Hollanda, İran savaşının tahlili için Türkiye’yi işaret etti: Hayati rol üstlenebilir

Van Weel, Türkiye-Hollanda münasebetleri, işbirliği alanları ile bölgesel ve global gelişmelere dair değerlendirmelerde bulundu.

Türkiye ile Hollanda ortasındaki bağların eksiksiz seviyede olduğuna işaret eden Van Weel, Türkiye’nin uzun müddettir Hollanda’nın ve daha geniş kapsamda Avrupa’nın ortağı olduğunu belirtti.

Van Weel, Türkiye’nin Hollanda’nın da müttefiklerinden biri olduğu NATO’nun sağlam bir üyesi olduğuna dikkati çekerek, adalet ve güvenlik üzere farklı cephelerde birlikte çalışmak için birçok neden olduğunu tabir etti.

Bu kapsamda bilhassa terörizm, organize cürüm ve ikisi ortasındaki temas üzere alanlarda daha fazla işbirliği yapılabileceğinin altını çizen Van Weel, ziyareti kapsamında yaptığı görüşmelerin odak noktalarını da bu hususların teşkil ettiğini anlattı.

Van Weel, siyasi seviyede güvenlik diyaloğu oluşturmanın, birikim ve deneyim paylaşımı yapmanın ehemmiyetine değinerek, hatalıların iadesi ve yasal taleplerle ilgili ülkeler ortası daha uygun bir yargı işbirliğinin sağlanması gerektiğini kaydetti.

TÜRKİYE VE HOLLANDA ORTASINDA YAKIN DİYALOG

Son 5 yıldır birinci güvenlik diyaloğunun yapıldığını bildiren Van Weel, savcı, polis, jandarma, yargı, merkezi idareler üzere pek çok farklı durumdan üst seviye temsilcilerin de heyetinde bulunduğunu söyledi.

Van Weel, tüm bu görüşmeler sonucunda işbirliğini derinleştirmek ismine bir çerçeve çizilebileceğini belirterek, 2025’te Hollanda, Türkiye ve öbür Avrupa ülkelerinin polis teşkilatlarınca “Orkinos-Bulut” ortak operasyonunun yapıldığını ve bir organize kabahat şebekesinin çökertildiğini hatırlattı.

Bakan Van Weel, Türkiye’de de faal olan Hollanda’daki en büyük kabahat şebekelerinden kimileri için uyuşturucu ticareti ve kara para aklama üzere alanlarda Türkiye ile kusursuz bir işbirliği yapıldığını anlattı.

TERÖRLE UĞRAŞTA İŞBİRLİĞİ

Van Weel, terörle uğraş alanında da Türkiye ile çok yakın alakalar bulunduğuna dikkati çekerek, terör örgütü PKK ve DHKP-C’yi terör örgütü listelerine aldıklarını ve terörle gayrette işbirliğinin iki ülkenin güvenliğine de yarar sağladığını kaydetti.

Terör örgütü DEAŞ konusunun da gündeme geldiğini aktaran Van Weel, bölgedeki mevcut istikrarsızlığın DEAŞ’a alan açıp açmayacağına ve bilhassa toplumsal mecralarda gençlerin “radikalleşmesinin” nasıl değerlendirildiğine dair fikir alışverişinde bulunulduğunu anlattı.

Van Weel, göç konusunun da Hollanda’nın gündemindeki mevzulardan biri olduğuna işaret ederek, Suriye’nin daha istikrarlı bir ülke olmaya başlamasıyla mülteci ve sığınmacıların Türkiye ve Hollanda üzere ülkelerden Suriye’ye yavaş yavaş dönüp dönmediğinin gündeme geldiğini de tabir etti.

Göç dalgalarının denetim edilmesinin kıymetine değinen Van Weel, gençleri “radikalleştiren” terör hücrelerinin de toplumsal medya ve iletileşme uygulamalarını kullandığını ve bu minvalde de işbirliği yapılacak çok alan olduğunu lisana getirdi.

