Eski First Lady’e rüşvetten mahpus cezası

Güney Kore’de Seul Merkez Bölge Mahkemesi, eski First Lady Kim Keon-hee’yi, siyasi ayrıcalıklar karşılığında mücevher ve Dior marka çanta üzere lüks eşyaları rüşvet olarak kabul ettiği gerekçesiyle bugün görülen duruşmada yedi yıl mahpus cezasına çarptırdı.

Başyargıç, 2024 yılındaki başarısız sıkıyönetim duyuru etme teşebbüsünün akabinde 2025’te vazifeden azledilen eski Cumhurbaşkanı Yoon Suk-yeol’ün eşi olan Kim’in, bu rüşvetleri eşinin cumhurbaşkanlığı dönemi öncesinde ve sırasında aldığını belirtti.

Kararı açıklayan başyargıç, “Kim Keon-hee, kamu vazifelerine ve parlamento konumlarına gelinmesine yardımcı olmak için nüfuzunu kullanmaya istekli davranarak, first lady olarak sahip olduğu gücü iş ve ticari ayrıcalıklar sağlamak hedefiyle kullanmıştır” tabirlerini kullandı.

Başyargıç ayrıyeten, “Sıradan insanların hayatları boyunca neredeyse hiç karşılaşamayacağı bu rüşvetleri hiçbir tereddüt göstermeden kabul etmiştir” dedi.

Mahkeme kayıtlarına nazaran rüşvet olarak verilen eşyalar arasında Van Cleef & Arpels marka kolye, Tiffany marka broş ve Graff marka bir çift küpe üzere değerli mücevherler yer alıyor.

Başyargıç, Kim’e ayrıyeten bir altın kaplumbağa, bir Dior el çantası, 39 milyon won (yaklaşık 25 bin 349,86 dolar) bedelinde Vacheron Constantin marka saat ve 140 milyon won pahasında bir tablo verildiğini aktardı.

Eski first lady’nin aksiyonlarının kamu atamalarının tarafsızlığına yönelik halkın itimadını önemli formda zedelediğini vurgulayan başyargıç, rüşvet veren tarafları da ayrıntılandırdı.

Kararda, rüşvet verenler arasında damadı için hükümet pozisyonu arayan bir inşaat şirketi sahibi, üst seviye yetkililerle münasebetlerini genişletmek isteyen bir rahip, özel bir üniversitenin eski rektörü ve cumhurbaşkanlığı güvenlik grubuna eser tedarik etmek isteyen bir robotik köpek perakendecisi şirketinin yöneticisi olduğu bilgisi yer aldı.

Seul Merkez Bölge Mahkemesi, mahpus cezasının yanı sıra Kim Keon-hee’ye 64,8 milyon won para cezası verdi ve rüşvet olarak verilen eşyaların bulunması halinde müsadere edilmesine hükmetti.

Kim Keon-hee hakkındaki tüm suçlamaları reddetti.

Güney Kore merkezli Yonhap haber ajansının aktardığına nazaran, Kim’in avukatı gazetecilere yaptığı açıklamada, hakimi müvekkili aleyhindeki delilleri abartmakla suçlayarak karara itiraz edeceklerini ve temyize gideceklerini bildirdi.

Eski first lady, pay senedi manipülasyonu ve Güney Kore Birleşme Kilisesi’nden rüşvet almak suçlamalarından hatalı bulunarak nisan ayında çarptırıldığı dört yıllık mahpus cezası sebebiyle halihazırda cezaevinde.

Kim’in eşi eski Cumhurbaşkanı Yoon Suk-yeol ise 2024 yılındaki kısa vadeli sıkıyönetim uygulamasıyla irtibatlı olarak bir ayaklanmayı planlamak hatasından şubat ayında ömür uzunluğu mahpus cezasına çarptırılmıştı.

Öte yandan Güney Kore’de bir temyiz mahkemesi, SK Group Yönetim Kurulu Başkanı Chey Tae-won ile eski bir devlet liderinin kızı olan Roh Soh-yeong arasındaki boşanma davasını yine görmeye başladı.

