2-3 sene sonra tekrar girme oranları yaklaşık yüzde 80. Ben müracaatlardan hareketle söyleyeceğim, şu an hiçbir ebeveynin çocuğunu en ufak toz kondurmadığı bir devir içerisindeyiz. Çocuk okula bıçakla geliyor, bana müracaat eden öğretmen ebeveyn diyor ki, ‘Yerli malı haftasıydı.’ Yani hasebiyle bir anne babaya, ‘Senin çocuğunun psikiyatrik sorunları var, kendi düzgünlüğü için tedavi olması gerekiyor’ denildiğinde ebeveynler bunu yapmak istemiyor” tabirlerini kullandı.
Türkiye İnsan Hakları ve Eşitlik Kurulu 2’inci Başkanı Muhammet Ecevit Carti de çocukların bulunduğu merkezlerdeki uzman kapasitesinin güçlendirilmesini ve toplumsal gelişimi güçlendiren faaliyetlerin çeşitlendirilmesi önerinsinde bulundu.
Kişisel Verileri Koruma Kurumu Başkan Yardımcısı Dr. Cihan Kanlıgöz ise sosyal medya platformları tarafından suça teşvik, zorbalık, intihar ve şiddet içeren hususlarda çocuklar için özel müdafaa sistemleri geliştirilmesi gerektiğini söyledi.