Bakan Yumaklı orman yangınlarının bilançosunu açıkladı, bir söylentiye karşılık verdi

Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, 2026 yılında orman yangınları ile çaba çalışmalarını ve yangın datalarını kıymetlendirmek üzere gazetecilerle bir araya geldi.

Yumaklı, bu sene 2 bin 11’i orman, 4 bin 108’i kırsal alan olmak üzere toplam 6 bin 219 yangına müdahale ettiklerini belirterek “Yangınlarda 24 bin 527 hektar orman alanı etkilendi. Geçen yıl 3 bin 224 olan orman yangını sayısı, bu yıl yüzde 35 azaldı. Yanan orman alanındaki azalma ise yaklaşık yüzde 68 oldu. Toplam yangın sayısında ise yüzde 21 azalma yaşandı” dedi.

“2026 YILINDA İKİ AKUT DÖNEM OLDU”

Bakan’ın aktardığına nazaran yangınların yüzde 86’sı insan kaynaklı meydana geldi. Yüzde 67’si ihmal ve dikkatsizlik, yüzde 16’sı kazalardan, yüzde 3’ü kasıtlı hareketlerden, yüzde 14’üyse yıldırım kaynaklı ortaya çıktı.

Yumaklı, akabinde şu bilgileri verdi:

“2026 yılının şöyle bir değeri var. Biz sahiden müdahalelerimiz, aldığımız tedbirler, kullandığımız sistemlerle 24 bin hektardan çok daha küçük bir alan yangınıyla bu işi kotaracağıızı öngörüyorduk. Lakin maalesef iki akut periyodumuz oldu. 29-31 Temmuz tarihleri arasında yaşandı bir tanesi. Bu üç günlük devirden evvel ben her türlü bağlantı aracını kullanarak bunun çok riskli bir periyot olduğunu, bu riskli devrin kesinlikle göz önüne alınması ve nelerden uzak durulması gerektiğini anlattım. Bu üç günlük devirde tam 260 yangına müdahil olduk. Bunlardan 255 adedini müdahil olarak byümeden denetim altına aldık fakat beş adedinde bizim de hiç istek etmediğimiz bir ziyanla karşılaştık.

Yine 7-8 Eylül tarihleri, ikinci periyot. Yoğun bir yangın süreci yaşadık. İki günde 147 yangına müdahil olduk. Yeniden bütün bağlantı araçlarını kullanarak kamuoyunu bilgilendirdik. Üç 30 dediğimiz kuralın, sıcaklığın, nemin ve rüzgarın suratının 30’un üzerine çıktığı periyotları anlattık. En güç etken rüzgar oldu.

Yumaklı, Balıkesir Gömeç’te rüzgarın şiddetinin 63 kilometre olduğunu belirtti ve tabloyu “Yukarıya çıktıkça hava araçlarının hissettiği rüzgar şiddeti daha fazla. Ayakta durmanın mümkün olmadığı, vatandaşların izlediği, yardım ettiği ve bir yangının nasıl bu kadar süratli yayılabildiğini gördüğümüzi bir devir oldu.” kelamlarıyla özetledi.

“ALEVLER PEMBEYE DÖNDÜ, ARKADAŞLARA ‘EKRANDA MI BİR PROBLEM VAR?’ DEDİM”

Bakan Yumaklı, Aydın’ın Çine ilçesinde çıkan yangın sırasında yaşadıklarını da anlattı.

“Gecenin bir vakti Çine’de ekrandan izliyoruz. Birden şu kırmızı olarak gördüğünüz alevlerin pembeye döndüğünü gördük. Arkadaşlara ‘Ekranın ayarlarında mı bir sorun var?’ orada sıcaklık 2000 derecyi buldu. Bu ülkenin yeşil vatanına gönl vermiş çocukları o 2000 dereceye ulaşan yangınla gayret ettiler.”

