Arjantin’in borçlarla imtihanı bitmiyor. Önümüzdeki yıl 30 milyarı aşacak

Arjantin, Cumhurbaşkanı Javier Milei’nin yine seçilmek için sandık başına gitmeye hazırlandığı 2027 yılında önemli döviz borcu sınavıyla karşı karşıya kalacak.

Ancak mali disiplindeki ilerleme ve ekonomik istikrar, yatırımcıların bu sürecin yönetilebileceğine olan inancını artırıyor.

Uluslararası Para Fonu (IMF) datalarına nazaran Güney Amerika ülkesinin 2027 yılında ödemesi gereken döviz cinsinden anapara ölçüsü 23 milyar doları aşıyor.

Faiz ödemeleri de eklendiğinde bu ölçü 32 milyar doların üzerine çıkıyor. Bu tablo, ülkenin 2022 ve 2023 yıllarından bu yana karşılaştığı en yüksek yıllık borç yüklerinden birini oluşturuyor.

O devirde borç ödemeleri, IMF’nin ülkeye aktardığı milyarlarca dolarlık yeni kaynaklarla finanse edilmişti.

Arjantin’in finansal istikrarını desteklemek maksadıyla üç memleketler arası finans kuruluşu, ülkeye toplam 42 milyar dolarlık yeni dayanak paketi sağlandığını duyurdu.

Bu kapsamda IMF, ülke için dört yıllık 20 milyar dolarlık yeni kurtarma programını onayladı. Dünya Bankası Arjantin iktisadına 12 milyar dolar aktaracağını açıklarken, Amerikan Devletleri Kalkınma Bankası (IDB) da 10 milyar dolarlık anlaşma planladığını bildirdi.

Ekonomi Bakanı Luis Caputo, Buenos Aires yönetiminin IMF, Dünya Bankası ve IDB dahil olmak üzere çeşitli kaynaklardan 60 gün içinde 19 milyar dolar almayı beklediğini belirtti.

Bu ölçünün 12 milyar dolarlık birinci diliminin IMF yönetim kurulu kararıyla ivedilikle hür bırakılacağı kaydedildi. Dünya Bankası ise Arjantin için 1,5 milyar dolarlık kaynağın derhal kullanıma sunulacağını açıkladı.

IMF Başkanı Kristalina Georgieva, sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı paylaşımda, programı hükümetin ıslahatları ilerletme, büyümeyi teşvik etme ve halkın hayat standartlarını yükseltme kararlılığına yönelik inanç oyu olarak nitelendirdi.

Georgieva, Milei idaresinin ekonomiyi istikrara kavuşturma yolunda kaydettiği ilerlemeyi övdü.

Kendisini “anarko-kapitalist” olarak tanımlayan Cumhurbaşkanı Milei, televizyondan yayımlanan ulusa sesleniş konuşmasında, Arjantin’in gelecek 30 yılda en güçlü ekonomik büyümeye sahip ülke olacağını söyleyerek iktisadın “daha evvel hiç olmadığı kadar” büyüyeceğini söz etti.

Bu paket, Arjantin’in Washington merkezli IMF’ye üye olduğu 1956 yılından bu yana aldığı 23. kurtarma paketi olma özelliği taşıyor.

Ülkenin, IMF tarihinin en büyük kredisi olan 2018 yılındaki muahededen kalan 44 milyar dolarlık borcu daha evvel tekrar yapılandırılmıştı.

Kazanılan yeni kaynakların, Merkez Bankasının rezervlerini güçlendirmesi ve enflasyonla gayret sürecinin devam etmesini sağlaması öngörülüyor.

Ekonomi Bakanı Caputo, bu kaynaklar sayesinde 2019 yılından bu yana uygulanan ve iktisadın işleyişine ziyan veren döviz kontrollerinin kaldırılacağını açıkladı.

Merkez Bankası açıklamasına nazaran döviz denetimlerinin yerine peso, dolar karşısında 1000 ile 1400 peso arasında belirlenen bantta dalgalanmaya bırakıldı.

Arjantin vatandaşlarının ayda en fazla 200 dolar satın alabilmesine yönelik sınırlama da kaldırıldı.

Ayrıca ihracatçılar için uygulanan farklılaştırılmış döviz kuru uygulamasına son verilirken, yabancı hissedarlara kâr hissesi dağıtımına 2025 yılından itibaren müsaade verildiği ve dış ticaret ödemelerinin vadelerinin esnetildiği duyuruldu.

Arjantin’in risk primi, Milei’nin sıkı mali siyasetleri, Merkez Bankasının yine dolar alımına başlaması ve memleketler arası tahvil piyasalarına girmeden kısa vadeli düşük maliyetli finansman sağlama başarısı sayesinde son sekiz yılın en düşük düzeyi olan 420 baz puana kadar geriledi.