‘TÜRK SAVUNMA ENDÜSTRİSİNİ YAKINDAN TAKİP EDİYORUZ’

Van Weel, Türkiye’nin Hollanda ve Avrupa Birliği için çok kıymetli bir ortak olduğunu vurgulayarak, bu bağlamda son yıllarda ekonomik işbirliğinin ağırlaştığını ve Hollanda’nın Türkiye’deki en büyük yabancı yatırımcısı olduğunu söyledi.

Türk iktisadını canlandıran ve büyüyen Türk savunma endüstrisini yakından takip ettiklerini, bunun Batı Avrupa ülkelerinde çok sürdürülebilir olmadığını kaydeden Van Weel, bağlarının güçlendiğini söz etti.

Van Weel, Türkiye’deki eğitim seviyesinin de yüksek olduğuna işaret ederek, Hollandalı şirketlerde çalışan parlak geleceğe sahip Türk mühendisler olduğunu lisana getirdi.

İşbirliği yapılması gereken birçok alan olduğuna dikkati çeken Van Weel, “Avrupa olarak, bu öngörülemez dünyada daha bağımsız olmalıyız. Bu, savunma açısından bağımsız olmak manasına geliyor. Tıpkı vakitte ekonomik açıdan da bağımsız olmak manasına geliyor ve bu çerçevede Türkiye, biz ve Avrupa için çok değerli bir ortak.” sözlerini kullandı.

İRAN SAVAŞININ DÜNYAYA ETKİSİ

Van Weel, ABD ve İsrail’in İran’a hücumlarıyla başlayan savaşa ait, şu değerlendirmede bulundu:

“Bu çatışmanın çoktan bölgenin dışına tesirini görmeye başladık. Hürmüz Boğazı’nın kapatılması ve Körfez ülkeleri ve İran’da güç altyapılarının ziyan görmesiyle ekonomik meşakkatleri birinci olarak bölgenin dışında göreceğiz. Ne yazık ki, bunun Global Güney’de, Afrika’da ve Güneydoğu Asya ülkelerinde çoktan büyük ölçekte yaşandığını görüyoruz. Lakin bu sonuçları kendi ülkelerimizde, Türkiye’de olduğu kadar Hollanda’da da görmek çok uzun sürmeyecek.”

Bütün bunların güç fiyatlarında yükselişe neden olacağını, bu durumda endüstrinin ve münasebetiyle halkın zorlanacağını kaydeden Van Weel, bunun önemli bir ekonomik sakinliğe ve enflasyona yol açabileceğini söyledi.

Van Weel, bu duruma olabildiğince en uygun biçimde hazırlanılması gerektiğine dikkati çekerek, “Elbette şu anda en çok muhtaçlığımız olan şey, gerginliğin azaltılması ve Hürmüz Boğazı’nın açılması.” dedi.

‘TÜRK DİPLOMASİSİNİN MUAZZAM KAPASİTESİNİ GÖRDÜM’

Türkiye dahil bölge ülkelerinin arabuluculuk teşebbüslerine dair Van Weel, Adalet ve Güvenlik Bakanlığı görevinden önce Dışişleri Bakanı olduğunu anımsatarak, şunları kaydetti:

“Bu müddette Türk diplomasisinin muazzam kapasitesini gördüm. Yalnızca bölgenizde değil, bölgenizin ötesinde de üstlendiğiniz büyük rolü, tarafları bir ortaya getirmeye çalışmanızı, çatışmaların kaynağını ve tahlil yollarını derinlemesine bilerek arabuluculuk yapmaya çalışmanızı gördüm. Bu nedenle Türkiye’nin şu anda gündemde olan bu çatışmada da bu hayati rolü üstlenebileceğini gerçekten umuyorum. Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’a da itimadım tam; şayet birileri bir fark yaratabilecekse, o kişi odur.”

Van Weel, tüm ülkelerin bölge dışında da olumsuz tesirleri olan bu savaşın sona ermesini beklediğini kaydederek, tüm tarafların bir tahlil yolu bulmayı bir an evvel başarmasını ve dünya iktisadının uğrayacağı ziyanı olabildiğince azaltmaya çalışmasını umduğunu söyledi.