İngiltere’nin İran temaslı casusluk evrakı: Kritik üste ne oldu? Komşuları onu taksi sürücüsü olarak tanıyordu

İngiltere ile Kıbrıs arasında yürütülen dikkat cazip bir casusluk soruşturması milletlerarası kamuoyunun gündemine oturdu. İngiliz ve Azerbaycan vatandaşı olduğu belirtilen 45 yaşındaki Rashad Sultanov, İngiltere’nin stratejik değere sahip RAF Akrotiri Hava Üssü’nde İran ismine casusluk yaptığı teziyle İngiltere’ye iade edilmek istenirken, Kıbrıs’ta hakim karşısına çıktı.

İngiliz makamlarının ‘Ulusal Güvenlik Yasası’ kapsamında yürüttüğü birinci yurt dışı soruşturması olarak kayıtlara geçen davada, Sultanov hakkındaki suçlamaları reddederken, iade talebine de itiraz etti.

Peki Sultanov’a yöneltilen suçlamalar neler? İngiliz savcılığı sebep bu davayı ulusal güvenlik açısından kritik görüyor? RAF Akrotiri Üssü sebep bu kadar stratejik ve soruşturmada ismi geçen kişinin geçmişiyle ilgili hangi detaylar ortaya çıktı? İşte davaya ait ayrıntılar…

CASUSLUK İDDİALARI NELER?

Soruşturma evrakına nazaran Sultanov, Haziran 2025’te Kıbrıs polisi tarafından RAF Akrotiri Üssü etrafında yürütülen gözetleme faaliyetleri sebebiyle gözaltına alındı. Mahallî basında yer alan tezlere nazaran kuşkulu, yaklaşık üç ay boyunca üs etrafında uzun odaklı profesyonel kameralar ve cep telefonları kullanarak savaş uçaklarının hareketlerini kaydetti. Ayrıyeten çok sayıda not tuttuğu ve askerî faaliyetleri sistematik biçimde kayıt altına aldığı öne sürüldü. İngiliz soruşturma makamları ise bu bilgilerin daha sonra İran irtibatlı şahıslara gönderildiğini argüman ediyor.

Fotoğraflar: AP

Telegraph’ta yer alan haberde İngiliz polisinin savına nazaran Sultanov’un direkt İran Devrim Muhafızları Ordusu ile irtibatlı bireyler ismine hareket ettiği bedellendiriliyor. Soruşturma kapsamında memleketler arası yakalama kararı bulunduğu belirtilen Azerbaycan-İran ikili vatandaşı Elsad Elsin Hajiyev’in, Sultanov’un yöneticisi olduğu öne sürülüyor. İngiliz savcılar, Sultanov’un elde ettiği manzara ve bilgileri Hajiyev’e gönderdiğini tez ediyor. Fakat bu tezler şimdi mahkeme tarafından mutlaklaşmış değil.

PEKİ, RAF AKROTIRI NEDEN STRATEJİK ÖNEME SAHİP?

Soruşturmanın merkezinde yer alan RAF Akrotiri Üssü ise İngiltere’nin ülke sonları dışındaki en büyük askerî üslerinden biri olarak kabul ediliyor. Üste Eurofighter Typhoon savaş uçaklarının yanı sıra keşif, nakliye ve havada yakıt ikmal uçakları konuşlandırılıyor. Son yıllarda üs, İsrail’e yönelik askerî dayanak faaliyetleri ile Yemen’deki İran takviyeli Husilere yönelik operasyonlarda kıymetli bir merkez olarak kullanıldı. Bu sebeple İngiliz güvenlik makamları, üs etrafındaki gözetleme faaliyetlerini ulusal güvenlik açısından kritik bir tehdit olarak kıymetlendiriyor.

🚨EXC: A British taxi driver suspected of spying for Iran on an RAF base has appeared in court in Cyprus.

I’ve been in Limassol where Rashad Sultanov, 44, from Islington, is fighting his extradition to the UK.

https://t.co/lb71Wq7GB3

— Daisy Graham-Brown (@d_grahambrown) July 31, 2026

İNGİLTERE’NİN İLK YURT DIŞI ULUSAL GÜVENLİK YASASI SORUŞTURMASI

Dava, İngiltere açısından hukuksal bakımdan da kıymetli bir dönüm noktası olarak değerlendiriliyor. İngiliz savcılığı, birinci sefer 2023 yılında yürürlüğe giren Ulusal Güvenlik Yasası’nın (National Security Act 2023) yurt dışında işlendiği sav edilen cürümler kapsamında uygulanmasını talep etti. İngiliz makamları, Sultanov’un İngiltere’de yargılanabilmesi gayesiyle Kıbrıs’tan iadesini talep ederken, süreç Limassol Bölge Mahkemesi’nde başladı.

Geçtiğimiz perşembe günü görülen birinci duruşmada Sultanov’un mahkemeye siyah renkli, Filistin temalı bir tişörtle katılması dikkat çekti. Tişörtün ön kısmında tarihi Filistin haritasının beyaz silueti bulunurken, arka kısmında ise 2018 Gazze hudut protestolarında tekerlekli sandalyede bulunan Filistinli bir göstericinin sapan kullandığı dünyaca bilinen fotoğraf yer aldı.

Mahkeme boyunca sırf Azerbaycan Türkçesi konuşan Sultanov’un, mahkeme tarafından görevlendirilen tercüman aracılığıyla tabir verdiği ve duruşma sırasında yaşanan hukuksal süreci anlamakta zorlandığını birkaç sefer lisana getirdiği aktarıldı.

