Seçim sonuçları Almanya’yı sarstı. Başbakan Merz’e ıslahat daveti

Almanya’nın önde gelen iktisat enstitüleri, eyalet seçimlerindeki ağır kayıpların akabinde Başbakan Friedrich Merz liderliğindeki koalisyon hükümetine ıslahat takvimine sadık kalma daveti yaptı.

Berlin, Münih, Kiel, Halle ve Essen merkezli fikir kuruluşları, siyasi baskılar nedeniyle tedbirlerin gevşetilebileceği yönündeki tartışmalara karşı ikazlarda bulundu.

Merz’in liderliğindeki merkez sağ Hristiyan Demokrat Birlik (CDU), bu ay içinde düzenlenen üç eyalet seçiminde önemli oy kaybına uğradı.

Aşırı sağcı Almanya için Alternatif (AfD) partisinin ise bölgesel sandıklardan büyük kazanımlarla çıkması, başbakanın siyasi geleceğine yönelik tartışmaları alevlendirdi.

Hükümet ortakları arasındaki önde gelen isimler, temmuz ayında uzlaşılan kapsamlı ekonomik ıslahat paketinin tekrar gözden geçirilebileceğini lisana getirdi.

Emeklilik yaşının kademeli olarak 67’nin üzerine çıkarılması ve kamu sıhhat sisteminde planlanan düzenlemeler, seçmen tabanında yoğun reaksiyon topluyor.

AFP ajansına konuşan Kiel Dünya Ekonomisi Enstitüsü (IfW) araştırmacısı Stefan Kooths, daima ertelenen ve içeriği değiştirilen adımların piyasalardaki inanç ortamını zedelediğini söyledi.

Kooths, “Reform paketlerinin duyurulup çabucak akabinde her üç ayda bir ertelenmesi yatırımcıları huzursuz ediyor. Beşerler neyle karşılaşacaklarını ve çerçeve koşulların neler olduğunu öngöremedikleri için beklemede kalıyor” değerlendirmesini yaptı.

Ayrıca uzman, bilinmeyen iktisat siyasetlerinin Avrupa’nın en büyük ekonomisindeki uzun periyodik zayıflığın temel sebeplerinden biri olduğunu vurguladı.

Halle Ekonomik Araştırma Enstitüsü (IWH) bünyesinde çalışan Oliver Holtemoeller ise Alman iktisadının geleceğine yönelik bir itimat eksikliği yaşandığına dikkat çekti.

Holtemoeller, “Ekonomik kararlar açısından bu durum kritik bir kıymet taşıyor. İnsanların bu ülkede işlerin tekrar makul bir seyirde ilerleyeceğine inanacağı bir ortama gereksinim duyuyoruz” dedi.

CDU ile hükümet ortağı Sosyal Demokrat Parti (SPD) arasındaki çetin pazarlıkların akabinde şekillenen paket; vergi, toplumsal yardım ve emeklilik siyasetlerini içeriyor.

DIW, RWI, Ifo, IWH ve IfW enstitülerinin ortaklaşa yayımladığı son raporda, siyasi çalkantılara karşın büyüme iddiaları yukarı yönlü güncellendi.

Kuruluşlar, Almanya iktisadının bu yıl yüzde 1,3 oranında büyüyeceğini öngördü.

Nisan ayında bu oran yüzde 0,6 düzeyinde kalmıştı. Kurumlar, 2027 yılına yönelik ekonomik genişleme varsayımını de yüzde 0,9’dan yüzde 1,1’e yükseltti.

Ekonominin yılın birinci yarısında kestirim edilenden daha dirençli bir performans sergilediği belirtilen raporda, global pazarların dayanıklı duruşu ve yapay zeka alanındaki yatırımların bu toparlanmayı desteklediği aktarıldı.

ABD ve İsrail’in İran’a yönelik savaşının tetiklediği güç şokuna karşın, yükselen akaryakıt ve ısınma masraflarının tüketici fiyatlarının geneline yayılma tesirinin hudutlu kaldığı kaydedildi.

Enstitülerin projeksiyonlarına nazaran toparlanma süreci dar bir tabana dayanıyor.

Yüksek seyreden güç maliyetleri ve yapısal darboğazlar iktisadi faaliyet üzerinde baskı kurmaya devam ediyor.

Reuters ajansının haberine nazaran enflasyonun 2026 yılında yüzde 2,8’e, 2027’de yüzde 3,2’ye çıkacağı, 2028’de ise yüzde 2,0 düzeyine gerileyeceği varsayım ediliyor.

Ekonomik büyümenin 2028 yılında demografik değişim, azalan iş gücü ve gerileyen büyüme potansiyeli sebebiyle yüzde 0,4’e kadar yavaşlaması bekleniyor.

İş gücü piyasasının toparlanmaya gecikmeli cevap vereceği öngörülürken, istihdamdaki gerilemenin bir müddet daha süreceği, işsizlik oranının ise 2026 yılındaki yüzde 6,4 düzeyinden 2027’de yüzde 6,2’ye, 2028’de ise yüzde 5,8’e ineceği hesaplanıyor.

Yıllardır zayıf dış talep, sertleşen Çin rekabeti, ABD gümrük tarifeleri ve kıymetli güç faturalarıyla uğraş eden Almanya’da, mevcut toparlanmanın değerli bir kısmı savunma ve altyapı alanlarındaki kamu harcamalarından kaynaklanıyor.

Düşünce kuruluşları, harcamaların borç yükünü süratle artıracağına işaret ederek, mali disiplinin ve bütçe konsolidasyonunun mecburî hale geldiğini vurguladı.

Öte yandan Ifo Enstitüsü’nün perşembe günü açıkladığı eylül ayı bilgileri, iş dünyası itimat endeksinin 1,1 puanlık artışla 89,9 düzeyine ulaştığını ortaya koydu.

Finansal data sağlayıcısı FactSet anketine katılan analistler, endekste sadece 0,1 puanlık bir artış öngörmüştü.