İsrail'de genel seçimlerin akabinde açıklanan sandık çıkış anketleri, Başbakan Binyamin Netanyahu ile rakibi Gadi Eisenkot'un parlamentoda çoğunluğu sağlayamadığını gösterdi.
İsrail’de 27 Ekim Salı günü yapılan genel seçimlerin akabinde açıklanan birinci sandık çıkış anketleri, ülkede siyasi belirsizliğin devam edeceğine işaret etti.
Ülkenin önde gelen televizyon kanallarının yayımladığı anketlere nazaran, ne Başbakan Binyamin Netanyahu’nun liderliğindeki sağcı blok ne de en güçlü rakibi Gadi Eisenkot’un öncülük ettiği muhalefet, 120 sandalyeli İsrail parlamentosu Knesset’te hükümet kurmak için gereken 61 sandalyeye ulaşabildi.
Bu tablo, seçim sonuçlarına karşın Netanyahu’nun iktidarda kalmasına imkan sağlayabilir. Yeni bir hükümet kurulana kadar mevcut başbakan, süreksiz hükümetin başında misyonunu sürdürebilecek.
Kanal 12 televizyonunun sandık çıkış anketine göre Netanyahu’nun Likud Partisi, 120 sandalyeli İsrail parlamentosu Knesset’te 24 milletvekilliği kazanarak birinci sıraya yerleşti. Netanyahu’nun en güçlü rakibi Gadi Eisenkot’un liderliğindeki Yaşar (Yashar) Partisi ise 22 sandalyede kaldı.
Kanal 11’in yayımladığı sandık çıkış anketinde ise Likud’un 25, Yaşar Partisi’nin 21 milletvekilliği kazanacağı öngörüldü.
Kanal 11’in anketine nazaran Eisenkot’un liderliğinde oluşturulabilecek muhalefet bloğu, Netanyahu’nun mevcut koalisyon bloğunu geride bırakıyor.
Ancak sandık çıkış anketleri, her iki bloğun da tek başına hükümet kurmak için gereken 61 milletvekilliğine ulaşamadığını ortaya koydu.
Öte yandan AFP’nin aktardığına nazaran, İsrail’de Arap seçmenlerin tartıda olduğu partiler seçimlerde değerli kazanımlar elde etti.
Bu tablo, koalisyon görüşmelerinde küçük partilerin ve Arap partilerinin tavrını belirleyici hale getirebilir.
Kesin seçim sonuçlarının açıklanmasının birkaç gün sürebileceği belirtilirken, parlamentoya girmeyi başaran küçük partilerin yeni hükümetin oluşumunda belirleyici rol oynaması bekleniyor.
İsrail’de bugüne kadar hiçbir siyasi parti 120 sandalyeli parlamentoda tek başına 61 milletvekilliğine ulaşamadı. Bu sebeple ülkede hükümetler ekseriyetle birden fazla partinin oluşturduğu koalisyonlarla kuruluyor.
Netanyahu yahut Eisenkot’un parlamentoda çoğunluğu sağlayacak bir ittifak oluşturamaması halinde koalisyon görüşmelerinin uzaması, hatta ülkenin yine seçime gitmesi gündeme gelebilir.
Seçimler, Hamas öncülüğünde 7 Ekim 2023’te düzenlenen hücumların ve akabinde Gazze, Lübnan ve İran’da yaşanan savaşların akabinde yapılan birinci genel seçim olma özelliğini taşıyor.
Seçmenlerin yoğun ilgi gösterdiği oylamada iştirak rekor seviyeye ulaştı.
Netanyahu’nun sağcı koalisyonunun siyasetleri ülkede derin görüş ayrılıklarına yol açarken, İsrail’in milletlerarası alanda giderek yalnızlaşmasına da sebep oldu.
Buna karşılık Netanyahu, seçim kampanyasında kendisini İsrail’in güvenlik tehditleriyle çaba edebilecek en güçlü başkan olarak sundu.
Son 30 yılın yaklaşık 19 yılında başbakanlık yapan 77 yaşındaki Netanyahu, siyasi mesleği boyunca çok sayıda krizden iktidarını koruyarak çıkmayı başardı.
Ancak Netanyahu, bu seçime uzun müddettir devam eden yolsuzluk suçlamalarının ve 7 Ekim akınlarına ilişkin güvenlik zafiyeti tenkitlerinin gölgesinde girdi.
Hamas öncülüğündeki akınlarda yaklaşık 1.200 kişi hayatını kaybetmiş, 251 kişi rehin alınmıştı.
Hakkındaki yolsuzluk suçlamalarını reddeden Netanyahu, atakların önlenememesindeki sorumluluğu sebebiyle de eleştiriliyor.
Netanyahu’nun karşısındaki en güçlü aday olarak öne çıkan 66 yaşındaki Gadi Eisenkot ise İsrail ordusunun eski Genelkurmay Lideri.
Gazze’deki savaşta bir oğlunu ve iki yeğenini kaybeden Eisenkot, seçim kampanyasını büyük ölçüde güvenlik siyasetleri üzerine kurarken, iç siyasette kendisini merkezde konumlandırdı.
Siyasete dört yıl evvel giren Eisenkot, 7 Ekim ataklarının akabinde Netanyahu’nun oluşturduğu savaş kabinesine katılmıştı.
Ancak sekiz ay sonra Netanyahu’nun liderliğini eleştirerek kabineden ayrılmıştı.
Sandık çıkış anketlerinin işaret ettiği siyasi çıkmazın devam etmesi halinde İsrail’i uzun koalisyon pazarlıkları yahut yeni bir erken seçim süreci bekleyebilir.