Hindistan’da seçim isyanı sürüyor. Gençlik önderleri cezaevine girdi

Hindistan’da gençlerin ve Z nesli internet kullanıcılarının öncülüğünde faaliyet gösteren Hamam Böceği Halk Partisinin (CJP) iki üst seviye yöneticisi, Seçim Komisyonuna karşı yürütülen kitlesel şovlara polisin müdahalesini sertleştirmesi üzerine bugün beş gün müddetle gözaltına alındı.

Delhi Polisi, 30 yaşındaki Ashutosh Ranka ile 27 yaşındaki Saurav Das’ın “kamu barışını bozmaya ve kanunları ihlal etmeye yönelik yinelenmiş teşebbüs iddiaları” gerekçesiyle alıkonulduğunu duyurdu.

Emniyet ünitelerince yapılan açıklamada, her iki ismin “benzer yasa dışı faaliyetlere girişmeleri için diğerlerini sosyal medya üzerinden kışkırtma teşebbüsünde bulundukları savlarının da göz önünde bulundurulduğu” kaydedildi.

AFP ajansında yer alan haberde, beş günlük yasal gözaltı mühletinin tamamlanmasının akabinde, iki önderin tutukluluk halinin uzatılabileceği, kendilerine kefalet hakkı tanınabileceği yahut büsbütün hür bırakılabilecekleri aktarıldı.

Gözaltına alınan isimlerden Saurav Das’ın daha evvel gazeteci olarak çalıştığı, Ashutosh Ranka’nın ise Hindistan Teknoloji Enstitüsü (IIT) ile İngiltere’deki saygın London School of Economics bünyesinde eğitim almış bir mühendis olduğu bildirildi.

İki genç başkan, salı günü başşehrin merkezinde yer alan, sarı metal barikatlarla günlerdir büsbütün kapatılan ve güvenlik işçisi tarafından korunan tarihi protesto alanı Jantar Mantar’daki güvenlik manilerini aşarak alanda Hindistan ulusal bayrağını dalgalandırdı.

Onlarca yıldır protesto alanı olarak kullanılan nokta için Delhi Polisi, pazartesi günü resmi bir bildirimde bulunarak Jantar Mantar’ı belirlenmiş şov yerleri listesinden çıkardığını ve alanı sivillerin kullanımına yasakladığını duyurmuştu.

CJP aksiyoncuları ile muhalefet partileri, güvenlik güçlerinin uyguladığı sert kısıtlamalara meydan okuyarak Hindistan Baş Seçim Komiserinin derhal istifa etmesini talep ediyor.

Eylemciler, seçim şurasını Başbakan Narendra Modi’nin iktidardaki partisi lehine haksız avantaj sağlamak hedefiyle seçmen kütüklerini manipüle etmekle suçluyor.

Dünyanın en kalabalık nüfusuna sahip ülkesindeki oy verme süreçlerini denetleyen bağımsız Seçim Komisyonu ise misyon tarifi dahilinde rastgele bir usulsüzlük yapıldığı yönündeki ithamları kesin bir lisanla reddediyor.

Medyaya yansıyan haberlere nazaran, geçen yıl uygulamaya konulan seçmen kütüklerini gözden geçirme çalışmaları sonucunda 133 milyondan fazla yurttaşın ismi seçim kütüklerinden silindi.

Hükümeti ve seçim yönetimini eleştiren çevreler, yürütülen bu geniş çaplı silme sürecinin başta Müslümanlar olmak üzere ülkedeki azınlık topluluklarını orantısız biçimde amaç alarak etkilediğini vurguluyor.

Seçim yetkilileri ise kütüklerdeki isim çıkarma atılımının arkasındaki temel gayenin; sistemdeki yinelenmiş kayıtları, vefat etmiş şahısları ve yöntemsiz olarak girilmiş geçersiz dataları ayıklamak olduğunu savunuyor.

Başbakan Modi’nin liderliğini yaptığı Hindu milliyetçisi Bharatiya Janata Partisi (BJP) üyeleri, uzun müddettir komşu Bangladeş’ten Hindistan’a gelen çok sayıda evraksız Müslüman göçmenin yöntemsiz prosedürlerle ülkenin seçmen kütüklerine kaydedildiğini sav ediyor.

Başbakan Modi’nin kabinesindeki en tesirli çalışma arkadaşı olan İçişleri Bakanı Amit Shah, meydana gelen protestoları “yerelle hudutlu hadiseler” olarak nitelendirip önemsizleştirdi.

Muhalefet lideri Gandhi’yi “ülkeye yasa dışı yollarla sızanları muhafazaya dönük bir hareket planı yürütmekle” suçlayan İçişleri Bakanı Shah, “Hindistan halkı sizin bu aldatmacanıza kanmayacaktır” değerlendirmesini yaptı ve hükümetin 2029 yılında gerçekleştirilmesi planlanan bir sonraki genel seçimlerde “ezici bir çoğunluk” kazanacağını öne sürdü.

