Trump şimdi de gözünü Avrupa’ya dikti: 120 milyon varillik ültimatom

ABD’de dizel fiyatlarının rekor düzeylere çıkması, Donald Trump idaresinin gündemindeki değerli sıkıntılardan biri oldu. Washington’ın Avrupa Birliği ülkelerinden stratejik dizel rezervlerini piyasaya sürmesini istediği öne sürüldü.

Alman Der Spiegel’in haberine nazaran ABD idaresi, AB ülkelerinden 180 gün içinde toplam 120 milyon varil dizeli stratejik rezervlerden piyasaya sürmelerini istedi. Washington’ın talebin karşılanmaması halinde Avrupa’ya dizel ihracatını durdurabileceği bildirisini verdiği belirtildi.

ABD’DEN AVRUPA’YA 120 MİLYON VARİLLİK TALEP

Der Spiegel’in Alman hükümeti ve AB Komisyonu kaynaklarına dayandırdığı habere nazaran ABD, Avrupa’dan 120 milyon varil dizeli 180 gün içinde piyasaya sürmesini istedi.

Bu talebin, Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) üyesi ülkelerin mart ayında aldığı rezerv kararı dışında olduğu belirtildi. ABD Enerji Bakanlığı’nın talebi Almanya Ekonomi ve Enerji Bakanlığı’na gönderdiği bir mektupla da ilettiği öne sürüldü.

DİZEL İHRACATI DURDURULABİLİR

Washington’ın talebinin yerine getirilmemesi halinde Avrupa’ya dizel ihracatını durdurabileceği belirtildi.

Alman basını, “ABD’nin atılımı Brüksel’de kaygıya yol açtı. AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen’in grubu gelişmeyi kaygıyla karşılarken, Washington ile üst seviye görüşmeler başladı” tabirlerine yer verdi.

Trump, 30 Eylül’de yaptığı açıklamada dizel ihracatına yasak getirme seçeneğini değerlendirdiğini söylemişti. Beyaz Saray’ın seçenekleri arasında rafinerilerden istekli ihracat kısıtlamaları istemek de bulunuyor.

TRUMP YÜKSELEN DİZEL FİYATLARINI DÜŞÜRMEK İSTİYOR

ABD idaresinin Avrupa’dan rezervlerini kullanmasını istemesinin arkasında ülkedeki yüksek yakıt fiyatları bulunuyor.

İran’daki savaşın güç arzına tesiri, Hürmüz Boğazı’ndaki meseleler ve Ukrayna’nın Rus rafinerilerine yönelik hücumları global dizel piyasasını etkiledi. ABD’de dizelin galon fiyatı kısa müddet evvel 6,53 dolara çıkarak rekor kırdı.

Yüksek fiyatlar bilhassa tarım ve nakliyat dallarını etkiledi. Yakıt fiyatlarındaki artış, 3 Kasım’daki ara seçimler öncesinde Trump idaresi ve Cumhuriyetçiler üzerindeki baskıyı da artırdı.

120 MİLYON VARİL NE KADAR BÜYÜK?

Washington’ın istediği 120 milyon varil dizel, 16 milyon tondan fazla yakıta denk geliyor.

Almanya’nın toplam stratejik dizel rezervi 4 milyon tonun biraz üzerinde bulunuyor. AB’nin toplam stratejik rezervi ise yaklaşık 39 milyon ton düzeyinde.

Bu rezervlerin tamamı karayolu dizelinden oluşmuyor. Rezervlerde ısıtma yağı üzere öteki gaz yağı eserleri de bulunuyor.

Almanya ve Fransa, AB’nin stratejik dizel rezervlerinin yaklaşık yüzde 35’ini elinde tutuyor.

AVRUPA’DA ARZ KRİZİ BEKLENMİYOR

AB, dizel gereksiniminin yaklaşık yüzde 80’ini kendi kaynaklarıyla karşılıyor. Kalan yüzde 20’lik kısım ise ithalatla karşılanıyor. Bu ithalatın yaklaşık yarısı ABD’den geliyor.

Almanya’nın ABD dizeline bağımlılığı ise daha düşük düzeyde. ABD’den gelen dizel, Almanya’nın toplam iç talebinin yaklaşık yüzde 5’ini karşılıyor.

Bu sebeple ABD’nin Avrupa’ya dizel ihracatını durdurmasının direkt bir arz krizine yol açması beklenmiyor. Lakin uzmanlar, bu türlü bir kararın fiyatları yükseltebileceği konusunda uyarıyor.

Commerzbank Başekonomisti Jörg Krämer, ABD’nin ihracat yasağı getirmesi halinde dizel fiyatlarının yüzde 20 ila 25 arasında artabileceğini söyledi. AB Komisyonu da fiyatlarda sert bir yükseliş yaşanabileceğini belirtti.

AVRUPA MART AYINDA DA REZERVLERİNİ AÇMIŞTI

Avrupa ülkeleri mart ayında stratejik petrol rezervlerinin bir kısmını piyasaya sürme kararı almıştı. Karar, dünya genelinde yaklaşık 400 milyon varil petrolün piyasaya sürülmesini kapsıyordu.

AB ülkeleri bu ölçünün yüzde 20’sini karşılamayı taahhüt etmişti. Almanya’nın ise yaklaşık 2,65 milyon tona denk gelen 19,5 milyon varil petrolü piyasaya sürmesi planlanmıştı.

Ancak ABD’nin şimdi istediği 120 milyon varil dizelin, mart ayında alınan kararın dışında ek bir talep olduğu bildirildi.

AB’DEN YENİ REZERV KARARI BEKLENİYOR

AB Enerji Komiseri Dan Jorgensen, daha fazla acil durum rezervinin piyasaya sürülüp sürülmeyeceğini Uluslararası Enerji Ajansı Başkanı Fatih Birol ile görüştüklerini açıkladı.

Jorgensen, bu mevzuda şimdi karar alınmadığını söyledi.