İngiltere’de kamu borcu birinci defa 3 trilyon sterlin sonunu geçti

İngiltere’de hayat pahalılığı ve devletin borçlanma muhtaçlığı eylül ayında iddiaların üzerinde artış kaydetti.

Bugün yayımlanan resmi datalar, haftaya birinci bütçesini açıklamaya hazırlanan İşçi Partisi hükümeti üzerindeki mali baskıyı artırdı.

Başbakan Andy Burnham hükümetinin birinci bütçesini 28 Ekim’de Maliye Bakanı John Healey sunacak.

Bütçe sunumu, hem kamu hem şirketler hem de bireyler için borçlanma maliyetlerinin tırmandığı bir ortamda yapılacak.

Maliye Bakanı Healey, son ekonomik göstergelerin akabinde yaptığı açıklamada, Rusya-Ukrayna savaşıyla yükselen güç fiyatlarına işaret etti.

Healey, “Ortadoğu ve Avrupa’daki çatışmalardan kaynaklanan fiyat artışlarının Britanya’yı ve dünyadaki öbür ülkeleri vurduğunu biliyoruz” dedi.

İlk bütçesine hazırlanan Healey, hükümetin “mali disiplini korurken işletmelere ve ailelere nefes aldıracağını” savundu.

Fransız AFP ajansının haberine nazaran Ulusal İstatistik Ofisi (ONS), Tüketici Fiyat Endeksi’nin ağustos ayındaki yüzde 3,1 düzeyinden eylülde yüzde 3,5’e yükseldiğini duyurdu.

Son bir yılın en yüksek düzeyine çıkan bu oran, analistlerin yüzde 3,4’lük beklentisini geride bıraktı.

ONS, fiyat artışındaki en büyük etkenin motorlu taşıt yakıtları başta olmak üzere ulaşım kaleminden kaynaklandığını bildirdi.

İngiltere’de dizel akaryakıt pompa fiyatı, Rusya’nın Ukrayna’ya yönelik işgalini başlattığı periyodun çabucak sonrasına denk gelen Temmuz 2022’den bu yana görülen en yüksek seviyeye ulaştı.

ONS Başekonomisti Grant Fitzner, AFP’ye verdiği demeçte, ham petrol ve akaryakıt fiyatlarındaki artışın tesiriyle fabrikalardan çıkan malların ve hammaddelerin yıllık maliyetinin eylülde yükselmeyi sürdürdüğünü kaydetti.

Yine bugün paylaşılan farklı datalar, hükümetin net borçlanmasının eylülde 24,5 milyar sterline (32,8 milyar dolar) çıkarak yaklaşık 24 milyar sterlinlik piyasa iddiasını aştığını gösterdi.

ONS, artan borç faizlerini de içeren harcamaların hükümet gelirlerinden daha süratli arttığını, bu durumun enflasyonun tesirlerini yansıttığını bildirdi.

Küresel ölçekte yükselen enflasyon, hükümetlerin tahvil getirilerini son yılların en yüksek düzeylerine taşıyor. Bu da merkez bankalarını siyaset faizlerini artırmaya yönlendirirken, konut kredisi dahil borç yükü altındaki hanehalkı ve işletmeler üzerindeki maliyet baskısını büyütüyor.

Verilerin açıklanmasının akabinde piyasa analistleri, İngiltere Merkez Bankası’nın kasım ayındaki toplantısında borçlanma maliyetlerini artıracağı yönündeki kestirimlerini güçlendirdi.

Moneyfarm Yatırım Direktörü Richard Flax, mevcut tabloyu şu sözlerle kıymetlendirdi:

“Buradaki temel soru, aslında kuvvetli bir büyüme ortamında ilerleyen iktisat üzerinde yeni bir baskı oluşturmadan, faiz artışlarının enflasyonu dizginleyip dizginleyemeyeceğidir.”

ONS bilgileri, İngiltere’nin kamu borcunun eylül sonu prestijiyle birinci sefer 3 trilyon sterlini aştığını ortaya koydu.

Borcun gayrisafi yurt içi hasılaya oranı ise 0,7 yüzde puan azalarak yüzde 94’e geriledi.

Quilter Cheviot Sabit Getirili Menkul Kıymetler Araştırma Müdürü Richard Carter, borç datalarının hükümetin çözmeye çalıştığı güçlü denklemi gösterdiğini belirtti.

AFP’ye konuşan Carter, hükümetin borçlanma maliyetleri ve mevcut borçlar kamu maliyesini zorlarken uzun vadeli savlı bir harcama programı yürütmek istediğini kaydetti.