Reuters’a konuşan Ekonomi Bakanlığı sözcüsü “Gelecek yıl mutlaka bir dolar kahrıyla karşı karşıya kalmayacağız zira önemli bir ticaret fazlamız var ve tüm borç vadeleri evvelce finanse edildi” sözlerini kullandı.

Ancak IMF uzmanlarının hazırladığı raporda, net memleketler arası rezerv birikiminin program amaçlarının altında kalması sebebiyle ülkeye onay verilmesine karşın “olağanüstü riskler” bulunduğu uyarısı yapıldı.

Raporda, Arjantin’in borcunun sürdürülebilir olduğu lakin bunun yüksek mümkünlük taşımadığı belirtildi.

Moody’s Ratings Ülke Riskleri Kıdemli Yetkilisi Jaime Reusche, finansman akışının ülke için daha rahat hale geldiğini belirterek “Piyasa erişimi olmasa bile Arjantin’in 2027 taahhütlerinin tamamını yerine getirme mümkünlüğünün giderek arttığını görüyoruz” dedi.

Reuters’a konuşan Reusche, Arjantin’in rezervlerini kısmen kullanarak, alternatif finansman kaynakları ve ihracat gelirlerindeki artışın dayanağıyla bu süreci atlatabileceğini kaydetti.

UBS Küresel Varlık Yönetimi Gelişmekte Olan Amerika Pazarları Yatırım Grubu Başkanı Alejo Czerwonko “Arjantin’in 2027 yılındaki borç vadeleri epey büyük ve bu durum kritik bir genel seçimle çakışıyor” ihtarında bulundu.

Czerwonko, buna rağmen ülkenin son derece yaratıcı bir finans takımına sahip olduğunu, lokal hukuk kapsamındaki dolar tahvilleri ve çok taraflı finansal kuruluşlardan alınan kredilerle süreci evvelden planladığını vurguladı.

Ayrıca ABD’nin Trump idaresi müttefiki olan Milei’ye fevkalâde dayanak sağladığını ve yeni ABD kredilerinin de dışlanamayacağını ekledi.

Gelecek hafta ABD Hazine Bakanı Scott Bessent’in Arjantin’i ziyaret ederek ülkenin ıslahatlarına tam takviye vermesi bekleniyor.

Ülkede Milei hükümetinin uygulamaya koyduğu büyük yatırımları teşvik programları kapsamında onaylanan projelerin meblağı 25 milyar doları aştı.

Tarım, güç, madencilik ve altyapı dallarına vergi ve gümrük kolaylıkları sağlayan bu projelerin orta vadede döviz girişini artırması bekleniyor.

Ancak bu yatırımların üretime dönüşmesi vakit alacağından, 2027 yılı bir geçiş köprüsü niteliği taşıyor. Hükümet bu süreçte mahallî hukuk kapsamındaki nakit piyasası tahvil ihraçlarına yine başladı.

2021-2024 yılları arasında hiç yapılmayan bu ihraçlar, 2025’te 1 milyar dolar, 2026’nın birinci beş ayında ise 3 milyar doları aşan düzeylere ulaştı.

AFP’ye konuşan Buenos Aires Üniversitesi’nden siyaset bilimci Belen Amadeo “Milei’nin bu mutabakata nefes almak kadar muhtaçlığı var” değerlendirmesini yaptı.

Amadeo, istikrarsızlık ve enflasyonun yükselmesi durumunda halkın süratle dolara yöneleceğini, bu durumun da ekonomik programı tehlikeye atabileceğini belirtti.

Milei idaresi, kamu harcamalarını kısmak gayesiyle on binlerce kamu çalışanının işine son verdi, bakanlık sayısını yarıya indirdi ve enflasyona endeksli emekli maaşı artışlarını veto etti. Bu tedbirler sayesinde ülke son on yıldaki birinci bütçe fazlasını kaydetti.

Mart 2026 prestijiyle yıllık enflasyon yüzde 55,9 düzeyine geriledi. Bu oran, 2023 sonundaki yüzde 211 düzeyine kıyasla kıymetli bir düşüşe işaret etse de global seviyedeki en yüksek enflasyon oranlarından biri olmayı sürdürüyor.

Mart ayındaki aylık enflasyon ise şubat ayındaki yüzde 2,4 düzeyinden yüzde 3,7’ye yükseldi.

Uygulanan sıkı kemer sıkma siyasetleri enflasyonu düşürürken, halkın alım gücünde gerileme, istihdam kayıpları ve tüketici harcamalarında önemli bir daralmayı da beraberinde getirdi.