Yunanistan'ın Doğu Akdeniz'de hayata geçirmeyi planladığı elektrik irtibatı projesi, Türkiye'nin deniz yetki alanlarına ait itirazlarına takıldı. Fransız araştırma gemisi Abeille Marengo'nun çalışmalarına devam edebilmesi için Paris idaresi Ankara ile temasa g...
Doğu Akdeniz’de Türkiye’nin deniz yetki alanlarına ait itirazları, Yunanistan ile Güney Kıbrıs Rum Yönetimi’nin (GKRY) ortak elektrik kontağı projesinde yeni bir diplomatik süreci başlattı. Fransız araştırma gemisi Abeille Marengo’nun çalışmalarına tekrar başlayabilmesi için Paris idaresinin Ankara ile temasa geçtiği bildirildi.
Yunanistan’ın Kathimerini gazetesi, Fransa’nın Ankara Büyükelçisi Isabelle Dumont’un Dışişleri Bakan Yardımcısı Mehmet Kemal Bozay ile görüştüğünü yazdı. Görüşmelerde, araştırma faaliyetlerinden evvel Türkiye’ye resmi ve yazılı bildirim yapılması konusunun öne çıktığı belirtildi. Ankara’nın, çalışmaların kapsamı ve koordinatlarının evvelden kendisine iletilmesini istediği aktarıldı.
FRANSA, TÜRKİYE’DEN İZİN TALEBİNDE BULUNACAK
Kathimerini’ye konuşan Fransız bir kaynak, diplomatik yazışmanın içeriği konusunda tarafların büyük ölçüde uzlaştığını belirtti. Kaynak, Türkiye’nin talebinin akabinde sürecin resmi yazışmalar üzerinden yürütüleceğini söz ederek şu açıklamayı yaptı:
“İfadenin nasıl olacağı konusunda neredeyse muahedeye vardık. Diplomatik yazışmaya karşılık vereceğiz. Bunu, Türkiye tarafından verilmesi gereken bir müsaade talebi olarak kıymetlendiriyor ve buna uygun biçimde karşılık vereceğiz. Bu husustaki talebimiz, her şeyin diplomatik kanallar aracılığıyla sıkıntısız halde ilerlemesiydi.”
Türkiye’ye yakın bir diplomatik kaynak da Ankara’nın Fransa’dan gelecek yazılı başvuruyu müsaade talebi olarak değerlendireceğini daha evvel açıklamıştı. Türkiye, diplomatik kanallardan gerekli bağlantı kurulmadığı takdirde araştırma faaliyetlerine tekrar müdahale edilebileceği iletisini verdi.
FRANSA’NIN ADIMI ATİNA’DA ŞOK ETKİSİ YARATTI
Fransa’nın Ankara ile direkt temas kurması, Yunanistan’da yeni tartışmaları beraberinde getirdi. Kathimerini’de yayımlanan değerlendirmelerde, Paris idaresinin Türkiye’den yazılı müracaatta bulunmasının Ankara’nın Doğu Akdeniz’deki kıta sahanlığı argümanları açısından ne manaya geldiği sorgulandı.
Yunan basınındaki tahlillerde, bu sürecin Türkiye’nin deniz yetki alanlarına ait tezleri ve 2019 yılında imzalanan Türkiye-Libya Deniz Yetki Alanlarının Sınırlandırılması Mutabakatı bakımından değerli sonuçlar doğurabileceği ileri sürüldü. Atina’da ayrıyeten Fransa’nın Ankara ile direkt görüşmesinin Yunanistan’ın diplomatik pozisyonunu nasıl etkileyeceği tartışılıyor.
Kathimerini, Fransa’nın Türkiye’ye yazılı müracaatta bulunmasının Ankara’nın kıta sahanlığı tezlerini ve Türkiye-Libya mutabakatını tanıması manasına gelebileceği yönündeki değerlendirmelere yer verdi. Gazete, Atina idaresinin bu diplomatik süreçte dışarıda kaldığını da öne sürdü.
YUNANİSTAN’A YANIT GECİKMEDİ
Girit ile GKRY arasında deniz altından elektrik ilişkisi kurulmasını öngören Great Sea Interconnector (GSI) projesi kapsamında araştırma gemisinin tekrar faaliyete geçmesi için Yunanistan NAVTEX yayımladı.
Iraklio NAVTEX İstasyonu’nun duyurusuna nazaran Abeille Marengo, 6 Kasım 2026 ile 6 Mart 2027 tarihleri arasında belirlenen güzergâhta araştırma yapacaktı. Fakat Türkiye, Yunanistan’ın duyurusuna Antalya NAVTEX İstasyonu üzerinden karşılık verdi.
Türkiye’nin yayımladığı NAVTEX’te araştırma alanının bir kısmının, Ankara’nın 18 Mart 2020’de Birleşmiş Milletlere bildirdiği kıta sahanlığı hudutları içinde kaldığı belirtildi.
Dışişleri Bakanlığı da Fransız bayraklı geminin faaliyetlerine ait yazılı açıklama yaptı. Açıklamada, geminin Türkiye’nin kıta sahanlığı içinde müsaadesiz deniz bilimsel araştırması yapmayı planladığı tabir edildi. Yunanistan ve GKRY tarafından yayımlanan yetkisiz seyir ikazlarının Türkiye tarafından iptal edildiği, geminin faaliyetleri için gerekli muvafakat sürecinin ise şimdi tamamlanmadığı bildirildi.
Bakanlık açıklamasında şu tabirlere yer verildi:
“Söz konusu geminin yürütmeyi planladığı faaliyetin kıta sahanlığımız sonları dahilinde kalan kısmı için memleketler arası deniz hukukunun yerleşik kararları uyarınca ülkemizden alınması gereken muvafakatla ilgili süreç ise şimdi tamamlanmamıştır. Milletlerarası hukuktan kaynaklanan egemenlik haklarımızı muhafaza konusundaki kararlılığımız tam olup bölgede işbirliği, diyalog ve eş güdümü temel alan bir yaklaşımı benimsemeye devam edeceğiz.”