Avrupa altınını sebep Amerika’dan kaçırıyor?

Avrupa ülkelerinin onlarca yıldır Kuzey Amerika’da tuttuğu altın rezervlerini taşımaya başlaması dikkat çekiyor. Son olarak Hollanda Merkez Bankası, ABD ve Kanada’daki rezervlerinden 86 ton altının yerini değiştirdiğini ve kararın “artan jeopolitik huzursuzluk” sebebiyle alındığını açıkladı.

Fransa da bu yıl ABD’deki altın rezervlerini ülkeye getirirken, Almanya daha evvel misal bir adım atmıştı.

Avrupa ülkeleri sebep altınlarını Amerika’dan çekiyor?

Uzmanlara nazaran bunun arkasında yaklaşan tek bir büyük kriz beklentisinden çok savaşlar, ticaret tansiyonları ve merkez bankalarının rezervlerini krizlere karşı daha güçlü hale getirme uğraşı bulunuyor.

HOLLANDA 86 TON ALTININ YERİNİ DEĞİŞTİRDİ

Hollanda’nın ABD ve Kanada’da toplam yaklaşık 313 ton altını bulunuyordu. Hollanda Merkez Bankası, bunun yaklaşık 86 tonluk kısmını tekrar konumlandırdı.

Banka, kararın “artan jeopolitik huzursuzluk” dikkate alınarak verildiğini ve altının kriz durumunda daha kolay kullanılabilmesinin amaçlandığını belirtti.

Ancak 86 tonluk rezervin tamamı fizikî olarak Atlantik’in bir tarafından başkasına taşınmadı.

Yaklaşık 59 ton altın New York’ta satıldı ve karşılığında Londra’dan altın alındı. Böylelikle fizikî taşıma gereksinimi ortadan kaldırıldı.

27 tondan fazla altın ise ABD ve Kanada’dan fizikî olarak Hollanda’nın Zeist kentindeki kasalara getirildi. Emsal ölçüde altın daha sonra Zeist’ten Londra’ya gönderildi.

FRANSA VE ALMANYA DA BENZER ADIMLAR ATTI

Hollanda bu mevzuda yalnız değil.

Fransa bu yıl ABD’deki altın rezervlerini kendi topraklarına taşıdığını açıkladı.

Almanya Merkez Bankası Bundesbank ise daha evvel birkaç yıla yayılan büyük bir operasyonla yurt dışındaki rezervlerinden 216 tondan fazla altını ülkeye getirmişti.

2016’da tamamlanan süreçte New York’tan 111 ton, Paris’ten ise 105 ton altın taşındı.

AVRUPA ARTIK AMERİKA’YA GÜVENMİYOR MU?

Aslında Avrupa’nın altınlarını farklı ülkelere taşıması yeni bir uygulama değil.

Goldman Sachs araştırmacıları Lina Thomas ve Daan Struyven, Soğuk Savaş devrinde kimi Avrupa merkez bankalarının rezervlerinin bir bölümünü güvenlik maksadıyla New York’a taşıdığını hatırlattı.

Şimdi ise değişen jeopolitik şartlar merkez bankalarını altınlarının nerede tutulması gerektiğini tekrar düşünmeye itiyor.

AVRUPA BÜYÜK BİR KRİZE Mİ HAZIRLANIYOR?

Altınların taşınması, Avrupa merkez bankalarının büyük bir ekonomik yahut jeopolitik kriz beklediği yönünde soru işaretlerine yol açtı.

Ancak uzmanlar bu yorum konusunda temkinli.

Dünya Altın Konseyi Kıdemli Piyasa Stratejisti Joseph Cavatoni, savaşlar ve ticaret tansiyonlarının kararlarda rol oynadığını lakin bunun tek yahut en değerli sebep olmadığını söyledi.

Enflasyon, faiz oranları ve altının gerektiğinde süratli halde alınıp satılabileceği bir yerde bulunması da merkez bankalarının kararlarını etkiliyor.

NEDEN LONDRA?

Hollanda’nın rezervlerinin değerli bir kısmını Londra’ya yönlendirmesinin arkasında kentin global altın ticaretindeki merkezi pozisyonu bulunuyor.

Bir kriz sırasında altını süratle satmak yahut yeni altın almak isteyen merkez bankaları için Londra dünyanın en likit merkezlerinden biri.

Bu nedenle İngiltere Merkez Bankası, ülkelerin altınlarını saklamak için en fazla tercih ettiği kurumlardan biri olmayı sürdürüyor.

Londra’nın merkezindeki yaklaşık 300 yıllık bankanın altındaki kasalarda, pahası 200 milyar sterlini aşan yaklaşık 400 bin külçe altın bulunuyor.

Dünya Altın Konseyi’nin kesim araştırmalarına göre İngiltere Merkez Bankası, merkez bankalarının en çok tercih ettiği saklama noktası.

TONLARCA ALTIN NASIL TAŞINIYOR?

Merkez bankalarının altın rezervlerini bir ülkeden başkasına taşıması her vakit yüzlerce külçenin uçaklara yahut zırhlı araçlara yüklenmesi manasına gelmiyor.

En kolay formüllerden biri, bir ülkedeki altını satıp tıpkı anda öteki bir merkezden muadil ölçüde altın satın almak.

Bu yol fizikî nakliye sırasında ortaya çıkabilecek güvenlik ve lojistik problemlerini ortadan kaldırıyor.

Fiziksel taşımanın gerektiği durumlarda ise bu alanda uzmanlaşmış az sayıda şirket devreye giriyor. Güvenlik gerekçesiyle operasyonların nasıl gerçekleştirildiğine ait detaylar büyük ölçüde saklı tutuluyor.

MERKEZ BANKALARI ALTIN TOPLUYOR

Altının nerede tutulacağı tartışmasının büyümesinin bir öteki sebebi de merkez bankalarının rezervlerine giderek daha fazla altın eklemesi.

Dünya Altın Konseyi bilgilerine nazaran merkez bankaları son dört yılda yılda ortalama bin ton altın satın aldı. Evvelki 10 yıldaki yıllık ortalama ise yaklaşık 500 tondu.

Yani merkez bankalarının yıllık altın talebi yaklaşık iki katına çıktı.

ALTIN NEDEN YENİDEN BEĞENİLEN?

Merkez bankalarının ilgisi, altın fiyatlarında son yıllarda görülen yükselişle tıpkı periyoda denk geliyor. Altının ons fiyatı ocak ayında 5 bin dolar düzeyini aşarak rekor kırdı.

Altın, ekonomik ve jeopolitik belirsizlik periyotlarında klâsik olarak “güvenli liman” olarak görülüyor. Dünya Altın Konseyi’ne nazaran merkez bankalarının güçlü alımları da fiyatların yükselmesindeki değerli faktörlerden biri.

Goldman Sachs araştırmacıları altının ons fiyatının 2026 sonuna kadar 4 bin 900 dolar düzeyine çıkabileceğini öngörüyor.