Çürük binalar nasıl tespit ediliyor? NTV grubu karot test laboratuvarına girdi

Deprem sonrasında en çok tartışılan mevzulardan biri de türel süreç oluyor. Kanıtların toplanması ve gerçek tahlil edilmesi bu mevzuda epey kıymetli. Kanıtların uygun toplanmaması binaların sebep yıkıldığına ait tartışmaları gündeme getiriyor ve sanıklar ceza almadan tahliye olabiliyor.

Son periyotlarda kurulan laboratuvarlarda betonların kalitesi ölçülmeye başlandı. NTV takımından Merih AK ve kameraman Burak Uygun’un İzmir Ekonomi Üniversitesi laboratuvarında bu süreçlerin nasıl yapıldığını takip etti.

Depremde yıkılan ya da hasar gören binadan alınan karot örneğine dört noktalı basınç uygulanıyor. Bu prosedürle taşıma kapasitesi, çatlama yükü ve eğilimi belirleniyor.

Ardından sıra demir testine geliyor, demirin de dayanıklılığı ölçülüyor. Böylelikle betonun hangi kalitede olduğu tespit ediliyor.

İzmir Ekonomi Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Gökhan Kılıç, yapılan incelemelerin en fazla yapılan sahtekarlıkları belirlemede yardımcı olduğunu belirtirken, “Mesela projelendirilen bir yapı yapılırken belediye onay veriliyor. C35 betonu kullandığını söylüyor. Lakin yıkılmadan evvel yahut yıkıldıktan sonra da olsa alınan bir numune test edildiğinde projeye uygun olmadığını tespit ediyoruz ve bu da mahkemede kanıt olarak sunulabiliyor.” dedi.

Kılıç, en çok yaşananın materyal kusurları olduğunu söylerken, “Yani beton ve donatı demirlerin kullanılmasının akabinde ikinci olarak taban etkileşiminin hiç incelememiş olması geliyor. Mesela biz 4 yıl evvel İzmir’de de bir zelzele yaşadık Samos adasında oldu. İzmir sarsıntısı bile denilmez aslında. 80 km uzaklıktaki Bayraklı’da anında dokuz binamız yıkıldı. Bunun sebebi tabanla ilgili meseleler. Tabanla yapının etkileşimini bilmeden yapılmış projeler.” diye konuştu.

Az maliyetle daha çok kar elde etmek için kaliteden ödün vermek kesimdeki en büyük risk. İnşaat bölümünde projeye uygun yapılar inşa edilmesi yıkımı ve ve can kayıplarını önleyecek temel öge olduğu belirtiliyor.

Müteahhit sayısının çok fazla olduğunu hatırlatan Kılıç, “Türkiye’de 300 bini faal 435 bin müteahhit var. Tüm Avrupa Birliği’nde yalnızca 25 bin müteahhit var. Bizde maalsef pastayı paylaşmak daha vahşice olduğu için hırsızlıklar çoğalıyor ve bundan ötürü daha az maliyetle daha çok kar elde etmek istiyorlar. Bundan ötürü da maalesef yıkımlar oluşuyor. Sarsıntısı önleyemeyiz lakin bunu engelleyebiliriz aslında bunu yapmamız gerekiyor.” dedi.