ABD Kongresi, eski Nvidia CEO'su Jensen Huang ile Ticaret Bakanı Howard Lutnick'i şirketteki gelişmeler ve çip ihracatı kontrolleri hakkında tabir vermeye çağırdı.
ABD Senatosu Bankacılık Komisyonu Başkanı Tim Scott, Ticaret Bakanı Howard Lutnick ve eski Nvidia Üst Yöneticisi (CEO) Jensen Huang’a mektup göndererek şirketteki son gelişmeler hakkında söz vermelerini istedi.
Huang, ABD makamlarının Çin hükümeti ismine casusluk yaptığından şüphelendiği Alice Huang isimli iş insanıyla romantik münasebet yaşadığına dair haberlerin akabinde yapay zeka alanındaki önde gelen şirketlerden Nvidia’daki vazifesinden ayrılmıştı.
Öte yandan giderek artan sayıda Kongre üyesi, yönetimin onlarca Çinli şirketi ABD ticaret kara listesine eklemeyi reddetmesi ve hükümetin Nvidia’nın Çin’e yaptığı ihracatı gereği üzere denetleyip denetlemediği konusunda Lutnick’i eleştiriyor.
Scott, X sosyal medya platformundan yaptığı paylaşımda, “Son haberler ulusal güvenliğimiz ve hassas ABD teknolojisinin korunması konusunda önemli telaşlar doğuruyor. Nvidia CEO’su Jensen Huang ve Ticaret Bakanı Howard Lutnick’in Senato Bankacılık Komisyonu önünde tabir vermesini talep ediyorum” tabirlerini kullandı.
Scott, Huang’ın istekli olarak tabir vermemesi halinde kendisini celp ile çağırmayı değerlendireceğini belirterek, “Amerikan halkı karşılıkları hak ediyor” dedi.
Öte yandan Reuters ajansına konuşan kaynaklara nazaran, Washington’da harekete geçme yönündeki taleplerin artmasıyla birlikte üst seviye Beyaz Saray yetkilileri de Lutnick’in vazifeden alınıp alınmayacağını farklı olarak tartışıyor.
Temsilciler Meclisinin üç komitenin liderleri da Huang ve Nvidia Baş Hukuk Müşaviri Tim Teter’e mektup göndererek sırasıyla 1 Aralık ve 2 Aralık tarihlerinde kapalı kapılar ardında tutanaklı görüşmelere katılmalarını, aksi halde celp çıkarılacağını bildirdi.
Temsilciler Meclisi Dış İlişkiler Komisyonu Başkanı Brian Mast, Çin Alt Komisyonu Başkanı John Moolenaar ve İstihbarat Komisyonu Başkanı Rick Crawford mektupta, “Derhal ele alınması gereken açık ulusal güvenlik tasaları var” değerlendirmesine yer verdi.
Komisyon liderleri ayrıyeten Ticaret Bakan Yardımcısı Jeffrey Kessler’in 3 Aralık’taki oturumda tabir vermesini istedi.
Çin, Alice Huang’ın casus olduğu argümanlarını reddederken, ABD Adalet Bakanı Todd Blanche, bakanlığın şimdi bu mevzuda bir sonuca varmadığını açıkladı.
Söz konusu olayın merkezindeki Alice Huang, ABD hükümetinin ihracat denetimleri kapsamında kısıtlanan gelişmiş yapay zeka çiplerini Çin’in elde etmesine yardımcı olduğundan şüphelendiği Nvidia ortağı Megaspeed şirketinde yönetici olarak misyon yapıyordu.
Huang’ın ayrılığının Çin’in gelişmiş ABD çiplerine erişimini daha da kısıtlayabileceği kaygısıyla Çinli yapay zeka payları cuma günü paha kaybetti.
Yatırımcıların Çinli yapay zeka modelleri ve ABD’ye donanım tedarik eden şirketlerin paylarını elden çıkarmasıyla Z.AI payları yüzde 12, MiniMax Group payları ise yüzde 8,4 düştü.
İşleri büyük ölçüde ABD pazarına bağlı olan bilgi merkezi tedarikçileri Zhongji Innolight ve Eoptolink Technology payları de yüzde 8’den fazla geriledi.
