Kral Charles Karayipler’deki unvanından vazgeçmeye hazır

İngiltere Kralı 3. Charles, Karayipler’deki ada ülkelerinin istememesi halinde bu ülkelerdeki devlet başkanlığı vazifesinden ayrılabileceğini duyurdu.

Kraliyet yetkilileri, bölge halklarının monarşiyi bırakıp cumhuriyet kurma kararı alması durumunda Kral’ın bu iradenin karşısında durmayacağını açıkladı.

İngiltere hükümdarı, kendi ülkesinin yanı sıra dünya genelindeki 14 bağımsız ülkede daha devlet başkanı unvanını koruyor.

Bu ülkelerden yedisi Bahamalar, Jamaika, Grenada, Saint Lucia, Saint Vincent ve Grenadinler, Saint Kitts ve Nevis ile Antigua ve Barbuda isimlerinden oluşan Karayipler bölgesinde yer alıyor.

Kral’ın Karayipler cinsini tamamlamasının akabinde Daily Mail gazetesine konuşan üst seviye bir kraliyet danışmanı, sarayın tavrını net bir lisanla ortaya koydu.

Kraliyet danışmanı, “Kral ve Kraliyet Ailesi, bu bölge halklarına onlar dilediği sürece hizmet etmek için oradadır. Lakin artık istemiyorlarsa, o vakit buna hakikaten büsbütün açığız. Aile istendiği zaman hizmet eder, istenmiyorsa yeni bir düzenleme bulunabilir” dedi.

İngiliz basınına konuşan saray kaynakları, 2021 yılında İngiltere Kralı’nı devlet başkanı saymayı bırakıp cumhuriyete geçen ada ülkesi Barbados’u örnek gösterdi.

Bir kraliyet kaynağı, o periyot yaşanan süreci şu sözlerle anlattı:

“Bunu nasıl yapacağımız konusunda mutabık kaldık. Kırgınlık olmadan yapılacaktı. Bizim için bunda katiyen hiçbir zorluk yok. Her şey büsbütün ülkelerin ne yapmak istediğine bağlı. Kral’ın Barbados’un cumhuriyete geçişini kutlayan etkinliklere katılmaktan büyük memnuniyet duyduğunu görmüşsünüzdür.”

Kral Charles, tahta çıkmadan evvel prens unvanıyla Karayipler’e onlarca seyahat düzenlemişti.

Bahamalar, Guyana ile Antigua ve Barbuda’yı kapsayan son çeşit ise Charles’ın İngiltere Kralı sıfatıyla bölgeye yaptığı birinci resmi ziyaret oldu.

Diplomatlar, Kral’ın 8 günlük gezisini etraf müdafaa projeleri ve karşılıklı ticaret bağlarını güçlendirme gayeleri açısından başarılı buldu.

Resmi temaslar, İngiltere Başbakanı Andy Burnham’ın tarihi köle ticareti için resmi özür konusunu görüşmeye açma teklifiyle hareketlendi.

Önceki İngiliz hükümetlerinin özür dilemeyi dahi reddettiği biliniyordu.

Başbakan Burnham’ın bu tavrı değiştirmesi, Karayip ülkelerinin İngiltere’den milyarlarca sterlinlik tazminat talep etmesine yol açtı.

Antigua ve Barbuda Başbakanı Gaston Browne, pazar günü Kral Charles ile birlikte kilise ayinine katıldıktan çabucak sonra İngiliz televizyonu ITV News’e konuştu.

Kral Charles’a şahsî olarak hürmet duyduğunu belirten Browne, ülkesini artık bir cumhuriyet olarak görmek istediğini söyledi.

Browne, açıklamasında “Ben bir cumhuriyetçiyim. Hasebiyle şahsî görüşümü sorarsanız, Antigua ve Barbuda’nın bir cumhuriyet haline geldiğini görmek isterim. Fakat cumhuriyet olmak için makul anayasal kararların bulunduğunu ve son kararın halka ilişkin olduğu gerçeğini kabul etmek zorundayım” tabirlerini kullandı.

Antigua ve Barbuda kanunlarına nazaran krallık sistemini kaldırıp cumhuriyet duyuru etmek için ada halkının en az üçte ikisinin referandumda “evet” demesi gerekiyor.

Halk oylaması yapılana kadar Kral’ın misyonda olduğunu kabul ettiğini belirten Browne, kölelik tazminatı ısrarını da sürdürdü.

Browne, İngiltere Başbakanı Burnham hakkında “İngiltere’deki siyasi durumu anlıyorum, onun için rastgele bir tazminat biçimini kabul etmek güç bir teklif olabilir fakat bu durum tazminat gereksinimini ortadan kaldırmaz” değerlendirmesini yaptı.

Kraliyet danışmanları, son 5 yılda 4 farklı başbakanla çalışan Kral Charles’ın siyasi önderlerle düzgün bağlar kurmaya ehemmiyet verdiğini lisana getirdi.

Başbakan Burnham’ın tazminat açıklamalarını pahalandıran bir saray yetkilisi, “Bunu yapmaya büsbütün hakkı var. Kendisi seçilmiş hükümetin başıdır. Seçilmiş siyasetçiler bunu yapmak istiyorsa, araya girmek bize düşmez” dedi.

Yetkili, kraliyet ailesinin geçmişteki köle ticareti bağları sebebiyle Kral’ın şahsen özür dileyip dilemeyeceği sorusuna ise temkinli yaklaştı.

Danışman, bu bahiste “Kral Taht’tır, Taht devlettir, devlet de seçilmiş bir hükümet tarafından yönetilir. Münasebetiyle bu sürecin nasıl sonuçlanacağını görmemiz gerekiyor” yorumunu yaptı.