Trump’tan yeni gümrük füzesi

Haberlerimizi Google’da Takip Edin

Gelişmelerden anında haberdar olun.

Google’da tercih edilen
kaynak olarak ekleyin

ABD’de Başkan Donald Trump idaresi, dün ticaret savaşında yeni bir adım atarak “zorla çalıştırmayı önlemede yetersiz kaldıkları” gerekçesiyle 60 ülkeye yüzde 10 ila 12.5 arasında değişen yeni gümrük vergileri uygulama kararı aldı. Washington’ın bu yılın başında uygulamaya koyduğu ve birebir gün saat 00.01’de müddeti dolan global yüzde 10’luk gümrük vergilerinin yerini alan tarifeler, ABD’nin pek çok ticaret ortağının da yansısını çekti.

TÜRKİYE DE LİSTEDE 

ABD Ticaret Temsilciliği (USTR), yeni düzenlemenin ABD ithalatının yaklaşık yüzde 99’unu oluşturan 60 ticaret ortağını kapsadığını açıkladı. Aralarında Türkiye’nin de bulunduğu 38 ülkeye yüzde 12.5 oranında gümrük vergisi uygulanırken, Kanada, İngiltere, Hindistan, Meksika ve Arjantin’in de yer aldığı ülkelere ise yüzde 10 vergi getirildi. Yeni vergilerden petrol ve doğalgaz ile gübre ve birtakım besin eserleri muaf tutuldu. Çelik ve alüminyum üzere ABD’nin halihazırda sektörel gümrük vergilerine tabi tuttuğu eserler de kapsam dışı bırakıldı.

ÇOKTAN ZAMANI GELDİ 

Washington, yeni tarifelerin münasebeti olarak ise “sözkonusu ülkelerin zorla çalıştırmayla üretilen mallara yönelik yasakları gereğince uygulamamasını” gösterdi. Uzmanlara nazaran Trump idaresi, bu durumun “Amerikan şirketlerine karşı haksız bir rekabet avantajı yarattığını” savunuyor. ABD Ticaret Temsilcisi Jamieson Greer da yaptığı açıklamada, “ABD yaklaşık yüz yıldır zorla çalıştırmayla üretilen malların ithalatına yasak uyguluyor ve bunu titizlikle denetliyor. Ticaret ortaklarımızın da birebirini yapmasının vakti çoktan geldi” tabirlerini kullandı.

KARARA TEPKİ YAĞDI

Öte yandan Washington’un atılımına reaksiyonlar de gecikmedi. Brezilya, tarifeyi gerekçesiz olarak nitelendirirken Avustralya ise büsbütün haksız olduğunu savunundu. AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas ise “kararı şaşkınlıkla karşıladığını ve Washington’un münasebetinin mantıklı olmadığını” belirtti. Çin Dışişleri Bakanlığı sözcüsü Mao Ning ise, “Çin’de kelamda mecburî çalışma diye bir şey yok ve bunu siyasi manipülasyon için mazeret olarak kullanılmasına karşıyız” sözlerini kullandı.

KARŞI DAVA AÇILDI

Öte yandan Trump idaresinin 1974 tarihli Ticaret Yasası’nın 301. Kısmı kapsamında ülkenin 60 ticaret ortağına getirdiği gümrük vergilerine karşı dava açıldı. İki işletme tarafından ABD Uluslararası Ticaret Mahkemesinde açılan toplu davada, yeni gümrük vergilerinin yasaya alışılmamış olduğu gerekçesiyle iptal edilmesi istendi.

Trump, geçen yıl global ticaret açığını münasebet göstererek neredeyse tüm ülkelerden yapılan ithalata ek vergiler getirmişti. Fakat Yüksek Mahkeme’nin bu kararı yetki aşımı olarak değerlendirmesinin akabinde, 1974 Ticaret Yasası’nın 122’nci Maddesi uyarınca 150 gün müddetli süreksiz vergiler devreye sokulmuştu. Sözkonusu vergiler dün sona ermişti. Yeni tarifeler ise birebir yasanın ABD ticaretini sınırlayan uygulamalara müdahale edilmesine müsaade veren 301 ‘inci maddesine dayandırıldı.

TAHRAN’DAN WASHINGTON’A ‘PARALARI KULLANMA’ UYARISI

İRAN Dışişleri Bakanı Abbas Arakçı, ABD Başkanı Donald Trump’ın Hürmüz Boğazı’nda gemi ve yüklerde oluşabilecek ziyanların dondurulmuş İran varlıklarından karşılanacağı yönündeki açıklamasına sert reaksiyon gösterdi. Arakçı, öbür bir ülkenin mal varlığına gelecekte ortaya çıkabilecek ilgisiz talepler için el konulmasının “tehlikeli bir emsal” oluşturacağını söyledi.

X hesabından açıklama yapan Arakçı, bu tıp uygulamaların memleketler arası finans sistemini sarsacağını belirterek, “Hükümetler varlıklara el koymayı normalleştirirse hiçbir ülkenin mal varlığı inançta olmaz. Bunun doğuracağı kaos ne hoş ne de barışçıl olur” tabirlerini kullandı. Trump, perşembe günü Truth Social hesabından yaptığı paylaşımda Hürmüz Boğazı’nda gemilere, yüklerine yahut kontaklı varlıklara verilecek tüm ziyanların ABD’nin denetimindeki İran parasıyla karşılanacağını açıklamıştı. Trump, hangi kaynağı kastettiğini belirtmezken, ABD yaptırımları kapsamında milyarlarca dolarlık İran varlığı dondurulmuş durumda.

SAVAŞIN UZAMASI TRUMP’I GERMİŞ

ABD Başkanı Donald Trump’ın, beşinci ayına giren İran savaşının beklenenden uzun sürmesi sebebiyle giderek daha öfkeli ve hayal kırıklığı içinde olduğu öne sürüldü. ABD basınına konuşan idare yetkilileri ve lidere yakın kaynaklar, Trump’ın artık diplomatik tahlil ümitlerini büyük ölçüde kaybettiğini ve İran’a karşı daha sert askeri seçenekleri değerlendirmeye açık hale geldiğini söyledi. Amerikan Wall Street Journal gazetesinin haberine nazaran Trump, Oval Ofis’teki bir toplantıda İranlı başkanlara ağır hakaretler yöneltti.

Beyaz Saray’dan üst seviye bir yetkili, Trump’ın Tahran’ın “yalnızca askeri güçten anladığına inandığını” ve “intikam moduna” geçtiğini söyledi. Kaynaklara nazaran Trump, taarruzları artırmak dışında fazla seçenek görmüyor. Washington’un Ortadoğu’ya ek asker ve silah sevk ettiği belirtilirken, savaşın yükselen güç fiyatları, ABD askerlerinin kayıpları ve düşen kamuoyu dayanağı sebebiyle Trump üzerinde siyasi baskıyı da artırdığı belirtiliyor. Öteki yandan Trump dün Beyaz Saray’da yaptığı açıklamada, “İran’a yönelik büyük çaplı ataklar konusunda şimdi karar vermedim. İran, gün geçtikçe görüşmelerde daha önemli bir tutum sergiliyor” sözlerini kullandı.