İsrail’in Suriye planı çöktü! ‘Bölünme illüzyonu bitti’

Suriye’de SDG’nin Şam idaresine entegre olarak kendini feshetmesinin akabinde İsrail’in “azınlıklar üzerinden Suriye’yi dengeleme” stratejisi ağır bir darbe aldı. İsrail’in Haaretz gazetesinde Zvi Bar’el imzalı çıkan tahlilde “ABD’nin de desteklediği entegrasyonla birlikte Tel Aviv’in önünde artık iki seçenek bulunuyor: Suriye’de azınlıklar üzerinden nüfuz kurmaya dayalı siyasetini sürdürmek ya da yeni gerçekliği kabul ederek Şam idaresiyle direkt bir siyasi ve güvenlik tabanı oluşturmaya çalışmak” denildi. Yazıda Tel Aviv’in Suriye’de oyun dışı kalmamak ismine bölünme illüzyonunu terk etmesi ve Şam’daki yeni rejimi artık bir düşman değil, uzlaşılabilecek potansiyel bir ortak olarak görmesi gerektiği söz edildi.

AÇIKTAN DESTEK VERMİŞTİ

Esad rejiminin devrilmesinden sonra Binyamin Netanyahu hükümeti, Kürtleri ve Dürzileri Türkiye’nin siyasi ve askeri takviyesindeki merkezi bir Suriye idaresinin güçlenmesini engelleyebilecek stratejik ögeler olarak değerlendirmişti. İsrail Dışişleri Bakanı Gideon Saar da Kürtleri İsrail’in “doğal müttefikleri” olarak tanımlamış ve SDG’nin işgali altındaki bölgeleri ‘özerk bölgeler’ biçiminde nitelendirmişti.

‘BİZİ HASIM OLARAK GÖRECEKLER’

Yazıya nazaran Suriye’deki özerk bir yapı kurmak yalnızca Kürtlerin bir düşü değildi İsrail, Suriye’deki Kürt bölgelerini tesirini gösterebileceği potansiyel ileri karakollar ve Türkiye’nin tesirine karşı bir pürüz olarak görüyordu. Ayrıyeten tahlilde SDG’nin en az 12 binlik milis gücünün orduya katılmak için başvurduğu hatırlatırlırken yıllarca Türkiye’yi düşman, ABD ve İsrail’i ise “koruyucu dost” olarak gören bu ögelerin; artık Türk askeri eğitmenlerden eğitim alması ve İsrail’i resmen “hasım devlet” olarak tanımlayan bir çizgiye gelebileceği de aktarıldı.

TEK KOZLARI ARTIK DÜRZİLER

SDG üzerinden Kürt kartının büyük ölçüde devreden çıkmasının akabinde İsrail’in Suriye siyasetinde geriye en değerli koz olarak güneydeki Dürzi kümeler kaldı. Süveyda’daki Dürzi milisler, Şam idaresiyle yaşanan çatışmaların akabinde İsrail’le daha yakın bağlantılar kurdu. İsrail de Suriye’nin güneyindeki Dürzi nüfusu, Şam idaresinin ülkenin tamamında denetim kurmasını engelleyebilecek bir öge olarak kıymetlendirdi. Dürzi önder Hikmet el-Heciri, geçen hafta yaptığı açıklamada Süveyda’daki Dürzilerin kendilerini İsrail’in bir kesimi olarak gördüklerini bile söyledi. Yazıda ABD’nin Kürtlerle varılan entegrasyon modelini Suriye’nin güneyindeki problemlere da uygulamak istemesi halinde İsrail’in Dürzi siyasetini sürdürmesi giderek zorlaşabileceği belirtildi.

ŞAM’DAN TEL AVİV’E NET MESAJ

Suriye Dışişleri Bakanı Esad Şeybani ile Mossad Başkanı Roman Gofman arasında Ebu Zuhur hava üssü saldırısı sonrası tansiyonu düşürmek emeliyle yapılan kritik tepenin akabinde Şam idaresinden Tel Aviv’e net bir bildiri geldi. Suriye resmi haber ajansı SANA’ya konuşan diplomatik kaynaklar; İsrail ile yürütülen güvenlik görüşmelerinde Suriye’nin askeri kapasitesini geliştirme ve diğer ülkelerle ittifak kurma hakkına getirilecek hiçbir kısıtlamanın kabul edilmeyeceğini duyurdu. Egemenliğinden ve toprak bütünlüğünden taviz vermeyeceğini vurgulayan Şam idaresi, muhtemel bir mutabakat için İsrail ordusunun 8 Aralık 2024 öncesindeki çizgilere çekilmesini koşul koştu.