Fransa başta olmak üzere birçok Avrupa ülkesinde hükümetlerin iktisat ve eğitim siyasetleri protesto edilirken, kimi şovlarda şiddet olayları ve polis müdahaleleri yaşandı. İtalya'da hayat pahalılığını, silahlanmayı ve savaşları protesto için genel greve gidil...
Avrupa’da çeşitli ülkelerde haftalardır devam eden aksiyonlarda bilhassa “Z kuşağından” gençlerin sokağa inmesi dikkati çekti.
FRANSA
Ulusal basının İçişleri Bakanlığı verilerine dayandırdığı haberlere nazaran, Ulusal Polis Genel Müfettişliği (IGPN) lise aksiyonları kapsamında polislerin karıştığı sav edilen şiddet olaylarına ait 80 soruşturma açtı.
Ulusal Jandarma Genel Müfettişliği (IGGN) ise bu hareketlerde jandarmalar hakkındaki şiddet savlarına ait 3 soruşturma başlattı.
RTL radyosu, IGPN’nin açtığı soruşturmalardan 20’sinin aksiyoncuları “sakat bırakan yaralamalarla” ilgili olduğunu bildirdi.
MAĞAZA VİTRİNLERİ AHŞAP PANELLERLE KAPATILDI
Fransa’nın Nancy kentinde, yarın düzenlenmesi beklenen protestolar öncesinde kent merkezindeki mağazalar güvenlik tedbirlerini artırdı. Muhtemel protestolar sırasında yaşanabilecek olaylar ve iş yerlerinin ziyan görmesi tasasıyla mağaza vitrinleri ahşap panellerle kapatıldı.
AĞIR YARALANAN ÖĞRENCİ VAKALARI BASINA YANSIMIŞTI
Val-d’Oise ilinde polis, bir lise öğrencisine karşı 28 Eylül’de Cougar tipi fırlatma silahı kullanmıştı. Silahtan çıkan mühimmatın kesimlerinin yüzüne isabet etmesi sonucu yaralanan 14 yaşındaki gencin çenesi ve dişleri kırılmıştı.
Tours kentindeki Balzac Lisesindeki aksiyonlarda de 30 Eylül’de plastik mermi isabet eden 16 yaşındaki Mael isimli genç sağ gözünü kaybetmişti.
Belfort kentindeki Courbet Lisesi aksiyonlarında ise polisin 2 Ekim’de yakaladığı bir genci Savoureuse Nehri yakınlarında boğmaya çalıştığı argümanıyla ilgili soruşturma açılmıştı.
Lens kentindeki aksiyonlarda ise 15 yaşındaki bir öğrenci, şok bombası sebebiyle 5 Ekim’de elini kaybetmişti.
Fransa’da lise öğrencileri, 17 Eylül’den bu yana eğitim şartlarının uygunlaştırılması, okulları için daha fazla imkan ve öğretmen talebiyle eylem düzenliyor.
Üniversite öğrencileri ve sendikaların da desteklediği aksiyonlar kapsamında yaklaşık 8 bin kişi gözaltına alınmıştı.
İTALYA
İtalya da öteki Avrupa ülkelerindeki üzere hayat pahalılığı ve hükümet aksisi protestoların şiddet olaylarına dönüştüğü yerlerden oldu.
Milano kentinde 17-18 Ekim’de çoğunluğu gençlerden oluşan kümenin protestosunda, birtakım göstericilerle güvenlik güçleri karşı karşıya geldi. Kimi göstericilerin, lüks giysi mağazalarının vitrinlerine ziyan verdiği görülürken, kimi süpermarketlerin ve mağazaların yağmalanması kameralara yansıdı.
Milano ile birebir anda Bologna ve Torino kentlerindeki şovlar de olaylı geçti ve birçok noktada polis ile göstericiler arasında arbede yaşandı.
Milano kent merkezinde 2 gün süren şiddet olayları sonucunda Giorgia Meloni liderliğindeki hükümet, kente polis güçlerine ek olarak 500 asker gönderdi.
Bunların akabinde başşehir Roma’da 24 Ekim’de hükümeti protesto eden yüzlerce kişi, başbakanlık binasına hakikat yürümek isteyince güvenlik güçleri buna müsaade vermedi.
Yürüyüş için ısrar eden göstericilerden kimilerinin polise şişe ve havai fişek atması üzerine polis, tazyikli suyla müdahalede bulundu.
