ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, İran'ın Hürmüz Boğazı'ndaki denetimini "tamamen kaybettiğini" öne sürdü. Rubio, ABD Başkanı Donald Trump görevde olduğu sürece İran'ın nükleer silaha sahip olmasına müsaade vermeyeceklerini kaydetti.
Yunanistan’ın başşehri Atina’ya resmi ziyarette bulunan Rubio ile Yunanistan Dışişleri Bakanı Yorgos Yerapetritis, yaptıkları ikili görüşmenin akabinde düzenlenen ortak basın toplantısında konuştu.
ABD ve Yunanistan’ın dostluk, iştirak ve ittifaka dayalı esaslı bir geçmişi paylaştığını belirten Rubio, “Aslında bu tarihi ittifakın kıymeti, İran ile Hürmüz’de, Yemen ile Kızıldeniz’de yahut Ukrayna-Rusya arasında yaşanan çatışmaların bir sonucu olarak günümüz dünyasında gördüğümüz istikrarsızlıkla daha da belirginleşmekte.” dedi.
Rubio, Yunanistan’ın “harika bir müttefik” olmaya devam etmesinden ve ortak bir anlayışı paylaşıyor olmasından ötürü minnettar olduklarını lisana getirerek “Örneğin, üzerinde mutabık kaldığımız bir konu şudur. Avrupa ulusları, kıtalarının savunulmasında daha büyük bir yük üstlenmeli ve Yunanistan da tam olarak bunu yapmakta.” diye konuştu.
Yunanistan’ın sınır güvenliği, kitlesel göç ve cürüm örgütleriyle gayret üzere hususlarda kıymetli bir müttefik olduğunu söyleyen Rubio, “Uluslarımıza yönelik bu ortak tehditlerle uğraş gayretlerimizin bir modülü olarak, ilgili kolluk kuvvetlerimiz arasında terörle gayrette bilgi paylaşımını güçlendirecek ortak bir güvenlik programı oluşturmaya yönelik yeni bir mutabakat zaptını duyurmaktan gurur duyuyoruz.” sözlerini kullandı.
ABD’den getirilen sıvılaştırılmış doğal gazın (LNG) Yunanistan’daki terminaller üzerinden Balkanlar ve Orta Avrupa’ya ulaştırılmasını amaçlayan “Dikey Gaz Koridoru” projesine atıfta bulunan Rubio, LNG ithalatını artırarak bölgesel enerji güvenliği ile güç altyapısını güçlendirecek yeni gaz ve elektrik irtibat çizgileri inşa etmeyi hedeflediklerini belirtti.
‘YUNANİSTAN ÖRNEK BİR NATO MÜTTEFİKİ’
Rubio, “Yunanistan, gerçek, güçlü ve örnek bir NATO müttefikidir. (Yunanistan) Yük paylaşımının değerini kavrayan bir ülke. Birebir vakitte askeri operasyonların ötesinde, tüm üye devletlerle kritik tehditlere yönelik birlikte çalışmaya istekli bir ülke.” değerlendirmesinde bulundu.
Yunanistan, Güney Kıbrıs Rum Yönetimi ve İsrail ile elektrik sınırı projesine ait soruya verdiği cevapta Rubio, güvenlik alanındaki işbirliğinin yanı sıra enerji güvenliğinin de ulusal güvenlikle ilişkili olduğunu belirterek, dünyanın rastgele bir bölgesindeki güç akışının kesilmesinin global ölçekte tehdit oluşturabileceğini söz etti.
ABD’nin güç arzına yönelik farklı güzergahların geliştirilmesini desteklediğine dikkati çeken Rubio, Yunanistan’ın bu alanda Washington için değerli bir ortak olduğunu söyledi.
ABD’nin kelam konusu güç projelerinin muvaffakiyete ulaşmasına ve Yunanistan ile enerji güvenliği alanındaki iştirakine bağlılığını sürdürdüğünü kaydeden Rubio, bu paydaşlığın iki ülkenin ulusal çıkarlarına hizmet ettiğini ve global güvenliğe katkı sağladığını lisana getirdi.
‘KIRMIZI ÇİZGİMİZ NÜKLEER SİLAH’
İran’a ait de konuşan Rubio, “İran hiçbir vakit nükleer silaha sahip olmayacak, nokta. Lider Donald Trump misyonda olduğu sürece buna sahip olamayacaklar ve bu, bizim için kırmızı çizgidir.” dedi.
Rubio, Tahran’ın geçmişte bu hususta mutabakata varmak için birçok fırsatı değerlendiremediğini kaydetti. İran’ın kendisini “dokunulmaz” hale getirecek ölçüde büyük bir konvansiyonel askeri kapasite oluşturmaya çalıştığını savunan Rubio, Tahran’ın füze ve insansız hava aracı (İHA) kapasitesini güçlendirerek nükleer programına yönelik mümkün müdahaleleri caydırmayı amaçladığını ileri sürdü.
Rubio, İran’ın İHA programı ve üretim kapasitesi ile füze kapasitesinin yok edildiğini ve mevcut fırlatma sistemlerinin zayıflatıldığını savunarak, ülkenin bugün askeri açıdan geçmişe kıyasla çok daha güçsüz olduğunu belirtti. İran’ın “ağır yaptırımlarla” karşı karşıya olduğunu söyleyen Rubio, bu ülkenin iktisadının “düşüş halinde” olduğunu savundu.
Hürmüz Boğazı’nın açık olduğunu ve buradan geçen petrol ölçüsünün çatışma öncesindeki düzeylere yaklaştığını belirten Rubio, İran’ın Boğaz üzerindeki denetimini “tamamen kaybettiğini” ileri sürdü. Rubio, İran idaresinin kaynaklarını halkın hayat şartlarını düzgünleştirmek yerine silahlı kümelere harcadığını sav etti.