ABD'nin Suudi Arabistan'a 48 adet F-35 satışı, Yunan basınında yeni tezleri gündeme getirdi. Ta Nea gazetesinde yer alan tezde, Riyad'ın Türkiye ile savunma alanındaki iş birliğine dikkat çekildi ve Suudi Arabistan'ın F-35 sahibi olmasının Türkiye açısından do...
ABD’nin Suudi Arabistan’a 48 adet F-35 Lightning II savaş uçağı satışına onay vermesi, Yunanistan’da Türkiye ile ilgili yeni bir tartışmayı gündeme getirdi. Yunanistan merkezli Ta Nea gazetesi, Riyad ile Ankara arasındaki savunma iş birliğine dikkat çekerek F-35 satışının Türkiye açısından dolaylı bir erişim imkanı oluşturabileceğini öne sürdü.
TA NEA’DAN F-35 SATIŞINA TÜRKİYE ODAKLI YORUM
Ta Nea’nın tahlilinde, ABD’nin Suudi Arabistan’a 24,3 milyar dolar karşılığında 48 F-35 satışı sadece ticari bir muahede olarak değerlendirilmedi. Gazete, satışın Orta Doğu’daki güç istikrarlarının yanı sıra Yunanistan ve İsrail’in güvenlik hesaplarını da etkileyebileceğini savundu.
Haberde, Suudi Arabistan’ın Türkiye ve Pakistan ile geliştirdiği askeri alakaların F-35 satışına farklı bir boyut kazandırdığı belirtildi. Ta Nea, Riyad’ın 5. nesil savaş uçaklarına sahip olmasının Türkiye ile yürütülen savunma iş birliği sebebiyle Ankara açısından da kıymet taşıdığını tez etti.
Ta Nea’nın tezine nazaran Suudi Arabistan’ın F-35 kullanıcısı olması, Türkiye açısından daha evvel bulunmayan dolaylı bir “pencere” oluşturabilir.
TÜRKİYE-SUUDİ ARABİSTAN TATBİKATLARINA DİKKAT ÇEKİLDİ
Ta Nea’nın değerlendirmesinde, Türkiye ve Suudi Arabistan arasındaki ortak eğitim ve tatbikat faaliyetleri öne çıkarıldı. Gazete, iki ülkenin hava kuvvetlerinin Anadolu Kartalı üzere milletlerarası tatbikatlarda bir araya geldiğini hatırlattı.
Haberde, Suudi Arabistan’ın F-35’leri envanterine dahil etmesinin akabinde Türk pilotların ve savunma ögelerinin bu uçaklarla ilgili çeşitli özellikleri gerçek tatbikat ortamlarında gözlemleyebileceği öne sürüldü.
Ta Nea, Ankara’nın F-35’lerin radar, elektromanyetik ve termal özellikleri hakkında bilgi edinme ihtimalinin bulunduğunu tez etti. Gazeteye nazaran bu bilgiler, Türkiye’nin ileride F-35’lere karşı elektronik harp ve hava savunma prosedürleri geliştirmesine katkı sağlayabilir.
“TEKNOLOJİK SIZINTI” ENDİŞESİ
Yunan gazetesine nazaran Atina’nın temel tasası, Suudi Arabistan ile Türkiye arasındaki mevcut eğitim ve savunma iş birliğinin F-35 teknolojisine erişim açısından yeni bir kanal oluşturması.
Ta Nea, Ankara’nın F-35 programının dışında kalmasına karşın Riyad üzerinden uçağın kimi özellikleri hakkında bilgi sahibi olabileceğini savundu. Gazete, bu durumun Yunanistan’ın Ege’de F-35’lerden elde etmeyi planladığı stratejik avantajı etkileyebileceğini ileri sürdü.
Ancak kelam konusu değerlendirmelerin Ta Nea’nın tezlerine dayandığı belirtildi. F-35 programında hassas teknolojilerin korunması gayesiyle ABD tarafından uygulanan son kullanıcı kuralları da bu tartışmanın değerli bir kısmını oluşturdu.
ABD’NİN F-35 TEKNOLOJİSİ İÇİN SIKI KURALLARI BULUNUYOR
Ta Nea, F-35’in gelişmiş bilgi ve misyon sistemlerine sahip bir savaş uçağı olduğunu belirtti. Gazete, ABD’nin F-35 teknolojisinin korunması için program dışındaki ülkelerin çalışanının uçağın bakım ve teknik süreçlerine erişimini sonlandırdığını yazdı.
Haberde, F-35 operasyonlarında kullanılan ALIS ve daha sonraki jenerasyon ODIN altyapılarına da dikkat çekildi. Ta Nea, Washington’ın Suudi Arabistan’ın F-35 filosunun Türkiye yahut Pakistan üzere program dışındaki ülkeler açısından teknolojiye erişim kanalı haline gelmesini önlemek için sıkı güvenlik tedbirleri uygulaması gerektiğini savundu.
ATİNA’DAN WASHINGTON’A GÜVENCE TALEBİ
Ta Nea, Suudi Arabistan’ın F-35 sahibi olmasının Yunanistan açısından bilhassa Ege’deki hava istikrarı bakımından yakından takip edilmesi gerektiğini öne sürdü.
Gazete, Atina’nın Washington’dan Yunanistan’a teslim edilecek F-35’lere ait frekansların, elektronik harp datalarının ve taktik kütüphanelerin üçüncü taraflara aktarılmayacağı konusunda açık garanti talep etmesi gerektiğini savundu.
Analizde ayrıyeten Yunanistan’ın İsrail ile savunma ve güvenlik alanındaki iş birliğini daha da güçlendirmesi gerektiği görüşüne yer verildi.