AB’den yeni sığınmacı planı. Beş ülke Afrika’ya toplu sürgüne hazırlanıyor

Avrupa Birliği (AB) üyesi 27 ülkenin içişleri bakanları, sığınma başvurusu reddedilen göçmenlerin hudut dışı edilme süreçlerini hızlandırmak emeliyle Lüksemburg’da bir araya geliyor.

Almanya’da aşırı sağın güç kazanmasıyla kıta genelinde sertleşen göç tartışmalarının gölgesinde yapılacak toplantıda, yetkililere daha geniş gözaltı yetkileri tanıyan ve birlik hudutları dışında “geri dönüş merkezleri” kurulmasına imkan veren yeni kuralların onaylanması öngörülüyor.

Gündemdeki düzenlemeler, kalma hakkı olmayan bireylerin “öncelikli” üçüncü ülkelerle kurulacak işbirlikleri yoluyla geri gönderilmesini hedefliyor.

BEŞ ÜLKE AFRİKA SEÇENEĞİ ÜZERİNDE ANLAŞTI

Almanya, Avusturya, Danimarka, Hollanda ve Yunanistan’dan oluşan beşli küme, AB dışında kurulacak geri dönüş merkezlerine sığınmacı göndermek üzere somut adımlar atmayı sürdürüyor.

Grubun bu yıl içinde AB dışındaki ülkelerle muahede sağlamayı amaçladığı belirtilirken, Kigali idaresinin bu tesisler için en güçlü aday olarak öne çıktığı kaydediliyor.

AFP ajansının haberine nazaran Avrupa Parlamentosu’nun Yeşiller ve Volt kümelerine mensup milletvekilleri Tineke Strik ile Anna Strolenberg, Ruanda ve Uganda’ya yaptıkları inceleme ziyaretinin akabinde Kigali’deki yetkililerin bu fikre açık olduğunu aktardı.

Strolenberg, görüşmelerin sürdüğünü ve mutabakata varılması en olası ülkenin Ruanda olduğunu söz etti.

İngiltere’nin daha evvel iptal edilen hudut dışı planı kapsamında hazırlanan ve biri otel olan iki tesisin kendilerine gösterildiğini belirten Strik ise bu planları “gerçek dışı, insanlık dışı ve maliyetli” olarak nitelendirdi.

Yunanistan Göç Bakanı Thanos Plevris de Atina’nın ismini şimdi açıklayamayacağı bir Afrika ülkesiyle anlaştığını ve 2027 yılında bir merkez açmayı hedeflediğini bildirdi.

Geri dönüş merkezlerini savunan çevreler, bu yapıların hem geri göndermeleri kolaylaştıracağını hem de sistemsiz göçü caydıracağını öne sürüyor.

Planı eleştiren insan hakları kuruluşları ise emsal teşebbüslerin tüzel manilere takıldığına dikkat çekiyor. Merkezlerin göçmenleri kontrolsüz bir belirsizliğe iterek “hukuki kara deliklere” dönüşeceği uyarısı yapılıyor.

Ruanda geçen yıl ABD ile yapılan muahede kapsamında 250’ye kadar hudut dışı edilmiş kişiyi kabul etmişti. Buna karşılık İngiltere Yüksek Mahkemesi, 2023 yılında emsal bir planı hukuka ters bularak durdurmuştu.

Ruanda, muahedenin bozulması üzerine Londra’dan 50 milyon sterlin ödeme talep etmişti.

Bölgede yoğun mülteci nüfusu barındıran Uganda ve Ruanda, birebir vakitte ABD’nin dış yardımlarını kesmesi sebebiyle besin ve sıhhat hizmetlerinde kısıtlamalarla karşı karşıya bulunuyor.

Lüksemburg’daki toplantı, yaz aylarında İspanya’nın Kuzey Afrika’daki toprağı Ceuta’ya yönelik göçmen geçişlerinin hudut güvenliğini zorlaması ve İspanya ile İtalya arasında diplomatik gerginliğe yol açmasından sonra yapılan birinci yüz yüze bakanlar buluşması niteliğini taşıyor.

Madrid idaresinin Ceuta’daki duruma ait bilgi vermesi bekleniyor.

Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, kitlesel göç hareketleriyle başa çıkabilmek emeliyle bir acil durum aracı önereceklerini açıkladı.

Bununla birlikte sınır koruma ajansı Frontex’in yetkilerinin sosyal medya takibini de kapsayacak biçimde genişletilmesi ve erken ikaz sistemlerinin güçlendirilmesi tartışılıyor.

MANŞ DENİZİ’NDEKİ TAKAS UYGULAMASI SONA ERİYOR

Öte yandan Fransa ve İngiltere, Manş Denizi üzerinden küçük teknelerle yapılan sistemsiz geçişleri durdurmak emeliyle başlatılan “bire bir” göçmen takası uygulamasını sonlandırmayı müzakere ediyor.

Reuters haber ajansına konuşan ve ismi belirtilmeyen Fransız içişleri bakanlığı kaynağı, bugün süresi dolan pilot programı uzatmak istemediklerini ve çekilme koşullarını görüştüklerini teyit etti.

Fransa İçişleri Bakanı Laurent Nunez, parlamento önünde yaptığı konuşmada sistemsiz göçle gayrette daha Avrupai bir yaklaşıma odaklanmak istediklerini belirtti.

Nunez, program kapsamında Fransa’ya 951 kişinin iade edildiğini, İngiltere’ye ise aile bağı olan 935 sığınmacının yasal giriş yaptığını açıkladı.

İngiltere İçişleri Bakanlığı, yeni vaka alımını durdurduklarını fakat Fransa ile ortak gayretin süreceğini bildirdi.

Bakanlık datalarına nazaran Manş Denizi’ni geçen göçmen sayısı son altı yılın en düşük yaz düzeyini gördü ve 2026 yılı eylül ayı sonu prestijiyle bir evvelki yılın tıpkı devrine kıyasla yüzde 40’tan fazla geriledi.