İNGİLTERE’YE İADE EDİLMEK İSTENİYOR

Yine tıpkı haberde İngiliz Kraliyet Savcılığı’nın (CPS), Sultanov’un Kıbrıs’tan İngiltere’ye teslim edilmesini istediği öğrenildi. İngiliz makamlarının maksadı, Sultanov’un Londra’daki yüksek güvenlikli Belmarsh Cezaevi’ne nakledilmesi ve burada Ulusal Güvenlik Yasası kapsamındaki suçlamalar sebebiyle yargılanması.

Şu anda Lefkoşa Merkez Cezaevi’nde tutuklu bulunan Sultanov’un avukatı Efstathios Efstathiou ise iade sürecine itiraz ediyor. Savunma makamı, müvekkiline İngiltere tarafından finanse edilen bir avukat atanmadığı sürece yargılamanın devam edemeyeceğini savundu. Mahkeme bu talebi kabul ederek duruşmayı gelecek haftaya erteledi. Hakim ayrıyeten İngiliz makamlarına, bir sonraki duruşmaya kadar Sultanov için İngiltere’de bir avukat görevlendirilmesini sağlama talimatı verdi.

SAVCILIK HANGİ SUÇLAMALARI YÖNELTİYOR?

İngiliz Kraliyet Savcılığı, Sultanov hakkında Ulusal Güvenlik Yasası’nın yabancı bir istihbarat servisine yardım etmek ve yasaklanmış askerî bölgelerde casusluk maksadıyla gözetleme yapmak cürümlerini düzenleyen 3. ve 4. maddeleri kapsamında süreç başlattı.

Soruşturmayı yürüten Londra Terörle Mücadele Polis Birimi Başkanı Komutan Helen Flanagan, davaya ait yaptığı açıklamada, “Bu soruşturma, İngiliz askerî üslerinin düşman devlet faaliyetleri tarafından maksat alındığı tez edildiğinde Ulusal Güvenlik Yasası’nın yurt dışında da uygulanabileceğini gösteriyor. İngiliz ve Kıbrıs kolluk kuvvetleri arasında yoğun bir iş birliği yürütülüyor. İade süreci boyunca Kraliyet Savcılığı, Ulusal Suç Ajansı ve Kıbrıs makamlarıyla uyumumuz devam edecek” sözlerini kullandı.

Öte yandan Rashad Sultanov, hakkında yöneltilen tüm suçlamaları reddederken, iade sürecine ait yargılamanın önümüzdeki hafta devam etmesi bekleniyor. İngiltere’nin iade talebine ait son karar ise mahkemenin ilerleyen duruşmalarında verilecek.

DAHA ÖNCE KAMUOYUNDA BİLİNMEYEN FOTOĞRAFLARI YAYIMLANDI

Yine Telegraph gazetesi, Sultanov’un daha evvel kamuoyunda bilinmeyen fotoğraflarını yayımladı. Gazetenin haberine nazaran Sultanov, Leicester kentinde faaliyet gösteren Azerbaycan Türklerine yönelik bir sanat standı ile toplumsal aktiflikte görüntülendi.Fotoğrafların soruşturma başlamadan evvel çekildiği belirtildi. Edinilen bilgilere nazaran Sultanov, uzun yıllar Leicester’da taksi sürücüsü olarak çalıştı. Daha sonra eşiyle birlikte Londra’nın kuzeyindeki Islington bölgesine taşındı. Yakın etrafı, İngiltere’de epeyce alçakgönüllü bir hayat sürdüğünü söz etti.

Arkadaşlarından biri, Sultanov’un Londra’da yine taksi sürücülüğü yapabilmek için gerekli şoför lisansını almaya çalıştığını söyledi. Şirket kayıtlarına nazaran Sultanov, 2018 yılında Leicester merkezli Yasamal Ltd. isimli bir şirket kurdu. Şirketin faaliyet alanı nar suyu ithalatı olarak kayıtlara geçti.

İngiliz şirket kayıtlarında Sultanov’un şirket müdürü olarak göründüğü belirtilirken, mali tablolar şirketin önemli finansal dertler yaşadığını ortaya koydu. İncelenen mali kayıtlara nazaran şirketin 40 bin sterlinden fazla borcu bulunduğu, net varlıklarının ise yaklaşık 1500 sterlin düzeyinde olduğu kaydedildi.

YAKIN ÇEVRESİ ŞAŞKIN

Gazetecilerin ulaştığı Sultanov’un arkadaşları ise casusluk savları karşısında şaşkın olduklarını söyledi. Yakın etrafından bir kişi, Sultanov’un vakit zaman Filistin sorunu ve İsrail-Filistin çatışması hakkında görüşlerini lisana getirdiğini fakat İran Devrim Muhafızları ile irtibatı olduğuna ait rastgele bir bilgiye sahip olmadıklarını tabir etti. Eski tanıdıkları da misal halde Sultanov’un bu türlü bir alakasından haberdar olmadıklarını belirtti.

The Telegraph’ın “Taxi driver fighting extradition over spying at Cyprus RAF base” başlıklı haberinden faydalanılmıştır.

Haber Bültenleri ve E-Posta Tercihleri

Türkiye ve dünyadaki en aktüel gelişmelerden haberdar olmak için, bültenlerin gönderileceği e-posta adresini girin.

Ad

Soyadı

E-Posta Adresi

Bülten Seçimleri

Gün Başlıyor

Gün Sonu

ETK Kuralları ve Bilgilendirme Metnikapsamında onay veriyorum.

Abone Ol

Keşfetmeye Devam et