Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’dan Rusya’da mekik diplomasisi: Türkiye barış için formül arıyor

ABD ile İran ortasındaki savaşı sona erdirecek mutabakat zaptında imzalar beklenirken Dışişleri Bakanı Hakan Fidan bir öbür kanlı ve yıkıcı savaşa tahlil bulmak için iki gündür Rusya’da ağır bir diplomasi yürütüyor. Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın Rusya’daki temaslar maratonunun can alıcı noktası ise dün akşam Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin tarafından kabul edilmesi oldu. Putin ile temas Kazan’daki Güneydoğu Asya Ülkeleri (ASEAN) ile Rusya ortasında düzenlenen tepe esnasında gerçekleşti.

PUTİN: TEMASLARIMIZ DOSTANE

Kremlin Sarayı’ndan yapılan açıklamada, Rusya’ya bağlı Tataristan Cumhuriyeti’nin başşehri Kazan’da gerçekleşen Putin-Fidan görüşmesinde Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov ve Kremlin Dış Siyaset Danışmanı Yuriy Uşakov da yer aldı. Görüşmenin başında konuşan Putin, Türkiye ile münasebetlere vurgu yaparak, şunları söyledi: “Ülkelerimiz ortasındaki alakalar istikrarlı halde gelişiyor. Bundan çok mutluyuz. Temaslarımız artık resmi çerçevenin ötesine geçmiş ve dostça bir nitelik kazanmıştır. Bu, büyük ölçüde Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın sergilediği yaklaşım sayesinde oldu. Erdoğan’a en hoş dileklerimizi iletmenizi istiyorum. Onu ülkemizde karşılamaktan her vakit mutluyuz.”

Dışişleri Bakanı Fidan da Putin’e Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın selamlarını ileterek, “Bölgemizde ve dünyada çok ağır bir gündem var. Bu husustaki tecrübeniz son derece değerli. İstişare etmemiz gerek çok bahis var” değerlendirmesinde bulundu.

ANKARA’DAN YENİ TEKLİF

Moskova’da ilk olarak Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov ile görüşen Fidan, gündemlerinin Türkiye ile Rusya ortasındaki ikili ilgilerin yanı sıra dört yılı aşkın bir müddettir devam eden Rusya-Ukrayna savaşı olduğunu lisana getirmiş; “Ukrayna ihtilafının daha yıkıcı yeni evreye geçmesini başta Türkiye olmak üzere kimsenin istemediğini düşünüyoruz. Ankara olarak, Ukrayna krizine tahlil bulunması için elimizden geleni yapmaya ve bu çerçevede tarafları buluşturma rolünü üstlenmeye hazırız” diye konuşmuştu. Lavrov ile resmi temas sonrasında Moskova’daki Türk Büyükelçiliği konutunda farklı bir trafik daha yaşandı. Putin’in Ukrayna ile müzakere sürecinden sorumlu danışmanları Vladimir Medinski ve Igor Levitin peş peşe Hakan Fidanı ziyaret ederek kapalı kapılar arkasında temaslar gerçekleştirdi.

‘TÜRKİYE’YE MİNNETTARIZ’

Fidan, Ukrayna savaşının patlak verdiği 2022 yılında Savunma Bakanı olan ve günümüzde Rusya Güvenlik Kurulu Sekreteri vazifesini yürüten Sergey Şoygu ile de dün bir ortaya geldi. Bu görüşmeden sonra sürece ait kıymetli ipuçları verilirken Şoygu, Türkiye’nin samimiyetle bu savaşın sona ermesi için uğraş sarf ettiğini lisana getirerek, Ankara’ya üstlendiği yapan rolünden ötürü minnettarız” sözlerini kullandı.

İSTANBUL’A DAVET EDİLEBİLİRLER

Fidan’ın Rusya temaslarını yakından takip eden Rusya’daki siyasi gözlemciler Türkiye’nin yeni bir inisiyatif aldığını öne sürdü. Yapılan değerlendirmeler, “Hakan Fidan, Putin ile yüz yüze görüşmeden evvel taban yokladı. Birinci evvel Ukrayna ihtilafı konusunda şahin kanadını temsil eden Lavrov ve Medinski ile görüştü. Akabinde ‘güvercin’ sayılan Levitin ile Şoygu ile bir ortaya geldi. Bu temasların sonucu farklı Rus takımları tarafından harmanlanarak Putin’in önüne konuldu. Türkiye, Rusya-Ukrayna savaşına bir çırpıda esaslı tahlil bulamayacağını güzel bildiği için evvel masaya Karadeniz sularında ticari gemilerin dokunulmazlığı ile hengameli tarafların birbirinin topraklarında güç ve sivil altyapıları amaç almamasını içeren dar çerçeveli bir ateşkes önerecek” denildi. “Türkiye, tarafları İstanbul’a davet edebilir” yorumu yapıldı. Buluşmanın 7-8 Temmuz tarihlerinde Ankara’da düzenlenecek NATO Başkanlar Zirvesi’nin öncesi yapılabileceği düşünülüyor.

ZELENSKİ: GELECEK KIŞ DA ONLAR DONACAK

Fidan Rusya’da kritik temaslarını sürdürürken Ukrayna lideri Volodimir Zelenski, Fransa’daki G7 doruğunda tezli açıklamalarda bulundu. “Günümüzde Ukrayna dünyanın en güçlü dron ordusuna sahip. Yılda 8 milyon dron üretiyoruz. Gerekirse bu sayıyı 20 milyona çıkartabiliriz. Geçen kış Ruslar altyapımızı yerle bir ederek halkımızı dondurmak istedi. Lakin kış gelene kadar Rusya masaya oturmazsa tek üşüyen biz olmayacağız. Rusya’ya buzul çağını yaşatırız” açıklamasını yaptı.

Bir müddettir Rusya içlerine uzun menzilli kamikaze dronlarla taarruzlarını ağırlaştıran Ukrayna, Rusya’nın doğusundan batısına kadar vurmadığı petrol tesisi bırakmadı.

Öte yandan Ukrayna’nın dron hücumlarının Rusya’dan Türkiye’ye tatile gelecek Rus turistlerin hareketlerini de kısıtlıyor. Taarruzlar sebebiyle başta Moskova, St. Petersburg, Soçi ve Kazan Havalimanlarının işleyişi aksarken turistler de elleri kolları bağlı tansiyonun durmasını bekliyor. Uzmanlar, Ankara’nın yeni inisiyatifinin ardında bunun da olduğunu öne sürüyor.