Ülkede son 2 haftadır şiddet olaylarına dönüşen protestolarda çok sayıda kişi yaralanırken, birçok kişi gözaltına alındı ve önemli maddi hasar oluştu.
İTALYA’DA HAYAT PAHALILIĞINI, SİLAHLANMAYI VE SAVAŞLARI PROTESTO İÇİN GENEL GREVE GİDİLDİ
Taban Sendikaları Birliğinin (USB) daveti ve pek çok sendika ile öğrenci kümelerinin dayanak vermesiyle lojistik, eğitim üzere farklı kesimlerde ülke çapında bugün 24 saatlik genel greve gidildi.
Grev hasebiyle başşehir Roma başta olmak üzere, Milano, Torino, Bologna, Napoli ve Cenova üzere kentlerde sendikalar, sivil toplum kuruluşları, öğrenciler protesto yürüyüşleri yaptı.
Başkentte merkez tren garı Termini yakınlarında toplanan on binlerce kişi, ellerinde savaş aksisi ve Filistin’e takviye belirten dövizlerle kent merkezine hakikat yürüyüşe geçti.
Göstericiler sık sık “Hükümet istifa” ve “Hepimiz faşizm karşıtıyız” üzere sloganlar attı.
Bazı göstericilerin, Ulaştırma-Altyapı Bakanlığı önünden geçerken yaktıkları meşaleleri, Bakanlık önünde bekleyen güvenlik güçlerine gerçek fırlattığı görüldü.
Kortej kent merkezindeki Fori Imperiali Bulvarı’na ulaştığında kimi öğrenciler, buraya çadırlar kurdu.
Yaklaşık 300 kişilik bir küme ise Kolezyum yakınlarındaki Via Claudia’da çöp kutularını devirip bariyer kurdu, akabinde bunları ataşe verip, polise şişeler attı.
Roma’daki yürüyüşe katılan İtalya ve Avusturya vatandaşı Alois de AA muhabirine yaptığı açıklamada, kendisinin de bir personel olduğunu belirterek, “Hem üniversitede hem de lisede öğrenci olduğum yıllardaki üzere gençleri desteklemeye çalışıyorum. Onların zorluklarını, hayal kırıklıklarını anlıyorum ve onları protestoda yalnız bırakmanın büyük bir utanç olacağını düşünüyorum. Bu gençlere karşı büyük bir sorumluluk hissediyorum.” dedi.
Ulusal basında çıkan haberlere nazaran, Torino, Bologna ve Vicenza kentlerindeki yürüyüşlerde, evvelki haftalarda olduğu üzere göstericilerle güvenlik güçleri arasında vakit zaman arbede yaşandı.
Polisin Torino’da göstericileri copladığı, Bologna’da ise tazyikli su sıkarak göstericilere müdahale ettiği basına yansıdı.
Milano’da ise organizatörlere nazaran 100 bin kişi meydanlara inerken kent merkezinde başlayan yürüyüş etraf yoluna kadar sürdü. Protestolarını etraf yoluna taşıyan göstericiler, yolun trafiğe kapanmasına sebep oldu.
Kentte 17-18 Ekim’de olaylı geçen protestoların akabinde düzenlenen birinci büyük yürüyüş olan bugünkü kortej olaysız formda sona erdi.
LİMAN İŞÇİLERİNDEN SİLAH SEVKİYATLARINA KARŞI KÜRESEL EYLEM ÇAĞRISI
İtalya’da genel grevle bir arada ülkenin önde gelen limanlarında da liman personelleri, silah ticareti ve sevkiyatına karşı çıkmak için global hareket davetiyle protesto şovları yaptı.
Cenova, La Spezia ve Napoli’de protestocular, liman girişlerini kapattı.
Cenova limanı önünde sabah saatlerinde lastiklerle yol kapatan göstericiler daha sonra bunları ataşe verdi.
Kentte öğlenden sonra düzenlenen yürüyüşte de öğrenciler, limana gelerek emekçilerin liman kapatma aksiyonuna dayanak verdi.
Cenovalı liman emekçisi Jose Nivoi de AA’ya yaptığı açıklamada, “Bugün bizim için çok değerli. ABD’den Güney Amerika’ya, Avrupa’dan Afrika’ya, Hindistan’a ve Avustralya’ya kadar beş farklı kıtadan 115 limanın katıldığı milletlerarası grevin yanı sıra dünyanın tüm hükümetlerine bir bildiri vermek istiyoruz. Liman emekçileri artık savaş için çalışmaya da savaşın bedelini ödemeye de razı değil.” diye konuştu.
