Bu yanlışlar hayatınızla oynuyor! Göğüs kanseri teşhisini geciktiren 10 yanlış inanış

1. “Ailemde göğüs kanseri yoksa benim de riskim yoktur”

Yanlış. Göğüs kanseri tanısı alan her bayanın ailesinde göğüs kanseri hikayesi bulunmaz. Aile hikayesi ve kimi genetik değişiklikler riski artırabilse de göğüs kanseri sadece kalıtsal sebeplerle ortaya çıkmaz. Bu sebeple ailede göğüs kanseri olmaması, rutin denetimlerin ve kişinin kendi risk durumunun değerlendirilmesinin gereksiz olduğu manasına gelmez.

2. “Mememdeki kitle ağrımıyorsa kanser değildir”

Yanlış. Göğüs kanseri erken devirde ağrıya sebep olmadan gelişebilir. Göğüste yeni ortaya çıkan, daha evvel olmayan yahut vakit içinde değişiklik gösteren bir kitlenin ağrılı olup olmadığına bakılmaksızın kıymetlendirilmesi gerekir. “Ağrımıyor, o halde değerli değildir” kanısı tabibe müracaatın gecikmesine yol açabilir.

3. “Mememde ağrı varsa kesin kanserim”

Yanlış. Göğüs ağrısı epeyce sık görülen bir şikayettir ve hormonal değişiklikler başta olmak üzere birçok yeterli huylu sebebe bağlı gelişebilir. Fakat bilhassa tek taraflı, belli bir bölgede devam eden yahut beraberinde kitle, göğüs başı değişikliği ya da akıntı üzere öbür bulgular bulunan ağrılarda tabibe başvurulmalıdır.

4. “Mamografi kansere yol açar”

Yanlış. Mamografi düşük doz X-ışını kullanılarak gerçekleştirilen ve göğüs kanserinin erken teşhisinde değerli yeri bulunan bir görüntüleme tekniğidir. Çağdaş aygıtlarda kullanılan dozlar epey düşüktür ve sıhhat açısından inançlıdır. Alınan doz, uçak seyahati yahut tabiattan aldığımız doğal radyasyon kadardır.

Tarama programlarının emeli, şimdi belirti vermeyen göğüs kanserlerini erken evrede saptayabilmektir. Radyasyon telaşı sebebiyle doktor tarafından önerilen mamografiyi ertelemek, erken teşhis fırsatının kaçırılmasına sebep olabilir.

5. “Mememi tertipli denetim ediyorum, mamografiye gereksinimim yok”

Yanlış. Kişinin göğsündeki değişiklikleri fark etmesi kıymetlidir lakin bu, doktor değerlendirmesinin ve uygun yaş ve risk kümesinde görüntüleme prosedürlerinin yerini tutmaz.

Bazı göğüs kanserleri ele gelen bir kitle oluşturmadan, görüntüleme prosedürleriyle erken devirde saptanabilir. Bu sebeple kişinin kendi farkındalığı ile tertipli tarama birbirinin alternatifi değil, tamamlayıcısıdır.

6. “Biyopsi yapılırsa kanser yayılır”

Yanlış. Göğüste kuşkulu bir lezyon görüldüğünde kesin tanıya ulaşabilmek için biyopsi gerekebilir. Biyopsinin kanseri bedene yaydığı niyeti bilimsel olarak hakikat değildir. Tersine gerekli olduğu halde biyopsiden kaçınmak, kesin teşhisin ve buna bağlı olarak tedavinin gecikmesine yol açabilir.

7. “Genç bayanlarda göğüs kanseri olmaz”

Yanlış. Göğüs kanseri riski yaşla birlikte artsa da genç yaşlarda da görülebilir. Bilhassa aile hikayesi, genetik yatkınlık yahut şahsî risk faktörleri bulunan bayanların takip programları standart tarama yaklaşımından farklı olabilir. Yaşın genç olması, göğüste ortaya çıkan kuşkulu bir değişikliğin görmezden gelinmesi için münasebet değildir.

8. “Emziriyorsam göğüs kanseri olmam”

Yanlış. Emzirmenin göğüs kanseri riskini azaltıcı tesirleri bulunabilir fakat riski büsbütün ortadan kaldırmaz. Emzirme devrinde göğüste sertlik ve şişlik üzere değişiklikler sık görülebildiğinden birtakım bulgular süt birikmesi yahut enfeksiyonla karıştırılabilir. Geçmeyen bir kitle yahut olağan dışı bir değişiklik olduğunda “emziriyorum, normaldir” niyetiyle beklenmemelidir.

9. “Memede kitle varsa kesinlikle kanserdir”

Yanlış. Göğüste saptanan her kitle kanser manasına gelmez. Kistler, fibroadenomlar ve öbür uygun huylu göğüs hastalıkları da kitle formunda ortaya çıkabilir. Lakin kitlenin düzgün ya da berbat huylu olduğuna sırf elle muayene ederek karar verilemez. Gerekli durumlarda ultrasonografi, mamografi ve biyopsi üzere sistemlerle kıymetlendirme yapılmalıdır.

10. “Meme kanseri tanısı konursa göğsün kesinlikle tamamı alınır”

Yanlış. Günümüzde göğüs kanseri cerrahisi hastalığın evresi, tümörün özellikleri, göğüsteki yerleşimi ve hastanın ferdî durumu dikkate alınarak planlanmaktadır.

Uygun hastalarda göğüs kollayıcı cerrahi ve onkoplastik cerrahi prosedürleriyle göğsün tamamının alınmasına gerek kalmadan tedavi uygulanabilmektedir. Bu sebeple “mememi kaybederim” kaygısının teşhis ve tedavi sürecini geciktirmesine müsaade verilmemelidir.