Yapay zeka çiplerine yönelik talep patlaması sebebiyle artan servetlerin mercek altına alındığı bir periyotta, ülkenin gündemini meşgul eden bu tüzel uyuşmazlık yine açılmış oldu.

Tarafların katılma zorunluluğunun bulunmadığı Seul Yüksek Mahkemesindeki duruşma cuma günü başladı.

Yargılama süreci, Yüksek Mahkemenin Roh Soh-yeong’a verilmesine hükmedilen rekor düzeydeki tazminat kararını kısmen bozmasının akabinde yapılan arabuluculuk görüşmelerinin başarısızlıkla sonuçlanması üzerine yine başlatıldı.

Dava konusu meblağların büyüklüğü, Samsung Group’un akabinde ülkenin en büyük ikinci holdingi olan SK Group’un paydaşlık yapısı üzerindeki mümkün tesirleri ve liderin siyasi nüfuza sahip eşinin geçmişi sebebiyle kamuoyunda büyük yankı uyandırıyor.

Mahkemenin, Chey Tae-won’un çatı şirket SK Inc bünyesindeki hisselerinin evlilik birliği içinde edinilmiş ortak mal varlığı sayılıp sayılmayacağını tekrar kıymetlendirecek olması, davanın holdingin denetimi üzerindeki tesirini artırıyor.

SK bünyesindeki şirketlerin pay kıymetleri, küme bünyesindeki çip üreticisi SK Hynix’in yapay zeka hizmetlerine yönelik talep artışıyla birlikte ABD’li çip üreticisi Nvidia’nın ana tedarikçilerinden biri haline gelmesiyle yükseldi.

Perşembe günkü borsa kapanışı prestijiyle, SK Hynix payları yılbaşından bu yana dört kattan fazla paha kazanırken, SK Inc paylarının kıymeti de üç kattan fazla artış gösterdi.

Yüksek Mahkeme ekim ayında, 2 milyar won kıymetindeki nafaka kararını onaylamış lakin mal paylaşımı yönünden davayı Seul Yüksek Mahkemesine geri göndermişti.

Kararda, Roh Soh-yeong’un, eski cumhurbaşkanı olan babası Roh Tae-woo tarafından sağlanan ve “görevdeyken rüşvet yoluyla biriktirilmiş olması muhtemel” fonlara dayanarak ortak varlıklarda hak tez edemeyeceğine hükmedilmişti.

1988-1993 yılları arasında devlet başkanlığı yapan Roh Tae-woo, rüşvet almaktan karar giymiş ve bu karar 1997 yılında kesinleşmişti.

Seul Yüksek Mahkemesi daha evvelki kararında Chey Tae-won’un Roh Soh-yeong’a 1,38 trilyon won (yaklaşık 891 milyon dolar) ödemesine hükmetmişti.

İlk derece mahkemesi ise mal paylaşımı kapsamında 66,5 milyar won ödenmesini kararlaştırmıştı.

Güney Kore siyasetini sarsan süreç, dönemin Devlet Başkanı Yoon Suk-yeol’ün 3 Aralık 2024’te, muhalefetin devlet aykırısı faaliyetlerde bulunduğunu öne sürerek sıkıyönetim duyuru etmesiyle başladı.

Ulusal Meclisin sıkıyönetim kararını kaldıran bir oylama yapması üzerine Yoon geri adım atmak zorunda kalmıştı.

Bu gelişmenin akabinde Ulusal Meclis, 14 Aralık 2024’te yaptığı oylama ile Yoon Suk-yeol’ün azlini talep etti ve cumhurbaşkanını geçici olarak görevden uzaklaştırdı.

Anayasa Mahkemesi de 4 Nisan 2025’te meclisin azil talebini haklı bularak Yoon’un misyondan alınmasını resmen onayladı.

Görevden azledilme sürecinin tamamlanmasının akabinde ülkede düzenlenen cumhurbaşkanlığı seçimlerini, ana muhalefetteki Demokratik Partinin adayı Lee Jae-myung kazandı.

Lee, 4 Haziran 2025’te parlamentoda yemin ederek resmi olarak cumhurbaşkanlığı vazifesine başladı.