Bu sebeple İtalya’da da genel greve gittiklerini anlatan Nivoi, şöyle devam etti:
“Bugün ülkeyi yönetenlere bir ileti vermek istiyoruz. Savaşların bedelini bizim ödediğimiz, enflasyonun arttığı, kamu sıhhat sisteminin, kamu eğitiminin ve emeklilik sisteminin gerilediği, enflasyondaki denetimsiz artışın akaryakıt fiyatlarını ve konutlarımızın konut kredisi taksitlerini yükselttiği bu hayat şartlarını artık kabul etmiyoruz.”
HOLLANDA
Hollanda’nın Lahey kentinde, sosyal medyada çeşitli kentlerde şov ve olaylar yaşanabileceğine yönelik davetlerin akabinde mağazalar muhtemel protestolara karşı tedbir aldı.
Kent merkezindeki mağazaların vitrinleri, yaşanabilecek aksiliklere karşı ahşap panellerle kapatıldı.
İSPANYA
İspanya’da konut krizi başta olmak üzere, eğitim, tarım ve göç sorunu üzere meşakkatler sebebiyle ülke genelinde geniş iştirakli şovlar düzenlendi.
Ülkedeki konut sorunu ve 22 Eylül’de 87 yaşındaki Mari Carmen isimli bayanın kirasını ödeyemediği için zorla konuttan çıkarılması başşehir Madrid ve akabinde tüm büyük kentlerde İspanyolları sokağa döktü.
Madrid’de 26 Eylül’de başlayan ve hala devam eden Sol Meydanı’nda çadırlarla kamp kurma aksiyonu Barselona, Las Palmas, Valensiya üzere kentlere de yayıldı.
Hükümetin konut krizine karşı aldığı tedbirlerin mecliste onaylanmamasının akabinde Başbakan Pedro Sanchez, 29 Kasım’da erken genel seçim düzenlenmesi kararı alsa da hareketler devam ediyor.
Madrid’de süresiz greve başlayan eğitim dalı çalışanları, Barselona ve Madrid’de traktörleriyle yolları kesen çiftçiler ve Kuzey Afrika’daki Sebte’deki göç krizine karşı reaksiyonlar de ekim ayı içinde öne çıkan şovlar oldu.
Fransa’daki sokak şiddeti İspanya’ya da sıçradı.
Barselona’da 24 Ekim’de toplumsal paylaşım sitelerindeki bildirilerle organize olan ve yüzlerini örtmeye çalışan yaklaşık 500 kişilik genç küme, kent merkezindeki dükkanları yağmaladı, kamu mallarına büyük ziyan verdi.
Çıkan olaylarda 15 kişi yaralandı, 75’i reşit olmayan 128 gösterici gözaltına alındı.
Benzer bir şiddet olayı da aşırı sağcı bir sosyal medya figürüne karşı 26 Ekim’de Bilbao kentinde yaşandı.
Araçları ve çöp bidonlarını ataşe veren, dükkanları yağmalayan kümeye karşı polisin müdahalesinde 19 kişi gözaltına alındı.
BELÇİKA
Belçika’da ekim ayı öğrencilerin eğitim şartlarına yönelik aksiyonları ve sendikaların hükümetin bütçe siyasetlerine karşı şovlarıyla geçti.
Fransa’daki lise protestolarından etkilenen öğrenciler, 1 Ekim’de Liege ve etraf yerleşimlerde çeşitli okulların girişlerini kapatarak derslerin başlamasını engelledi. Öğrenciler, eğitimde işçi yetersizliği ve kalabalık sınıflara tahlil bulunmasını, fırsat eşitliğinin garanti altına alınmasını ve eğitim siyasetlerinin öğrenci ve velilerin görüşleri dikkate alınarak belirlenmesini talep etti.
Eylemler sırasında kimi okulların önünde ateş yakıldı, güvenlik güçlerine çeşitli cisimler atıldı.
Başkent Brüksel’de 9 Ekim’de düzenlenen sendika aksiyonlarına on binlerce kişi katıldı. Çalışanlar, öğrenciler ve kamu vazifelileri, bütçe kesintilerine ve satın alma gücündeki gerilemeye reaksiyon gösterdi.
Grev sebebiyle toplu taşıma, hava ulaşımı, okullar ve çocuk bakım hizmetlerinde aksamalar yaşandı.
