Japonya yabancılara kuralları ağırlaştırdı. Harçlara 20 kat artırım

Japonya hükümeti, Başbakan Sanae Takaiçi’nin göç kontrollerini sıkılaştırma siyaseti çerçevesinde yabancıların daimi oturum müsaadesi alma şartlarını ağırlaştırdı.

Kademeli olarak yürürlüğe girecek yeni düzenlemeler kapsamında müracaat sahiplerinin ülke ortalamasının üzerinde yıllık gelire sahip olduğunu kanıtlaması ve günlük seviyede Japonca konuşabilmesi gerekecek.

Ağustos ayında onaylanan ve göçmenlik yasalarındaki değişikliklerin akabinde hayata geçirilen düzenleme, müracaat harçlarında da sert bir artış öngörüyor.

AFP ajansının haberine nazaran daimi oturum müsaadesi müracaat bedeli 10 bin yenden 20 kat artışla 200 bin yene (yaklaşık 1270 dolar) yükseltildi.

Oturum statüsü değişikliği yahut yenileme fiyatları de müsaade mühletine bağlı olarak mevcut 6 bin yenden 75 bin yene kadar çıkacak.

Artışlar öncesinde Tokyo’daki göç yönetimi merkezlerinde yoğun kuyruklar oluştu, kimi müracaat sahipleri süreçler için yedi saati aşan müddetler bekledi.

Eski kurallarda gelir, emeklilik primi ya da lisan yeterliliği konusunda belli eşikler yer almıyordu.

Yeni yönergelere nazaran adayların ayrıyeten toplumsal kurallara “uyum sağladığını” göstermesi ve 30 yıl boyunca emeklilik sigortası primi ödemiş birine muadil beklenen emeklilik hakkını belgelemesi kaide koşuluyor.

Mevcut değişikliklerin direkt sınır dışı uygulaması getirmeyeceği, fakat kaideleri karşılayamayanların daimi oturum başvurusu yapmasını engelleyeceği belirtiliyor.

İktidardaki Liberal Demokrat Parti geçen yıl şirket yöneticisi vizelerinin şartlarını da sıkılaştırmış, yeni koşulları karşılayamayan girişimcilerin ülkeyi terk etmek zorunda kalacağı bir çerçeve çizmişti.

Japonya’da uzun vadeli istikrar, hür çalışma hakkı ve konut kredisi üzere finansal imkanlara erişim sağlamak isteyen yabancılar için daimi oturum statüsü büyük önem taşıyor.

Japonya Adalet Bakanı Hiroşi Hiraguçi, harç artışlarının yabancı nüfusun idari maliyetlerini karşılamaya yardımcı olacağını ve Japonlar ile yabancı uyrukluların bir arada yaşayabileceği nizamlı bir toplumu teminat altına almayı hedeflediğini açıkladı.

Kararı “son derece anlamlı” olarak nitelendiren Hiraguçi, uygulamanın titizlikle takip edileceğini bildirdi.

Başbakan Takaiçi de sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı açıklamada, “Japonya’daki yabancı nüfus arttıkça hükümet, kimi vatandaşların kaygı ve adaletsizlik hissi yaşadığı gerçeğiyle yüzleşiyor” değerlendirmesini yaparak yabancı uyruklularla “düzenli bir arada yaşam” hedeflediklerini kaydetti.

Ülkede doğum oranlarının düşmesi ve nüfusun süratle yaşlanması sebebiyle birçok dalda iş gücü açığı baş gösteriyor.

Buna karşılık göç aksiliği kamuoyunda taban kazanıyor.

Sosyal medyada refah ödemelerinin değerli kısmının yabancılara gittiği ve sokak güvenliğinin azaldığı yönünde temelsiz savlar yayılırken, göçü “sessiz işgal” olarak tanımlayan “Önce Japonya” çizgisine sahip Sanseito partisi son parlamento seçimlerinde yükseliş gösterdi.

Tokyo Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü tarafından yapılan aktüel bir araştırma, daha fazla yabancının ülkeye kabul edilmesine karşı çıkanların oranının yüzde 56,3’e ulaştığını ortaya koydu. Bu oran 2024 yılında yüzde 35,6 seviyesindeydi.

Geçen yılın kasım ayında Mainichi gazetesinin yayımladığı ankette ise iştirakçilerin yüzde 71’i Başbakan Takaiçi’nin yabancılara yönelik kısıtlamaları sıkılaştırma teşebbüsünü desteklediğini belirtti.

Öte yandan uzmanlar ve iş dünyası temsilcileri, Japonya’nın ayakta kalabilmek için kapılarını daha fazla yabancı çalışana açması gerektiği uyarısında bulunuyor.

Nikkei gazetesi, son haftalardaki bir başyazısında, “Japonya yabancıları sadece süreksiz iş gücü olarak görmeyi bırakmalı, Japonca eğitimini genişleterek ve onlara yönelik muameleyi güzelleştirerek uzun vadeli yerleşimi teşvik etmelidir” daveti yaptı.

Japonya’da yabancı yerleşik nüfus, 2025 yılı sonunda 4,12 milyonla toplam nüfusun yaklaşık yüzde 3’ünü oluşturarak rekor kırdı.

Aynı periyotta, Ocak 2025 ile Ocak 2026 arasında Japon vatandaşlarının sayısı düşen doğum oranları sebebiyle 900 binden fazla azaldı.