Karaciğerin görünmez katili! Çok fazla bilinmiyor, süratle yıkıma sürüklüyor… Bağışıklığınız bu ‘gölge düşmana’ hazır mı?

Hemen hepimiz Hepatit B hakkında az ya da çok bilgi sahibiyiz. Pekala Hepatit D (HDV) virüsünü daha evvel duydunuz mu?

Dünya Sıhhat Örgütü (WHO) Hepatit D virüsünü kanserojen ilan etti ve karaciğer kanserine neden olduğunu belirtti.

“WHO’ya nazaran göre, Hepatit D, tüm hepatit virüsleri ortasında en agresif karaciğer hastalığına neden olanıdır. Bu nedenle en değerli sarılık yapan virüstür. WHO iddialarına nazaran, dünya genelinde 12-72 milyon insan HDV ile enfekte olmuş durumda. Hepatit B’li (HBV) her 20 şahıstan 1’inde HDV eş enfeksiyonu bulunuyor. HDV, global karaciğer kanseri vefatlarına değerli ölçüde katkıda bulunuyor” diyen Gastroenteroloji Uzmanı Prof. Dr. Vedat Göral, Hepatit D’nin ne olduğunu şöyle ayrıntılandırdı:

“Hepatit D, çoğalmak için Hepatit B virüsüne gereksinim duyan, karaciğer iltihabına (delta hepatiti) neden olan ve sarılık yapan en önemli viral hepatit çeşididir. Kronik Hepatit B taşıyıcılarında siroz ve karaciğer kanseri riskini önemli oranda artıran bu enfeksiyon, kan ve cinsel temas yoluyla bulaşıyor.”

NEDEN TEK BAŞINA HAREKET EDEMİYOR?

Hepatit D virüsüne tıpta; ‘defektif virüs’ deniyor. Defektif virüs, çoğalmak için gerekli olan genetik malzemenin tamamına sahip olmayan, bu nedenle enfeksiyonu sürdürebilmek için diğer bir ‘yardımcı virüse’ muhtaçlık duyan eksik virüs tipidir. HDV bu nedenle Hepatit B virüsüne muhtaçlık duyuyor, tek başına hareket edemiyor.

EN SÜRATLİ İLERLEYEN VE EN BERBAT FORMU

Prof, Dr. Göral, Hepatit D’nin kronik viral hepatitlerin en süratli ilerleyen ve hastalığın seyri açısından en berbat formu olduğunu söyledi, “Bulaşma yolu, hasta şahısların kanı ile temas, korunmasız cinsel ilgi ve nadiren de olsa anneden bebeğe geçmesidir” dedi.

ÜLKEMİZDE BU BÖLGELERDE DAHA SIK GÖRÜLÜYOR

Hepatit D virüsü, ülkemizde Güneydoğu Anadolu ve Doğu Anadolu’da daha sık görülüyor. Vedat Göral, “Bölgesel yayılımın nedenleri; çevresel faktörler mi, genetik mi yoksa tarama eksikliği mi? Tam bilinmiyor. Genetik ve çevresel farklılıklar buna neden olabilmektedir. Tarama eksikliği buna neden değildir” bilgisini verdi.

İŞTE BELİRTİLERİ

“Hepatit D virüs enfeksiyonuna bağlı olarak virüs bulaşan bireylerde; Hepatit D enfeksiyonu, akut yahut kronik seyredebilir” diyen Prof. Dr. Göral belirtileri ise şöyle sıraladı:

“Belirtiler öteki hepatitlere benzeri: Yorgunluk ve halsizlik, sarılık (cilt ve gözlerde sararma), koyu renkli idrar ve karın ağrısı olabilir. Bazen sessiz halde de bedende gizli kalabilir. Hepatit D virüsü, Hepatit B virüsü enfeksiyonuna nazaran daha agresif seyredebilir. Siroz gelişimini, hepatit B virüsüne nazaran daha hızlandırabilir.”

KANSER GELİŞİMİNE SEBEP OLUYOR

Bazı çalışmalar Hepatit D virüsünün hücre içi sinyal yollarını bozarak direkt kanser gelişimine katkıda bulunabileceğini öne sürüyor. Bu hususta kesin ispat olmamakla birlikte araştırmalar hala devam ediyor.

Güncel bilgiler, HDV’nin daha çok şiddetli kronik iltihap ve süratli siroz üzerinden kansere yer hazırladığını gösteriyor. Hepatit B virüsü enfeksiyonuna nazaran, 2–3 kat daha yüksek oranda karaciğer kanseri (HCC) riski raporlanmıştır.

EN GÜÇLÜ KORUNMA YOLU HEPATİT B AŞISI

Vedat Göral da Hepatit D virüsünün direkt kanser yapmasa da karaciğer kanseri gelişme riskini bariz halde artırdığının altını çizdi, “Çok süratli fibrozis ve siroza yol açtığı için karaciğer kanseri gelişme riskini bariz formda artırır. En güçlü korunma yolu Hepatit B aşısıdır. Hepatit B virüsü taşıyan hastaların, 6 ayda bir sefer rutin denetimlerinin yapılması ve takip edilmesi gerekiyor. Ayrıyeten, sigara ve alkol de tüketmemelidirler” tabirlerine yer verdi.

TEDAVİSİ YOK MU?

Modern tıpta Hepatit D’nin ilaç tedavisi car lakin bu ilaçlar yüzde 100 güzelleşme sağlamıyor. Viral yükte bariz düşme ve karaciğer işlevlerinde düzelme oranı %60–70’e kadar çıkabiliyor. Virüsün büsbütün yok olması çok az meydana geliyor.