Ana yürüyüş barışçıl geçerken etraftaki kimi kümelerle polis arasında çatışmalar çıktı. Güvenlik güçleri, biber gazı ve tazyikli suyla geniş çaplı müdahalelerde bulundu.
Gösteriler, 17 ve 24 Ekim’de de sürdü. Brüksel ve Liege’de bir araya gelen göstericiler, hükümetin ıslahatlarının yanı sıra evvelki hareketlerdeki polis müdahalelerini de protesto etti. Birtakım şovlarda barikatlar kuruldu, yollar kapatıldı ve polisle gerginlik yaşandı.
Sendikalar, bütçe açığını azaltmaya yönelik tedbirlerin çalışanların, emeklilerin ve düşük gelirli kesitlerin üzerindeki yükü artıracağını savunarak hükümete davette bulundu.
Ekim ayı boyunca ülke genelindeki şovlarda 600’ü aşkın kişi gözaltına alındı, bir kısmı tutuklandı.
AVUSTURYA
Avusturya’da da ekim ayı okullardaki başörtüsü yasağına ve üniversitelere yönelik tasarruf planlarına karşı düzenlenen öğrenci protestolarının gölgesinde geçti.
Başkent Viyana’da 9 Ekim’de yüzlerce öğrenci, 14 yaşın altındaki kız çocuklarına yönelik başörtüsü yasağını protesto ederek, sadece Müslümanları kapsayan düzenlemenin kaldırılmasını istedi.
Viyana’da 22 Ekim’de ise on binlerce öğrenci, akademisyen, araştırmacı ve üniversite çalışanı, hükümetin üniversitelere yönelik tasarruf planlarına karşı yürüdü. “Kırmızı alarm-Üniversiteleri kurtaralım” sloganıyla düzenlenen gösteride katılımcılar, Viyana Teknik Üniversitesi önünden Ring Caddesi üzerinden Viyana Üniversitesine yürüdü.
Göstericiler, “Demokrasinin eğitime muhtaçlığı var” ve “Kandırmaca değil, araştırma” yazılı pankartlar taşıdı. Çok sayıda Filistin bayrağının dalgalandırıldığı yürüyüşte “Yaşasın memleketler arası dayanışma” sloganı atıldı.
Yürüyüş sebebiyle kent merkezinde trafik ve toplu taşıma seferlerinde aksamalar yaşandı.
Katılımcılar, tasarruf planlarının eğitim ve araştırma faaliyetlerine ziyan vereceğini belirterek, kesintilerin bedelinin öğrencilere ve üniversite çalışanlarına yüklenmemesini istedi.
ÇEKYA
Çekya’nın başşehri Prag’da 23 Ekim’de kamu yayıncılarının finansmanını değiştirme planına karşı parlamento yakınında başlayan şov gece boyunca sürdü.
Akşam saatlerinde onlarca gösterici Temsilciler Meclisi binasına girmeye çalıştı, polis takımları eylemcilere müdahale etti.
Olayın sonraki günü ise “Demokrasi İçin Bir Milyon An” teşebbüsünün davetiyle binlerce kişi Prag’da toplandı. Meydanı ve etraftaki sokakları dolduran göstericiler, Çek Televizyonu ve Çek Radyosunun bağımsızlığının korunmasını ve direkt devlet bütçesinden finanse edilmelerini öngören tasarının geri çekilmesini istedi.
Kamu yayıncılarının çalışanları, 3 Kasım’da 1 günlük grev yapacaklarını açıklarken, şovların organizatörleri de 15 Kasım’da Prag’daki Letna Parkı’nda yine toplanacaklarını duyurdu.
ALMANYA
Almanya’da ekim ayında silahlanma ve muhtemel zarurî askerlik uygulamasına karşı düzenlenen şovların yanı sıra Filistin destekçisi aksiyonlar ve üniversite protestoları öne çıktı.
Berlin ve Stuttgart’ta binlerce kişi sokaklara çıkarken, Berlin, Leipzig ve Hamburg’da üniversite binalarının girişleri protestocular tarafından bloke edildi.
Brandenburg Kapısı önünde düzenlenen şovda, hükümetin askerlik siyasetleri protesto edildi.
Eylemde, gençlerin mecburî askerlik hizmetine karşı olduğu vurgulandı.
Stuttgart’ta düzenlenen şova yaklaşık 15 bin kişi katıldı.
