Eski ABD’li büyükelçiden Netanyahu uyarısı: Zehirli biri

ABD’nin eski Tel Aviv Büyükelçisi Dan Shapiro, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun Washington’daki siyasi prestijini kaybettiğini belirterek, “Netanyahu tüm Demokratlar için toksik (zehirli) bir isim” dedi. Shapiro, ABD’de hem Demokratların hem de Cumhuriyetçilerin Netanyahu idaresine aralı yaklaştığını ve İsrail’in Washington’daki prestijini tekrar kazanması için liderlik ve siyaset değişikliğine gereksinim duyduğunu söyledi.

Yedioth Ahronoth gazetesine konuşan eski Büyükelçi Shapiro, ABD ara seçimlerinin akabinde Washington ile Tel Aviv arasındaki bağların geleceğini kıymetlendirdi. Demokratların Netanyahu hükümetiyle bağlantıları tekrar başlatmak istemediğini belirten Shapiro, Cumhuriyetçilerin de İsrail Başbakanını ABD kamuoyunda reaksiyon çeken İran savaşıyla özdeşleştirdiğini söz etti.

“NETANYAHU TÜM DEMOKRATLAR İÇİN TOKSİK BİR İSİM”

3 Kasım’daki ABD ara seçimlerinin akabinde değerlendirmelerde bulunan Shapiro, Demokratların hem Temsilciler Meclisi hem de Senato’da çoğunluğu elde etmesinin İsrail açısından yeni bir siyasi tablo ortaya çıkardığını söyledi.

Shapiro, “Sorun şu ki İsrail’de Netanyahu liderliğindeki bir hükümet olduğu sürece Demokrat Parti’den hiç kimse ilgileri tekrar başlatmaya yanaşmayacaktır. Netanyahu tüm Demokratlar için toksik bir isim ve onlar şu an Kongre’de ezici bir çoğunluğa sahip.” dedi.

Netanyahu’nun Cumhuriyetçiler arasında da problemli bir isim haline geldiğini belirten Shapiro, ABD kamuoyunun İran savaşına ve savaşın ekonomik maliyetine reaksiyon gösterdiğini kaydetti.

Shapiro, “Netanyahu’nun Cumhuriyetçiler kanadında da sorunu var. Kendisi İran’a karşı yürütülen savaşla özdeşleşmiş durumda. Amerikalılar bu savaştan ve beraberinde getirdiği devasa maliyetlerden nefret ediyor.” sözlerini kullandı.

İsrail’in ABD’deki prestij kaybını durdurabilmesi için yeni bir siyasi liderliğe ve farklı bir söyleme muhtaçlık duyduğunu vurgulayan Shapiro, “Netanyahu’nun beraberinde getirdiği yükü taşımayan yeni isimler ve yeni bir telaffuz olmaksızın İsrail’in ABD’deki prestij kaybını durdurabileceğini düşünmüyorum.” diye konuştu.

“ABD’NİN İSRAİL’E YARDIMI SONA ERECEK”

Shapiro, ABD Başkanı Donald Trump’ın İsrail’e yönelik 4 milyar dolarlık yardımı durdurma kararını da kıymetlendirdi. Yardımın ne vakit sona ereceği konusunda kesin bir takvim bulunmasa da bu sürecin kaçınılmaz olduğunu savundu.

İsrail’in bu değişikliğe hazırlanması gerektiğini belirten Shapiro, şunları söyledi:

“Herkes, İsrail’e yapılan yardımın ister çabucak ister bir yıl içinde ister birkaç yıl içinde olsun sona ereceği konusunda hemfikir. İsrail gerekli ayarlamaları yapacak ve muhtaçlık duyduğu şeyleri temin etmek için kendi bütçesini kullanacak; İsrail’e satış yapan Amerikan şirketleri de bu duruma ayak uydurmak zorunda kalacak.”

Eski Büyükelçi, İsrail’in ABD’den silah almaya devam etmesi halinde Amerikan yasalarının belirlediği hudutlara uymak zorunda kalacağını söyledi. Shapiro, silah satışlarına ait kısıtlamaların İsrail’in siyasi liderliğine ve izleyeceği siyasetlere nazaran şekillenebileceğine işaret etti.

Amerikan üretimi silahların ABD yasalarına, bedellerine ve çıkarlarına ters biçimde kullanılmasını önlemenin amaçlandığını belirten Shapiro, “Amerika Birleşik Devletleri’nin onaylamadığı şeylerin yaşanmadığından nasıl emin olabiliriz? Amerikan pahalarını, çıkarlarını ve yasalarını nasıl koruruz? Buradaki temel maksat saf sivillerin öldürülmesini engellemektir.” dedi.

WASHINGTON İLE İLİŞKİLER İÇİN NETANYAHU’SUZ HÜKÜMET MESAJI

Shapiro, İsrail’de Netanyahu’nun yer almadığı yeni bir hükümetin kurulmasının Washington ile alakaları düzeltmek için birinci adım olacağını söyledi. Fakat eski Büyükelçi, sırf hükümet değişikliğinin kâfi olmayacağını vurguladı.

İsrail’in siyasetlerinde da esaslı değişikliklere gitmesi gerektiğini belirten Shapiro, işgal altındaki Batı Şeria’da Filistin topraklarını gasbeden İsraillilerin şiddetine karşı tedbir alınmasını ve yasa dışı yerleşimlerin genişletilmesinin durdurulmasını istedi.

Shapiro, Batı Şeria’daki yerleşimci şiddetine karşı ABD’nin baskı uygulaması konusunda Demokratlar arasında görüş birliği bulunduğunu belirtti. Eski Büyükelçi, asıl sıkıntının Washington idaresinin elindeki nüfuzu nasıl kullanacağı olduğunu söz etti.