İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog, seçimlerin akabinde partilerle görüşmelerini tamamladı. Herzog, hükümeti kurma yetkisini muhalefet lideri Gadi Eisenkot'a vermeyi planladığını açıkladı. İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun Herzog son kararını vermeden evv...
İsrail Cumhurbaşkanlığı Ofisi, Cumhurbaşkanı Herzog’un, Yashar Partisi lideri Gadi Eisenkot’u 8 Kasım Pazar günü mahallî saatle 17.00’de hükümet kurma yetkisi vermek üzere Ofise davet ettiğini kaydetti.
Herzog’un yaptığı istişare toplantılarında, seçimler sonucunda İsrail Meclisi’ne girmeye hak kazanan 120 milletvekilinden 67’sinin hükümet kurma yetkisini muhalefet lideri Eisenkot’a verme tavsiyesinde bulunduğu anımsatıldı. Ofis, mevcut Başbakan Binyamin Netanyahu’nun 46 milletvekilinin takviyesini alabildiğini hatırlattı.
Eisenkot ile bir görüşme gerçekleştiren Herzog’un, hükümet kurma yetkisini muhalefete verme niyetini bildirdiği duyurulan Ofis’in açıklamasında, “Temel Yasa” uyarınca Eisenkot’un yetkiyi aldıktan sonra hükümet kurabilmek için 28 gün mühlete sahip olacağı, muhtaçlık olması halinde kendisine 14 gün ek mühlet verileceği tabir edildi.
İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog
‘NETANYAHU KORKUYOR’
Netanyahu cumartesi günü bir birlik hükümeti davetinde bulunarak, Arapların desteklediği bir muhalefet koalisyonunun İsrail’in geleceğini ve güvenliğini tehdit edeceğini öne sürdü.
Demokratlar Partisi lideri Yair Golan, X platformunda yaptığı paylaşımda, Başbakan Binyamin Netanyahu’nun muhalefete yönelik “birlik hükümeti kurma” davetine cevap verdi. Herzog’un hükümeti kurma yetkisini Eisenkot’a verme niyetinde olduğunu duyurmasını yorumlayan Golan, Netanyahu’nun “İsrail’i düzeltmenin bir kesimi olamayacağını” belirtti.
Jarusalem Post’un haberine nazaran, İsrail’in liderliğe, sorumluluğa ve gerçek bir değişim hükümetine muhtaçlığı olduğunu tabir eden Golan, şu sözleri kullandı:
“Netanyahu bu sefer işinin bittiğini anlıyor. Değişim hükümetinin şekillendiğini görüyor ve korkuyor. Yıllarca insanları kışkırttıktan, böldükten, birbirine düşürdükten ve değişim bloğunu gayrimeşrulaştırmaya çalıştıktan sonra, birdenbire birliği hatırlıyor. Netanyahu her şeyi mahvetti.”
Demokratlar Partisi lideri Yair Golan
YASHAR’DAN NETANYAHU’NUN ÇAĞRISINA RET
Yashar Partisi, Netanyahu’nun ulusal birlik hükümeti davetini “histerik bir konuşma” diye niteleyerek reddetti. Parti, Netanyahu’yu İsrail toplumundaki birliği sistematik olarak baltalamakla suçladı.
Yashar’dan yapılan açıklamada, “İsrail toplumunu bölen, parçalayan ve kışkırtan adam lakin vazife müddetinin bitmek üzere olduğunu anladığında ‘birlik’ sözünü kullanıyor” denildi.
Yashar, Eisenkot’un planladığı ulusal harikulâde hal hükümetinin “yalnızca Yashar’ın dört prensibini destekleyen partileri ve Knesset üyelerini içereceğini, bu prensiplerin Hamas’ı terör örgütü olarak tanımayı içerdiğini” belirtti.
Yashar Partisi lideri Gadi Eisenkot
HÜKÜMETİ KURMA GÖREVİNİN EISENKOT’A VERİLMESİ NE ANLAMA GELİYOR?
Yashar Partisi lideri Gadi Eisenkot, İsrail Cumhurbaşkanı Isaac Herzog’dan yeni hükümeti kurma vazifesini aldı. Lakin bu, Eisenkot’un başbakan olma arayışında kesin olarak başarılı olacağı anlamına gelmiyor.
Yashar Partisi, geçen ayki seçimlerde Netanyahu ile ittifak halinde olmayan partiler arasında en çok sandalyeyi (21) kazandı. Fakat ne başbakanın bloğu ne de muhalefet, hükümet çoğunluğunu oluşturmak için gereken 61 sandalyelik taban sayıya ulaşabildi.
