İstanbul Bildirisi’nde ”Orta Koridor” ve güç işbirliği öne çıktı

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Azerbaycan Dışişleri Bakanı Ceyhun Bayramov ve Gürcistan Dışişleri Bakanı Maka Botchorishvili’nin İstanbul’da yapılan 10. Türkiye-Azerbaycan-Gürcistan Üçlü Dışişleri Bakanları Toplantısı’nda İstanbul Bildirisi’ni imzaladı.

Bildiride, derin dostluk, âlâ komşuluk, karşılıklı hürmet ve inanç geleneğine dayanan, ülkeler ortasındaki harika münasebetler vurgulanarak, siyasi, ekonomik, ticari, barış ve güvenlik, bilim ve teknoloji ile kültürel alanlar da dahil olmak üzere, karşılıklı çıkar sağlayan tüm alanlarda mevcut güçlü işbirliğini daha da ileriye taşıma isteğine dikkat çekildi.

Sürdürülebilir barış ve istikrarın tesisi için üç ülke tarafından sağlanan kıymetli katkıların takdir edildiği bildiride, bu yaklaşımın bölgede ve bölgenin ötesinde kalkınma ve refah için taşıdığı ehemmiyete işaret edildi.

Bildiride, tüm biçim ve tezahürleriyle terörizm, ulusaşırı organize kabahatler, siber hücumlar ve hibrit savaş tipleri dahil lakin bunlarla sonlu olmamak üzere, ülkelerinin karşı karşıya kaldığı ve giderek büyüyen tehditlerin şuurunda olunduğu tabir edilerek, bölgede güçlü bir ekonomik profil oluşturmak gayesiyle, üç ülke ortasındaki ticaret ve yatırım bağlarını daha da geliştirmenin değerine değinildi.

Bölgesel bağlantısallığın; bölgesel işbirliği, ekonomik büyüme ve bölgedeki kalkınma için hayati bir öge olduğu belirtilen bildiride, bakanlar, birbirlerinin ülkelerinin egemenliğine, toprak bütünlüğüne ve hudutlarının dokunulmazlığına yönelik güçlü ve kesin takviyesini yineledi.

Bildiride, bölgesel ve global zorlukların üstesinden gelinmesinde üçlü işbirliğinin kıymeti vurgulanarak, bölgenin işbirliği potansiyelinin tam manasıyla hayata geçirilmesi için bölgesel barış, güvenlik ve istikrarın değerli olduğu ve bu maksat doğrultusunda her üç ülkenin de olumlu rol üstlendiği belirtildi.

Bakanlar, bildiride, “Gürcistan’ın memleketler arası alanda tanınmış sonları dahilinde toprak bütünlüğünün ve egemenliğinin yine tesis edilmesinin en yüksek derecedeki önemine” dikkati çekti.

Yeşil güç ve düşük karbon teknolojileri de dahil olmak üzere, ulaştırma ve güç alanlarında işbirliğinin artırılması gerektiği söz edilen bildiride, Bakü-Tiflis-Ceyhan Boru Sınırı ile Güney Gaz Koridoru’nun bölgesel ve Avrupa güç güvenliğine sağladığı stratejik katkıdan bahsedildi.

Bildiride, hava, demir ve kara yolu irtibatları ile bölgesel bağlantısallığın geliştirilmesi ve güçlendirilmesi yolu da dahil olmak üzere halklar ortası temasların, eğitimin, toplumsal ve kültürel değişimlerin, turizmin ve bilgi ve bağlantı teknolojilerinin daha da geliştirilmesinin kıymetine değinildi.

BAĞLANTISALLIK PROJELERİ

Bildiride, üç ülkeden de geçen Hazar Geçişli Doğu-Batı Orta Koridor da dahil olmak üzere ülkelerin transit potansiyelini güçlendirmek için atılan kıymetli adımlara ve milletlerarası transit sistemine entegrasyon uğraşlarına işaret edildi.

