Nvidia’da Çin casusu krizi: Paylar çakıldı, CEO hakkında soruşturma

Yapay zeka çipleri alanında dünyanın önde gelen şirketlerinden ABD merkezli Nvidia, CEO’su Jensen Huang hakkında ortaya atılan casusluk savlarıyla sarsıldı.

Huang’ın, ABD istihbaratının Çin ismine bilgi topladığından şüphelendiği bir iş insanıyla evlilik dışı bağ yaşadığını kabul etmesinin ardından şirketin yönetim kurulu bağımsız soruşturma başlattı.

Gelişmelerin akabinde Nvidia payları pazartesi günü Wall Street’in açılışında yaklaşık yüzde 5 geriledi. Gün içerisinde kayıplar yüzde 9’a yaklaşırken, TSİ 19.10 prestijiyle paylardaki düşüş yüzde 5,5 olarak kaydedildi.

ÇİN ADINA CASUSLUK YAPTIĞI İDDİA EDİLDİ

New York Times’ın ekim sonunda yayımladığı habere nazaran ABD istihbarat yetkilileri, Singapur merkezli veri merkezi şirketi Megaspeed ile kontaklı Çinli yönetici Alice Huang’ın Pekin idaresine bilgi aktardığını belirledi.

Huang Le ismiyle da bilinen ve Nvidia CEO’suyla rastgele bir akrabalık bağı bulunmayan bayanın, Jensen Huang ile yakın bir bağlantı geliştirdiği belirtildi.

ABD makamlarının Alice Huang’ı, ihracatı kısıtlanan gelişmiş Nvidia çiplerinin Çin’e ulaştırılmasına yönelik kuşkular sebebiyle daha evvel de takibe aldığı aktarıldı.

Haberde, kelam konusu bağlantının Alice Huang’a, ABD Başkanı Donald Trump’ın yapay zeka siyasetlerine ait değerlendirmeleri hakkında bilgi edinme imkanı sağlamış olabileceği öne sürüldü.

EŞİNİ ALDATTIĞINI KABUL ETTİ

63 yaşındaki Jensen Huang, şirket çalışanlarına gönderdiği iletide evlilik dışı bağlantı yaşadığını kabul ederek ailesinden özür diledi.

Huang, iletisinde şu sözleri kullandı:

“Eşime sadık kalmadım. Davranışlarım onu ve çocuklarımızı incitti. Yaptıklarımın hiçbir mazereti yok. Çok üzgünüm.”

Huang’ın açıklaması, kelam konusu bağlantının Çin istihbaratıyla kontaklı olduğu yönündeki argümanların kamuoyunda tartışılmasının akabinde geldi.

NVIDIA’DAN BAĞIMSIZ SORUŞTURMA

Nvidia yönetim kurulu, pazar günü yayımladığı açıklamada, şirketin kurucusu ve CEO’su Jensen Huang’ın yabancı bir istihbarat operasyonunun gayesi olduğuna ait haberlerin akabinde bağımsız soruşturma başlatıldığını duyurdu.

Şirket açıklamasında, ABD’nin ulusal güvenliğinin yahut Nvidia’ya ilişkin ticari sırların tehlikeye atıldığına inanmak için rastgele bir sebep bulunmadığı vurgulandı.

Bununla birlikte argümanlara ait mevcut bütün bilgilerin inceleneceği kaydedildi.

Yönetim kurulu, Huang’a ve idare takımına inanç duyduğunu da belirtti.

TRUMP: ONURLU BİR İNSAN

ABD Başkanı Donald Trump da Nvidia CEO’suna yönelik argümanlar hakkında açıklamalarda bulundu.

Huang’ı onurlu bir insan olarak nitelendiren Trump, Nvidia CEO’sunun başarılı çalışmalar yürüttüğünü söyledi.

Trump, Huang’ın Çin’e gerçekleştireceği ziyarete katılıp katılmayacağı sorusuna ise onu yanında götürebileceğini belirterek karşılık verdi.

New York Times’ın haberine nazaran Trump, Huang’ın Çinli iş insanıyla ilgisine yönelik istihbarat bulguları hakkında yaklaşık bir yıl evvel bilgilendirilmiş lakin rastgele bir adım atmamıştı.

Trump, bu hususta harekete geçmemiş olmaktan pişmanlık duymadığını da tabir etti.

ÇİN İDDİALARI REDDETTİ

Pekin idaresi ise Alice Huang’ın Çin istihbaratı ismine faaliyet yürüttüğüne yönelik iddiaları reddetti.

Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Guo Jiakun, pazartesi günü düzenlediği basın toplantısında, kelamda Çinli casus anlatısının büsbütün temelsiz bir karalama teşebbüsü olduğunu savundu.

Gelişmeler, Washington ile Pekin arasında yapay zeka ve ileri teknoloji alanındaki rekabetin giderek yoğunlaştığı bir periyotta yaşandı.

ABD idaresi, Çin’in gelişmiş yapay zeka teknolojilerine erişimini sonlandırmak maksadıyla ileri teknoloji çiplerinin ihracatına yönelik kısıtlamalar uyguluyor.

ABD KONGRESİ HUANG’I ÇAĞIRDI

ABD Temsilciler Meclisi’ndeki Cumhuriyetçi komite liderleri, Jensen Huang’ın 18 Kasım’da Kongre’de kapalı bir bilgilendirme toplantısına katılmasını talep etti.

Dış İlişkiler Komitesi Başkanı Brian Mast, Çin Özel Komitesi Başkanı John Moolenaar ve İstihbarat Komitesi Başkanı Rick Crawford tarafından gönderilen mektupta, Huang’ın Alice Huang ile bağı ve Nvidia’nın yabancı istihbarat faaliyetlerine karşı uyguladığı güvenlik protokolleri hakkında bilgi vermesi istendi.

Milletvekilleri, Çin’in hassas ABD teknolojilerine ve bilgilerine erişimi konusunda önemli ulusal güvenlik tasaları bulunduğunu belirtti.

CEO’LUK GÖREVİ TEHLİKEDE Mİ?

Yorkville Ives yatırım şirketinden teknoloji analisti Dan Ives, soruşturmayı Jensen Huang açısından önemli bir prestij kaybı olarak kıymetlendirdi.

Ives, Huang’ın kısa vadede vazifesini muhafazasını beklediğini fakat soruşturmanın sonuçlarına bağlı olarak CEO’luk vazifesinden ayrılma ihtimalinin bulunduğunu söyledi.

Huang’ın Nvidia açısından çarçabuk yerine konulamayacak bir yönetici olduğunu belirten Ives, gelişmelerin şirket üzerindeki düzenleyici baskıyı artırabileceğini söz etti.

Briefing.com analisti Patrick O’Hare ise yatırımcıların şimdilik gelişmeleri Nvidia’ya has bir sorun olarak değerlendirdiğini söyledi.

O’Hare, şirket paylarındaki düşüşün Huang’ın şahsî davranışlarının yarattığı meçhullükten kaynaklandığını, piyasalarda şimdi daha geniş çaplı bir kriz beklentisinin oluşmadığını kaydetti.

Nvidia’daki soruşturma, yapay zeka şirketlerinin Wall Street’te satış baskısıyla karşı karşıya kaldığı bir periyoda denk geldi. Teknoloji yüklü Nasdaq piyasasında son bir ayda yaklaşık 2 trilyon dolarlık piyasa pahasının silindiği belirtiliyor.