Göstericiler, askeri harcamaların artırılmasına ve mümkün zarurî askerlik uygulamasına karşı çıkarken, toplumsal harcamaların artırılmasını, ekonomik yaptırımların ve silah sevkiyatlarının durdurulmasını talep etti.
İsrail’in Gazze’ye yönelik atakları ve Orta Doğu’daki gelişmelerle ilişkili protestolar da ekim ayında Almanya’nın gündeminde yer aldı.
Polisin Filistin destekçilerine sert müdahalede bulunması dikkati çekti.
Ayrıca Berlin, Leipzig ve Hamburg’daki üniversitelerde protestolar düzenlendi.
Leipzig Üniversitesinin ana yerleşkesinin girişinde de aktivistler tarafından blokaj oluşturuldu. Hamburg’daki Finkenau yerleşkesinde de protestocular eğitim ve toplumsal harcamalardaki kesintilerin geri alınmasını ve üniversitelere ayrılan kaynakların artırılmasını talep etti.
Eylemlerde ayrıyeten silahlanmaya ve zarurî askerlik planlarına karşı çıkılırken, eğitim ve toplumsal siyasetlerin önceliklendirilmesi daveti yapıldı.
ARNAVUTLUK
Arnavutluk’ta da eğitim şartlarının uygunlaştırılması talebiyle öğrencilerin 13 Ekim’de başşehir Tiran’da başlattığı ve hala devam eden protestolar şiddet hareketlerine sahne oldu.
Eğitim şartlarının yanı sıra yolsuzluk tezleri, işsizlik ve artan ömür maliyetine yönelik reaksiyonlarla büyüyen ve ülkenin farklı kentlerine de yayılan protestolarda, göstericiler ile polis arasında çıkan çatışmalarda göz yaşartıcı gaz ve tazyikli su kullanıldı.
Protestolar sırasında birtakım kamu binaları ve iş yerlerine yönelik taarruzlarda taş ve molotofkokteylleri kullanıldı. Olaylarda küçük çaplı yangınlar meydana geldi.
Öğrenciler protestolarına devam edeceklerini belirtti.
KOSOVA
Hollanda’nın Lahey kentinde görülen davada eski Kosova Cumhurbaşkanı Hashim Thaçi ve öbür eski Kosova Kurtuluş Ordusu (UÇK) yöneticilerinin savaş hatalarından eylül ayında mahkum edilmesi sebebiyle Kosova’nın başşehri Priştine’de başlayan protestolar ekim ayı başında da sürdü.
Söz konusu mahkemenin yetkilerinin sonlandırılmasını talep eden göstericiler ile 5 Ekim’de yaşanan gerginlikte polis, göz yaşartıcı gaz ve tazyikli su kullandı.
Göstericiler, Lahey’de Kosova yasalarına nazaran faaliyet gösteren mahkemeye ait yasa değişikliği Kosova Meclisi’nde kabul edilene kadar Priştine’nin merkezindeki protestolarını sürdürdü.
Kosova Cumhurbaşkanı Justina Shiroka Pula’nın yasa değişikliğini onaylamayarak Meclis’e iade etmesi sebebiyle misal protestoların ilerleyen süreçte yine düzenlenmesi ihtimali bulunuyor.
Ülkenin batısındaki İpek kentinde 25 Ekim’de 49 yaşındaki Arlinda Zekaj’ın kayınbiraderi tarafından öldürülmesinin akabinde bayan cinayetlerinin önlenmesi için somut önlemler alınması talebiyle Priştine’de 28 ve 29 Ekim’de protestolar düzenlendi.
Kurumların bayana yönelik şiddet olaylarını ele alış biçimine reaksiyon gösteren aksiyoncular, olaylardaki sorumluların araştırılmasını ve misyonlarını yerine getirmeyen yetkililer hakkında önlem alınmasını talep etti. Göstericiler protestolarını sürdüreceklerini açıkladı.
Avrupa sokakta: Hayat pahalılığı protestoların odağında
Polonya’da yargı krizi: Cumhurbaşkanı uçağını havadayken geri döndürdü
ABD’de G20 Dışişleri Bakanları Toplantısı, fotoğraf kriziyle başladı
Hindistan’da helikopter faciası! 6 kişi öldü
İsrail ordusundan El Halil’deki meskenlere akın
Ukrayna lideri Zelenski Türkiye’ye geliyor
Netanyahu’dan yeni hükümet çalışmalarında birinci atak