Orta Koridor bünyesinde Bakü-Tiflis-Kars Demiryolu’nun üstlendiği kilit rolün vurgulandığı bildiride, demiryolu projesi kapsamındaki modernizasyon çalışmalarının tamamlanması vesilesiyle 2 Haziran’da Gürcistan’daki Ahılkelek Milletlerarası Tren İstasyonu’nda düzenlenen aktifliğin memnuniyetle karşılandığı belirtildi.

Bildiride, Türkiye, Azerbaycan, Kazakistan ve Gürcistan’ın Dışişleri Bakanları ile Ulaştırmadan Sorumlu Bakanları düzeneği vasıtasıyla, bölgesel bağlantısallığın güçlendirilmesinde işbirliğinin derinleştirilmesinde kararlı olduğu vurgulanarak, yeşil güç iletimi ile ticaretine yönelik ilişkiler da dahil olmak üzere güç alanındaki paydaşlığın sürdürülmesine ve daha da genişletilmesine takviye verildi.

Bakanlar, bildiride, yenilenebilir gücün verimli kullanımı da dahil olmak üzere, sürdürülebilir büyüme alanındaki işbirliğini destekleyerek, etrafın korunması ve iklim değişikliğiyle gayret konusunda bölgesel işbirliğinin artırılmasının değerine dikkati çekti.

TİCARİ İŞBİRLİĞİ MEKANİZMALARI

Türkiye’nin COP31 periyot başkanlığının memnuniyetle karşılandığı vurgulanan bildiride, Azerbaycan’ın Dünya Kentsel Forumu’nun 13. oturumuna muvaffakiyetle mesken sahipliği yapmasının sürdürülebilir kalkınmanın ilerletilmesine sağladığı katkı takdir edildi.

Bildiride, terörizm, kültürel ve tarihi mirasa karşı işlenen kabahatler ve siber cürümlerin yanı sıra silah ve uyuşturucu ticareti, insan ticareti, göçmen kaçakçılığı ve kara para aklama dahil ulusaşırı organize kabahatlerin her türlü biçimi ve tezahürüyle çaba etmek için ilgili memleketler arası ve bölgesel evraklar doğrultusunda işbirliğinin güçlendirmesi konusundaki kararlılığın altı çizildi.

Etkin ve sonuç odaklı projeler vasıtasıyla, ortak çıkar alanındaki ekonomik dallarda sürdürülebilir ve geliştirilmiş işbirliğinin garanti altına alınması iletisinin verildiği bildiride, karşılıklı çıkar alanlarındaki yatırımların teşvik edilmesi, ihracat-ithalat imkanları ile ekonomik işbirliğini geliştirmenin yeni yollarının araştırılmasının ehemmiyetine değinildi.

Bildiride, üç devletin iş etrafları, ticaret ve sanayi odaları ile sanayi ve iş dünyası dernekleri aracılığıyla direkt temasları sürdürmeye hazır olunduğu belirtildi.

26 Şubat’ta Gürcistan’da 7. Türkiye-Azerbaycan-Gürcistan İş Forumu’nun gerçekleştirilmesinin memnuniyetle karşılandığı bildiride, parlamentolar ortası işbirliği de dahil olmak üzere, üç ülke ortasında kurulan üçlü düzeneklerin muvaffakiyetinden bahsedildi.

Bakanların mümkün olan her durumda milletlerarası kuruluşlardaki adaylıklarının karşılıklı olarak desteklenmesi de dahil olmak üzere devletlerin sergilediği etkin işbirliğini takdir ettiği bildiride, toplantının muvaffakiyetle düzenlenmesinden dolayı Türk Bakan Fidan’a derin şükranlar sunuldu.

Üçlü toplantıların sistemli olarak gerçekleştirilmesinin değerini vurgulayan bakanlar, 11. Üçlü Toplantı’nın 2027’de, karşılıklı olarak mutabık kalınacak tarihlerde Gürcistan’da düzenlenmesine karar verdi.