Yedek başşehir olmak için yarışa girdiler

Japonya’da başşehir Tokyo’nun muhtemel bir afette idari fonksiyonlarını devralacak bir “ikinci başkent” belirlenmesini sağlayan yasanın kabul edilmesinin akabinde lokal idareler arasındaki yarış sürat kazandı.

Kriterlerin ve tarifin meçhullüğü sebebiyle akademisyenler, sürecin siyasi pazarlıkların gölgesinde kalabileceği ikazında bulunuyor.

Başbakan Sanae Takaichi liderliğindeki Liberal Demokrat Parti ile Osaka merkezli Japonya İnovasyon Partisi (JIP) arasındaki koalisyon protokolünün temel maddelerinden biri olan yasa, 24 Temmuz’da parlamentodan geçti.

Ekim ayı sonunda yürürlüğe girecek düzenleme, nüfus ve ekonomik büyüklük kurallarını karşılayan eyaletlerin başvurusu üzerine başbakana bir yahut birden fazla yedek başşehir belirleme yetkisi tanıyor.

Seçilen merkezlere vergi teşvikleri sağlanacak.

Fakat Kyodo ajansına konuşan uzmanlar, yasanın Osaka’yı kayırmak maksadıyla aceleye getirildiği eleştirisinde bulunuyor.

JIP lideri ve Osaka Valisi Hirofumi Yoshimura’nın uzun müddettir savunduğu “Osaka metropol planı”, 2015 ve 2020 yıllarındaki referandumlarda reddedilmişti.

Yoshimura, gelecek ilkbaharda valilik seçimiyle birlikte mevzuyu üçüncü kez referanduma götürmeyi planlıyor.

Kyushu Üniversitesi Hukuk Fakültesinden Prof. Akifumi Shimada, yasanın direkt Osaka metropol planına bağlandığını ve siyasi dinamiklerin süreci etkilediğini belirtti.

Shimada, şeffaflık için aday bölgelerin tekliflerinin ve inceleme sonuçlarının kamuoyuna açıklanmasını, değerlendirmenin ise bağımsız heyetlerce yapılmasını önerdi.

Seçim sürecindeki belirsizliğe karşın Fukuoka, Hokkaido ve Hiroşima üzere büyük eyaletler şimdiden adaylık ilgisi gösterdi.

Aichi Valisi Hideaki Omura, bünyesindeki sanayi gücünü öne sürerek eyaletin Japonya’nın ekonomik büyüme motoru olduğunu vurguladı.

Gunma Valisi Ichita Yamamoto ise eyaletinin doğal afet riskinin düşüklüğüne ve Tokyo’ya ulaşım kolaylığına dikkat çekerek acil durumlarda kurtarma ve toparlanma üssü olabileceğini savundu.

Mukogawa Kadın Üniversitesinden Prof. Kentaro Kanasaki ile Prof. Shimada, yasanın iki farklı amacı birbirine karıştırdığı görüşünde birleşiyor.

Uzmanlara nazaran, afet anında Tokyo’nun idari fonksiyonlarını yedekleyecek merkez ile ekonomik büyümeyi sırtlayacak sanayi odağı tıpkı nitelikleri taşımıyor.

Akademisyenler, net kriterler belirlenmezse projenin Tokyo’daki aşırı yığılmayı çözmek yerine sadece birkaç yeni merkez yaratarak bölgesel eşitsizlikleri derinleştirebileceği ikazını yapıyor.