“24 BİN HEKTARIN YÜZDE 80’İ BU İKİ DÖNEMDE YANDI”

Bu iki devirde ziyan gören alanların toplam ziyan gören alanın yüzde 80’ini oluşturduğunu aktaran Yumaklı, “Uyarıları dikkate alarak biraz daha hassas olabilseydik biz 24 bin hektarın yüzde 80’ini kurtaracaktık yani. Şayet toplum takviyesi olmazsa siz isterseniz dünyanın en yeterli sistemlerine sahip olun, yeniden bu sonuçlarla müsabakanız mukadder.” sözünü kullandıktan sonra şunları ekledi:

“Bütün bu teknolojiyi kullanarak gereğini yapıyoruz. Otomobil birine çarpsa öldürür, bu surattaki bir rüzgarın yangını yayacağını düşünerek riskli devirde dışarıda ateş yakmayacağız. Ataşe neden olabilecek bir şey yapmayacağız. O Gömeç’teki yangın kaynak makinesi yüzünden çıktı. Üç gün yapmasa tahminen de bunlar olmayacaktı.”

SÖYLENTİYE YANIT VERDİ: “ORMAN YANGINLARINDAN ETKİLENEN ALANLAR İMARA AÇILAMAZ”

Mücadelenin sadece alevleri söndürmekle sonlu olmadığını, Orman Genel Müdürlüğü’nün yangınlardan sonra teknik incelemeler yaptığını, toprağın ve ekosistemin durumuna bakarak çalışmalarını sürdürdüğünü belirten Yumaklı, bu mevzuda da bir dezenformasyon olduğunu belirterek şöyle devam etti:

“Bu hususta da bir dezenformasyon, hala çözemediğimiz bir konu var. Yani anasayal bir konudur bu. Orman yangınlarından etkilenen alanların imara açılması anayasal olarak mümkün değildir. Bu halde de olmadı aslında. Bu hususta davetlerde bulunduk; ‘Gösterin’ dedik.

İDDİANIN KAYNAĞINI ANLATTI

Yeri gelmişken söyleyeyim… Vaktinde, yanılmıyorsam 1980’lerde kendi bulunduğu yeri, arazizi neyse imar alan biri o mühlet içinde yapmamış. Orası müddet içinde ağaçlanmış. O alana yakın bir yerdeki yangın oraya da sirayet etmiş. Adam yahut kimse, oranın ortakları “Tamam o vakit yapmadık, ancak şimdi yapmaya karar veriyoruz.” demiş. Bu. Orası orman alanı değil. Özel mülkiyet.

Diğer taraflarla ilgili bizim müsaade vermemiz kelam konusu bile olamaz. ‘Orman yandı, buraları parselleyip imara açtık’ diye bir şey kelam konusu değil. Kimse için değil. Bir kamu kurumu için de değil. Kamu kurumu olarak ‘Oraya bir şey yapalım’ deseniz de müsaade vermiyoruz. Anayasal olarak müsaade vermiyoruz.”

7 GÜN ÖNCEDEN UYARI

Yumaklı, Türkiye’deki ormanların yüzde 64’ünün birinci ve ikinci derece yangına hassas bölgelerde yer aldığını vurguladı; müdahale tertibini meteorolojik dataları, ormanların yapısını ve bölgesel riskleri tahlil ederek planladıklarına dikkati çekti:

“Geliştirilmiş Yangın Risk Haritamızı bu yıl birinci defa uygulamaya aldık ve bize büyük avantaj sağladı. 40’tan fazla parametrenin değerlendirildiği bu haritalarımızla; yüksek riskli günlerde, 7 gün evvelce orman işletme şefliklerimize özel ihtarlar gönderdik.