ABD Temsilciler Meclisi Başkanı Mike Johnson, Çin pazarındaki erişimi muhafazaya çalışan ve ABD Başkanı Donald Trump ile yakın bağları bulunan Huang’ın ayrılığının akabinde Kongrede Çin’e çip ihracatını sınırlama konusunda büyüyen bir uzlaşı olduğunu söyledi.
Her iki partiden Kongre üyeleri de Çin’in gelişmiş yapay zeka çiplerine erişimine yönelik daha sıkı kısıtlamalar getirilmesi daveti yaptı.
Louisiana eyaletinden Cumhuriyetçi Johnson, Kongre binasında gazetecilere yaptığı açıklamada Çin’e gelişmiş teknoloji erişimini sınırlamaktan yana olduğunu belirterek, “Çin’e çip ihracatı denetimleri burada büyük bir problem oldu. Kongrede bunun alınması gereken kıymetli bir tavır olduğuna dair gelişen bir uzlaşı olduğunu düşünüyorum” diye konuştu.
İsminin açıklanmaması kaydıyla konuşan bir Senato danışmanı, Kongredeki Cumhuriyetçilerin her iki partinin de takviyesini alan yıllık savunma bütçesi yasasına Çin’e gelişmiş yapay zeka çipi ihracatına yönelik yeni kısıtlamalar eklemek istediğini aktardı.
Pazartesi gününden bu yana yapılan açıklamalara nazaran Kongre üyeleri çip ihracatına ait en az dört yasa tasarısının geçirilmesi için teşebbüslerini hızlandırdı.
Bu kapsamda AI Overwatch Yasası Kongreye gelişmiş yapay zeka çipi ihracatı üzerinde daha fazla yetki verirken, Çip Güvenliği Yasası kaçakçılığı önlemek emeliyle şirketlerin gelişmiş yapay zeka işlemcilerinin pozisyonunu takip etmesini mecburî kılacak.
Match Yasası ABD müttefiklerine Çin’e gönderilecek gelişmiş çip üretim ekipmanlarının satışını ve bakımını kısıtlamaları için baskı yapmayı öngörürken, Uzaktan Erişim Güvenliği Yasası Ticaret Bakanlığına Çinli firmaların Nvidia çiplerine erişmek için yurt dışındaki bilgi merkezlerini kiralamasını durdurma yetkisi tanıyacak.
Reuters’ın haberine nazaran Çinli yapay zeka şirketleri, Jensen Huang hakkındaki argümanların Washington’ı uzaktan erişim kısıtlamalarını sıkılaştırmaya yönelteceği telaşıyla Çin dışında Nvidia dayanaklı bilgi süreç kapasitesi kiralamaya çalışıyor.
Washington merkezli Jamestown Foundation analisti Sunny Cheung, Huang’ın istifasının Kongrenin Nvidia’ya yönelik incelemesini sona erdirmesinin beklenmediğini ve eski CEO’yu soruşturmalara karşı daha açık hale getirebileceğini söyledi.
Reuters’a konuşan Cheung, “Kongre onu hala celp ile çağırabilir ve Nvidia meselelerin Huang’ın ötesine geçip geçmediğini belirlemek için bağımsız bir soruşturma yürütmeli” dedi.
Huang’ın ayrılığının Nvidia’nın Washington’daki tesirini zayıflatabileceğini ve gelişmiş çip ihracatını sıkılaştıran kanunlara ivme kazandırabileceğini belirten Cheung, Nvidia’nın yeni idaresinin ABD’li karar vericilerle itimadı tekrar tesis etmek maksadıyla Çin stratejisini gözden geçirebileceğini ifade etti.
Temsilciler Meclisi Dış İlişkiler Komisyonu Başkanı Cumhuriyetçi Brian Mast, Kongre işçisinin çarşamba gecesi Nvidia ile tarih ve yer konusunda görüştüğünü belirterek, Jensen Huang’ın 26 Kasım’daki Şükran Günü öncesinde Kongre önünde tabir vermesinin beklendiğini söyledi.