İngiltere Başbakanı Andy Burnham, ülkesinin transatlantik köle ticaretindeki rolü sebebiyle resmi özür dilemeye açık olduğunu fakat mali tazminat ödemeyeceklerini açıkladı.
İngiltere Başbakanı Andy Burnham, bugün yaptığı açıklamada, ülkesinin transatlantik köle ticaretindeki rolü sebebiyle resmi bir özür yayımlamasına “açık” olduğunu söylese de mali tazminat ödenmesi ihtimalini reddetti.
Karayipler’de düzenlenecek İngiliz Milletler Topluluğu başkanlar doruğuna katılmadan günler evvel ve Kral 3. Charles’ın bölge çeşidi devam ederken The Guardian gazetesine makale yazan İngiliz Başbakan, “Geçmişle yüzleşmemiz gerekiyor.” tezini savundu.
Londra, köle ticaretindeki merkezi rolü sebebiyle resmi özür dilemesi ve Karayip ülkelerine tazminat ödemesi için baskı altındayken, Burnham da “İngiliz Milletler Topluluğu’nu gelecek ismine garantiye almak için güçlü görüşmeler” yapma kelamı verdi.
Burnham, “Milyonlarca insanın çektiği acı ve ızdırap için ıstırabımı ve pişmanlığımı lisana getirmek ve bunun bugün hala dünyamızı nasıl şekillendirdiğini kabul etmek” istediğini belirtti; lakin tazminatın “doğru yanıt” olmadığında ısrar etti.
Başbakan, gazetede yayımlanan makalesinde, “Ne kadar menfur olursa olsun, farklı bir çağda, farklı yasalar altında gerçekleşen ve şahsen hiçbir rol oynamadıkları tarihi yanılgılardan bugünkü İngiliz halkının sorumlu tutulabileceğini düşünmüyorum.” tabirlerini kullandı.
Transatlantik köle ticaretinin köleleştirilen insanların haklarının “acımasız ve barbarca bir ihlali” olduğunu ekleyen İngiltere lideri, “etkilenenlerle yapılandırılmış bir diyalog” önerdi.
Burnham, “İngiliz devleti ismine resmi bir özür dilenmesi yönündeki davetleri dinlemek bu kademenin değerli bir kesimini oluşturacak ve ben bu davetlere açığım.” değerlendirmesini yaptı.
Kölelik problemi, Kral Charles’ın üç Karayip ülkesini kapsayan ve pazar gününden çarşamba gününe kadar sürecek İngiliz Milletler Topluluğu hükümet liderleri tepesinde yapacağı konuşmayı da içeren dokuz günlük mevcut ziyaretinin üzerinde büyük bir gölge oluşturdu.
Burnham’ın da Antigua ve Barbuda’nın başşehri St John’s’ta yapılacak toplantıya katılması planlanıyor.
77 yaşındaki Charles’ın başında olduğu 56 üyeli İngiliz Milletler Topluluğu çoğunlukla eski İngiliz sömürgelerinden oluşurken, İngiltere’nin kölelikteki merkezi rolü ve eski tebaasına yönelik muamelesi örgüt içinde uzun müddettir tartışmalı bir problem olmayı sürdürüyor.
Kral, ziyaretinin birinci ayağında salı günü Bahamalar’da “geçmişteki büyük acıları” kabul etti.
İngiltere bugüne kadar kölelik için hiçbir vakit resmi olarak özür dilemedi yahut tazminat ödemeyi kabul etmedi.
Yüzyıllar boyunca sömürgecilikten ve köle ticaretinden kar sağlayan ülke, köle ticaretinin kaldırılmasına da öncülük ettiğini savunuyor.
İngiltere Parlamentosu, 1833 yılında Britanya İmparatorluğu’nun büyük kısmında köleliği kaldıran bir yasa çıkarmıştı.
Karayip ülkelerine kölelik tazminatı ödenmesini savunan The Repair Campaign isimli oluşumun kurucusu Denis O’Brien ise İngiltere hükümetinin “lafı dolandırmayı bırakıp çabucak şimdi tam ve resmi bir özür dilemesi gerektiğini” söyledi.
O’Brien, “Bu, onarıcı adalete yanlışsız atılmış kayda kıymet ve sembolik bir birinci adım olur.” diye ekledi.
Burnham’ın makalesini “hayal kırıklığı” olarak nitelendiren O’Brien, bu yazının “özür talebini bastırmayacağı” öngörüsünü paylaştı.