NATO Genel Sekreteri Rutte, NATO Tepesi’ni yalnızca CNN Türk’e kıymetlendirdi

NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, NATO Ankara Zirvesi sonrası yalnızca CNN Türk’ün sorularını cevapladı.

Tek cümleyle tarihe Ankara Zirvesi neyle hatırlanacak?

Uygulama taahhütlerimize uymamızla. Bir sene önce verdiğimiz sözleri gerçekleştirmek. Para, savunma sanayi, Ukrayna.

Sayın Genel Sekreter, Türkiye bu tarihi doruğa NATO’nun en büyük ikinci ordusuna sahip ülkesi ve hem Avrupa’ya hem Asya’ya uzanan tek müttefik olarak mesken sahipliği yaptı. Mesken sahibi olarak Türkiye’nin seçilmesi, müttefiklere, ortaklara ve rakiplere birebir anda nasıl bir bildiri veriyor?

Türkiye, NATO’ya 1952’de katıldı. NATO kurulduktan birkaç sene sonra katıldınız. Bir sonraki sene 75 yıl olacak. Şu an 74. Ordunuz çok düzgün eğitime sahip. Çok büyük bir savunma temeline sahipsiniz. Şirketler hem Türkiye için üretimde bulunuyor hem de NATO içerisindeki ve NATO dışındaki birçok ülkeye ihracat yapıyor. Bu ülkenin değerini anlamak çok kıymetli. Harita üzerindeki pozisyonu ve NATO’daki pozisyonu… Size gereksinimimiz var ülke olarak, askeri olarak gereksinimimiz var ve bu bölgede neler olduğunu çok uygun anlıyorsunuz.

Aslında buradan devam etmek istiyorum zira NATO birinci kere Savunma Sanayii Forumu’nda hükümetleri ve savunma sanayiini bir araya getirdi. Bugün yayımlanan bildirgede, 50 milyar doların üzerinde yeni savunma tedariki ve savunma sanayii üretim kapasitesinin genişletileceği açıklandı. Sizce Türkiye’nin savunma sanayii bu fırsattan ne kadar hisse alabilecek?

Türkiye kısmının ne kadar olduğunu bilmiyorum lakin Türkiye birçok muahedeye dahil, mutabakat zaptında. Dün büyük bir kesim aktifliği vardı ve bu da aslında sizin yalnızca büyük şirketlere sahip olduğunuzu değil, tıpkı vakitte orta ölçekli ve küçük ölçekli birçok şirkete sahip olduğunuzu gösterdi. Bunların birlikte çalıştıklarını görüyoruz. Birebir vakitte Hollanda, Belçika, Norveç üzere ülkelerle birlikte çalıştığını görüyoruz. Hem de Atlantik ötesinde Amerika Birleşik Devletleri ile.

Sayın Genel Sekreter, hepimiz tepe bildirgesini gördük ve kamuoyuna yapılan açıklamaları dinledik. Lakin siz kapalı kapılar ardındaki tüm görüşmelerin başından sonuna kadar tanıklık ettiniz. Bugünkü bildiri üzerinde uzlaşmaya varmak ne kadar zordu ve kapalı kapılar ardında en çetin halde tartışılan bahisler nelerdi?

Çok uygun konuşmalar vardı. Ölçülü konuşmalardı. Hürmet doluydu, sevgi doluydu. Bu yüzden güç değildi. Savunma harcamalarını artırmamız gerektiğini biliyorduk. Avrupa’nın savunmaya, Amerika Birleşik Devletleri’nden çok daha az harcama yapması adil değil. Hem Amerika, Kanada hem de Avrupa savunma konusunda daha çok şey yapmalı. Ukrayna’yı da güçlü formda tutmalıyız. Bugün de odada şunu hissettim; tartışmalar olabiliyor, konuşmalar olabiliyor. Bu önderle şu başkan birbirleriyle tartışabiliyor fakat sonunda bir araya geliyoruz. Orada çok büyük bir birliktelik vardı.

Cumhurbaşkanı Erdoğan ile Başkan Trump’ın doruğun sonucunun şekillenmesindeki rollerini nasıl değerlendirirsiniz?

Cumhurbaşkanı Erdoğan çok değerli. Doruğun tertibine yardımcı oldu. İkili bir ziyaret vardı. Başkan Trump’tan Cumhurbaşkanı Erdoğan’a… Cumhurbaşkanı Erdoğan’ı 2010’da Hollanda’da başbakan olduğumda tanıdım. Birbirimizi çok uzun müddettir tanıyoruz. Ben onun ne yapacağını biliyorum, o da benim ne yapacağımı biliyor. Birbirimizi biliyoruz, birbirimize güveniyoruz. Bu yüzden tüm hedeflere ulaşmada değerliydi. Başkan Trump da birebir biçimde. Başkan Trump dedi ki, “NATO’ya olan taahhüdüm yerinde ancak başka ülkeler Amerika’dan çok daha az para veriyor.” Lahey’de bunu çözdük. Taahhütlerimizi verdik. Avrupa’da ve Kanada’da savunma harcamalarını artırdık. Artık bunları gerçekleştiriyoruz. Bu 10 yıllık bir proje ve daha birinci yılda yüzde 5’in yüzde 4’üne ulaşabildik. Yani hâlihazırda takvimin önündeyiz.