Hindistan Parlamentosundaki muhalefet lideri ve Kongre Partisi temsilcisi Rahul Gandhi, barikatları aştıktan sonra alıkonulan iki gence açık dayanak verdi.

Sosyal medya hesabı üzerinden açıklamada bulunan Gandhi, “Jantar Mantar’da barışçıl bir protesto gösterisinde ulusal bayrağı dalgalandırmak bir cürüm değildir. Gençleri bu nedenle demir parmaklıklar ardına göndermek tam bir korkaklıktır” sözlerini paylaştı.

Seçmen kütüklerinin güncellenmesine karşı hem Kongre Partisinin hem de CJP’nin eşzamanlı protestolar yürüttüğünü hatırlatan Gandhi, çarşamba günü yaptığı değerlendirmede bütün aksiyonların ortak bir tabanda buluştuğunu belirterek “Farklı pankartlar, tek bir amaç” kelamlarıyla muhalefet sınırındaki dayanışmaya işaret etti.

CJP kurucusu Abhijeet Dipke de alıkonulan dava arkadaşlarını takdir ederek onların “demir parmaklıklar ardına atılabileceklerini bilmelerine rağmen” geri adım atmadıklarını ve ulusal bayrağı dalgalandırdıklarını söyledi.

Dipke, sosyal medya üzerinden yaptığı paylaşımda, “Modi üzere bir zorbaya karşı durmanın tek yolunun, sonuçları ne olursa olsun asla boyun eğmemek olduğunu tüm ülkeye gösterdiler” sözünü kullandı.

Uluslararası insan hakları kuruluşu Human Rights Watch (İnsan Hakları İzleme Örgütü), bugün yayımladığı bildiride Hindistan hükümetinin vatandaşların barışçıl protesto hakkını şartsız biçimde korumakla yükümlü olduğunu açıkladı.

Kuruluş metninde, “Modi hükümeti genç göstericileri cezaevine atmaktan vazgeçmeli ve oy hakkı ile seçimlerin adilliğine dair kaygıları gidermek maksadıyla onlarla direkt temas kurmalıdır” davetine yer verdi.

Başkent Yeni Delhi’de misyon yapan basın mensupları da şovlar sırasında muhabirlerin gözaltına alınmasını protesto etmek için salı günü toplu yürüyüş düzenledi.

Hindistan Basın Birliği (Press Club of India), mesleksel misyonlarını icra eden gazetecilere yönelik akınların hiçbir şartta “kabul edilemez” nitelikte olduğunu kamuoyuna duyurdu.

Hindistan’da gençlerin ve Z jenerasyonu internet kullanıcılarının öncülüğünde kurulan Hamam Böceği Halk Partisi (CJP), ülkedeki işsizlik, eğitim sisteminde yaşanan usulsüzlükler ve merkezi imtihan sorularının sızdırılması hadiselerine karşı dijital bir mizah ve protesto hareketi olarak faaliyete geçti.

Siyasi irtibat stratejisti 30 yaşındaki Abhijeet Dipke, kelam konusu yapılanmayı yargı organının en üst kademesinden gelen tartışmalı bir söze direkt tepki olarak başlattı.

Hindistan Yüksek Mahkemesi Başyargıcı Surya Kant’ın Mayıs 2026’da istihdam imkanından mahrum kalan, taleplerini ve hoşnutsuzluklarını lisana getiren gençleri, gazetecileri ve hak aktivistlerini “hamam böceklerine” benzetmesi büyük bir toplumsal infiale yol açtı.

Dipke, Yüksek Mahkeme Başyargıcının kullandığı bu benzetmenin çabucak ardından “Cockroach Janta Party” (Hamam Böceği Halk Partisi) ismiyle çevrimiçi protesto tabanını hayata geçirdi.

Başta Instagram olmak üzere sosyal medya platformları vasıtasıyla süratle yayılan teşebbüs, çok kısa bir vakit zarfında milyonlarca takipçiye erişti ve Hindistan gençliği arasında bir sivil direniş sembolü kimliği kazandı.

Hareketin temel çıkış noktasını tırmanışa geçen genç işsizliği, kamu sistemlerindeki liyakatsizlik ve bilhassa tıp fakültelerine giriş emeliyle düzenlenen merkezi imtihanlarda soruların dışarıya sızdırılması oluşturuyor.

Ülkenin eğitim altyapısındaki aksaklıkları ve imtihan yolsuzluklarını kamuoyu gündemine taşıyan CJP topluluğu, bu alanlarda esaslı ve kapsamlı yasal ıslahatların hayata geçirilmesini kaide koşuyor.

CJP çatısı altında kenetlenen kalabalıkların Haziran 2026’da hayata geçirdiği kitlesel sokak aksiyonları ve başlattığı açlık grevleri direkt siyasi sonuç doğurdu.

Ülke sathına yayılan bu büyük şov dalgasının ardından Hindistan Eğitim Bakanı Dharmendra Pradhan, kamuoyu baskısına dayanamayarak bakanlık misyonundan resmen istifa etmek mecburiyetinde kaldı.