Dünyanın üç büyük gücünün önderleri, Çin'de tarihi bir tepede buluşacak. Trump, Putin ve Şi Cinping görüşmesi, dünyayı yine şekillendireceği kaygısıyla 1945'teki Yalta Konferansı'na benzetiliyor.
Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Donald Trump, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ve Çin Devlet Başkanı Şi Cinping tarihi bir tepede buluşacak.
Ancak bu buluşma, şimdiden yeni bir Yalta Konferansı tartışmasını başlattı.
1945’te İkinci Dünya Savaşı’nın sonlarına doğru, ABD Başkanı Franklin Roosevelt, Sovyet başkan Josef Stalin ve İngiltere Başbakanı Winston Churchill Yalta’da bir araya gelmişti.
Savaş sonrası dünya tertibin temellerinin atıldığı konferans, büyük güçlerin nüfuz alanlarını belirlediği bir devrin sembolü olmuştu.
Aradan geçen 81 yılın akabinde şimdi gözler Çin’e çevrildi.
19 KASIM’DA ÇİN’DE BULUŞACAKLAR
Beyaz Saray, Donald Trump, Vladimir Putin ve Şi Cinping’in 19 Kasım’da Çin’in Şencen kentinde bir araya geleceğini duyurdu.
Üç önder, Asya-Pasifik Ekonomik İşbirliği Zirvesi kapsamında tarihte birinci kere üçlü bir görüşme yapacak.
HER LİDERİN ÖNCELİĞİ FARKLI
Ancak masada her önderin farklı beklentileri var. Trump’ın önceliği, nükleer silahların azaltılması ve İran’daki savaş.
Putin ise görüşmeyi, Ukrayna’daki savaşı Moskova’nın çıkarlarına uygun bir mutabakatla sona erdirmek için fırsat olarak pahalandırıyor. Lakin Washington, Ukrayna’nın üçlü doruğun gündeminde olmadığını duyurdu.
Ev sahibi Şi Cinping ise bilhassa nükleer silahların sonlandırılması konusunda isteksiz. Amerika Birleşik Devletleri ve Rusya’nın her birinin 5 binden fazla nükleer savaş başlığı bulunurken, Çin’in yaklaşık 500 başlığı var. Pekin, Washington ve Moskova’yla tıpkı kısıtlamalara tabi tutulmak istemiyor.
MASADA OLMAYAN ÜLKELER ENDİŞELİ
Üç büyük gücün buluşması, masada yer almayan ülkelerdeyse telaş yaratıyor.
Özellikle Ukrayna ve Tayvan, kendi geleceklerini etkileyecek kararların kendileri olmadan alınmasından kaygılı.
Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, geçen ay yaptığı bir açıklamada, “Nüfuz alanlarının tekrardan paylaşıldığı yeni bir Yalta” istemediklerini söylemişti.
Trump’ın Çin’de Şi Cinping’le ayrıyeten ikili bir görüşme yapması da planlanıyor. Putin’le bir baş başa görüşme ise programda yok.