İsrail Cumhurbaşkanı Herzog, bugün koalisyon kurma konusunda birinci önceliğin kime verileceğini açıklayacak. Bu haftanın sonuna gerçek Eisenkot, Netanyahu’yu destekleyen 46 milletvekiline karşılık 67 milletvekilinin kendisine hükümeti kurma yetkisinin verilmesini desteklediğini duyurdu.
YENİ SEÇİM OLASILIĞI
Eisenkot, İsrail’in kelamda değişim bloğunu oluşturan ve Netanyahu’yu devirme amacıyla birleşmiş dört Siyonist partinin liderliğini yapıyor. Birlikte, yeni mecliste (Knesset) 48 sandalyeye sahipler; bu da 120 Knesset sandalyesinden 61’ine ulaşmak için en az 13 sandalyeye daha muhtaçlık durdukları manasına geliyor. Eisenkot’un, Herzog tarafından yetki verildikten sonra yeni hükümeti kurmak için 28 günü var. İsrail Cumhurbaşkanı müsaade verirse 14 günlük bir uzatma daha kelam konusu olacak. Şayet Eisenkot başarısız olursa, öbür bir aday koalisyon kurma talihi yakalayabilir yahut yeni bir seçim gündeme gelebilir.
Altmış yedi milletvekili Herzog’un Eisenkot’a yetki vermesini destekledi. Lakin bu dayanak, onun sahiden iktidara gelmesi için oy vermekle tıpkı şey değil.
‘BEKLENMEDİK BİR İTTİFAK’ MÜMKÜN MÜ?
Seçimden bu yana geçen günlerde giderek daha fazla dayanak bulan birinci seçenek, Eisenkot’un ultra-Ortodoks partilerle işbirliği yapması. Bu partilerin Netanyahu ile uzun müddettir devam eden bir ittifakı var lakin geçmişte merkez ve sol görüşlü başkanlarla birlikte hükümetlerde misyon almışlardı.
Böyle bir ittifakın şimdiden şekillenmeye başladığına dair çeşitli işaretler var. Öncelikle, Knesset’teki iki Haredi Ortodoks partisinden biri olan Birleşik Tevrat Yahudiliği, Herzog’a başbakanlık için adaylardan hiçbirini desteklemeyeceğini bildirdi; bu da Netanyahu ile olan ittifaktan kopmaları manasına geliyor.
Mecliste 7 sandalyesi bulunan Birleşik Tevrat Yahudiliği Partisi, dayanağını Netanyahu’nun koalisyonundan değişim bloğuna kaydırırsa, Arap partilerinin en azından çekimser kalması kaidesiyle Eisenkot çoğunluğu elde edebilir.
LIEBERMAN’DAN UZLAŞMA MESAJI
Değişim bloğunun bir üyesi olan Yisrael Beiteinu partisinin lideri Avigdor Lieberman, Haredilerle ittifakın mümkün olduğu sinyalini verdi. Lieberman, yıllardır İsrail siyasetinde Haredi partilerine karşı sert muhalefetiyle tanınıyor. Lieberman, cuma günü X’te yaptığı bir paylaşımda, Netanyahu’nun yerine geçecek birini bulmak için Haredi partilerle işbirliğine açık olduğunu belirtti.
Politikacıların “esneklik göstermeleri ve uzlaşmaya varmaları” gerektiğini söyleyen Lieberman, “Seçim sonuçları hepimizin yaklaşımımızı tekrar düşünmemizi ve önümüzde düzgün alternatifler yahut sihirli tahliller olmadığını kabul etmemizi gerektiriyor” dedi.
Değişim bloğunun öteki başkanları ise çok daha bilinmeyen sözler kullanarak, Netanyahu’nun yerine birinin getirilmesi gerektiğini savundu lakin bunu nasıl yapmayı planladıklarını belirtmedi.
Yisrael Beiteinu partisinin lideri Avigdor Lieberman
EISENKOTUN ULUSAL ACİL DURUM HÜKÜMETİ ÇAĞRISI
Seçimlerin akabinde muhalefet bloğunu oluşturan dört partiyle birlikte açıklama yapan Eisenkot, “Son günlerde ortaklarımla birlikte ulusal bir acil durum hükümeti kurma planını ilerletiyorum” demişti.
Eisenkot, “Bunun ardındaki mantık, değişim ve yenilenmenin dört Siyonist partisine dayalı bir hükümeti süratle kurmak ve benim dört temel prensibime katılan herhangi bir parti yahut Knesset üyesinin derhal yahut kademeli olarak ittifaka katılmasını sağlamaktır” diye konuşmuştu.
Eisenkot’un prensipleri arasında İsrail’i Yahudi ve demokratik bir devlet olarak tanımak, İsrail Bağımsızlık Bildirgesi’nde yer alan pahaları kabul etmek, bütün vatandaşlar için zarurî askerlik yahut sivil hizmet ve Hamas’ı terör örgütü olarak tanımak yer alıyor.