Hava araçlarımızı ve kara takımlarımızı de riskin yoğunlaştığı bölgelere yönlendirdik. Yeni geliştirilen orman yolları navigasyon sistemiyle arazözlerin yangın alanlarına daha süratli ulaşmasını sağladık. Arazözlerimize ve su ikmal araçlarımıza entegre ettiğimiz sensörlerle sıcaklık, nem ve rüzgar datalarını anlık olarak takip ettik. Araçlarımıza inançlı şoför tanıma sistemleri kurduk.

Yangına hassas bölgelerdeki personelimize, güvenlik gayeli pozisyon takip aygıtları dağıttık. Bahsettiğim bütün bu farklı yazılım ve takip sistemlerimizi de Orman Yangın Yönetim Sistemi çatısı altında topladık.”

“YANGINLA MÜCADELE PERSONELİ SAYISI 28 BİN 65’E YÜKSELDİ”

Yangınla uğraş işçisi sayısının 28 bin 65’e yükseltildiği bilgisini paylaşan Yumaklı, “Hava filosundaki uçak sayısı 28’e, helikopter sayısı 119’a ulaştı. Anlık su atma kapasitesi 462 tona çıkarıldı. Ormanların izlenmesi ve yangınların erken tespiti için 14 Bayraktar TB2 insansız hava aracı kullanıldı. Hava aracı konuş yerimizi, 11 yeni nokta ilavesiyle 2026 yılında 69’a ulaştırdık. Arazöz sayımızı bin 953’e, birinci müdahale aracı sayımızı 2 bin 766’ya, iş makinesi sayımızı ise 878’e ulaştırdık. Bu gruplarımız bin 600 farklı noktada konuşlandı.” dedi.

Yumaklı, 2026 yılında 56 yeni yangın havuz ve göleti yaptıklarını, toplam sayıyı 4 bin 852’ye çıkardıklarını anlatırken “Bu havuzlar, güçlü coğrafyalarda hava araçlarımızın suya ulaşımında kritik bir rol oynuyor. Bugün ülke genelinde 776 yangın gözetleme kulemiz bulunuyor. Bunların 194’ü akıllı gözetleme kulesi olarak hizmet veriyor.” sözünü kullandı.

Bakan Yumaklı, verileri ülkeler bazında da karşılaştırdı.“2026 yılında orman yangınlarından etkilenen alanların toplam orman varlığına oranının; Kanada’da yüzde 1,24; ABD’de yüzde 1,23; İspanya’da yüzde 1,09; Portekiz ve İtalya’da yüzde 1,06; Fransa’da yüzde 0,56 ve Yunanistan’da yüzde 0,54 olarak gerçekleştiğini lisana getirerek “Ülkemiz ise bütün bu ülkelerden çok daha az bir oran olan yüzde 0,1 düzeyindedir.” dedi.

LİDERLER COP 31 ZİRVESİ’NDE FİDAN DİKECEK

Bakan Yumaklı, 11 Kasım’ın 2019 yılından bu yana Milli Ağaçlandırma Günü olarak kutlandığını hatırlattı. Bu sene Antalya’daki COP31 Zirvesi’nde Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın Avustralya Başbakanı Albanese ve Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Guterres ile birlikte fidan dikeceğini duyuran Yumaklı, şöyle konuştu:

“Liderler, COP31 anısına tesis ettiğimiz Barış Ormanına fidanlarını dikerken biz de ‘Geleceğe Nefes Dünyaya Barış’ sloganıyla 81 ilde vatandaşlarımızla birlikte fidanlarımızı toprakla buluşturacağız. 11 Kasım’da, 7’den 70’e bütün vatandaşlarımızı illerimizde fidan dikim alanlarına bekliyoruz. Vatandaşlarımız ayrıyeten, fidan sahiplenme yahut fidan bağışını, her sene olduğu üzere bu sene de Geleceğe Nefes internet sitemizden basitçe yapabilir. Bizler, Sayın Cumhurbaşkanımızın liderliğinde, yeşili çoğaltmak ve ormanlarımızı gelecek kuşaklara en güçlü halde emanet etmek için çalışmayı sürdüreceğiz.”