Nükleer alarm: Savaş başlıkları depolardan çıkarılıyor

Merkezi İsveç’te bulunan Stockholm Memleketler arası Barış Araştırmaları Enstitüsü (SIPRI), dünyadaki nükleer güçlerin toplam yaklaşık 12 bin 187 nükleer savaş başlığına sahip olduğunu açıkladı. Bunların yaklaşık 9 bin 745’inin ise gerektiğinde kullanılabilecek stoklarda tutulduğu belirtildi.

Toplam savaş başlığı sayısında geçen yıla nazaran küçük bir düşüş yaşansa da SIPRI, bunun büyük ölçüde eski başlıkların sökülmesinden kaynaklandığını kaydetti. Soğuk Savaş’ın sona ermesinden bu yana eski başlıkların, yeni konuşlandırılanlardan daha süratli biçimde devre dışı bırakılması toplam sayının azalmasını sağlamıştı.

SIPRI Yöneticisi Karim Haggag, “Nükleer silahların sayısı azalıyor olabilir lakin nükleer tehlike ve risk düzeyi yükseliyor.” değerlendirmesinde bulundu. Enstitü, önümüzdeki yıllarda nükleer stoklardaki düşüş eğiliminin bilakis dönebileceği ikazında bulundu. Buna münasebet olarak savaş başlıklarının sökülme suratının yavaşlaması ve yeni nükleer silahların konuşlandırılmasının hızlanması gösterildi.

Haggag ayrıyeten silah denetim mutabakatlarının zayıflaması ve nükleer güçler ortasındaki rekabetin artmasını da telaş verici gelişmeler ortasında sıraladı.

SAVAŞ BAŞLIKLARI DEPOLARDAN ÇIKARILIYOR

SIPRI’ye nazaran dikkat çeken bir öteki eğilim ise nükleer silahlara sahip ülkelerin bu silahları depolardan çıkarıp nükleer başlık taşıma kapasitesine sahip füze ve başka sistemlere yerleştirmesi. Bu durum, faal olarak konuşlandırılmış nükleer silahların sayısının artmasına yol açıyor.

ABD ve Rusya, dünyadaki nükleer silah stoklarının yaklaşık yüzde 83’ünü elinde bulunduruyor. Her iki ülkenin de 5 binden fazla savaş başlığına sahip olduğu varsayım ediliyor. Washington ve Moskova cephaneliklerini modernize etmeye çalışırken çeşitli sıkıntılarla karşılaşıyor.

SIPRI, ABD’nin nükleer modernizasyon programının bütçe ve planlama meseleleri nedeniyle gecikmeler yaşadığını ve maliyetlerin arttığını belirtti. Rusya’nın programında ise kıtalararası balistik füze denemelerindeki başarısızlıklar ile Ukrayna savaşı nedeniyle uygulanan yaptırımların tesirli olduğu değerlendirildi.

ÇİN EN SÜRATLİ BÜYÜYEN GÜÇ

SIPRI’ye nazaran nükleer cephaneliğini en süratli büyüten ülke Çin. Enstitü, Çin’in yaklaşık 620 nükleer savaş başlığına sahip olduğunu iddia ediyor. Mevcut büyüme suratının sürmesi halinde Pekin’in 2030 yılına kadar ABD ve Rusya ile benzeri sayıda kıtalararası balistik füzeye sahip olabileceği belirtiliyor.

Buna karşın Çin’in 2030’a kadar bin savaş başlığına ulaşması halinde bile bu sayının ABD ve Rusya’nın stoklarının yaklaşık dörtte birine karşılık geleceği söz edildi. Avrupa’da ise Fransa’nın 290, İngiltere’nin 225 nükleer savaş başlığına sahip olduğu varsayım edildi. SIPRI, Londra’nın ilerleyen yıllarda stoklarını artırmasının beklendiğini kaydetti. Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron da mart ayında ülkesinin nükleer kapasitesinin artırılması talimatını vermişti.

Hindistan’ın nükleer cephaneliğini yaklaşık 190 savaş başlığına çıkardığı değerlendirilirken, rakibi Pakistan’ın yaklaşık 170 savaş başlığında kaldığı belirtildi. Lakin Pakistan’ın nükleer silah üretiminde kullanılan malzemeleri biriktirmeyi sürdürdüğü ve önümüzdeki on yılda cephaneliğini büyütebileceği tabir edildi.

Kuzey Kore’nin de nükleer kapasitesini “katlanarak artırma” amacını sürdürdüğü kaydedildi. SIPRI, Pyongyang’ın yaklaşık 60 nükleer savaş başlığına sahip olduğunu iddia ediyor.

Nükleer silahlara sahip olduğunu resmi olarak kabul etmeyen İsrail’in de cephaneliğini modernize ettiği bedellendiriliyor. SIPRI, İsrail’in yıl başı prestijiyle yaklaşık 90 nükleer savaş başlığına sahip olduğunu iddia etti.