Washington Tahran ortasında ‘anlaşma savaşı’

Son günlerde taraflar ortasında devam eden durağan ve çelişkili açıklamalar yerini “diyalog savaşına” bıraktı. ABD Başkanı Donald Trump dün yeni bir açıklama yaparak “anlaşmanın çok yakın olduğunu” yineledi. Trump, Beyaz Saray’da müzakere sürecine ait son kararı pahalandırmak üzere danışmanlarıyla bir ortaya geleceğini duyurdu. Fakat Tahran idaresi Trump’ın ‘anlaşma’ savlarını yalanladı.

HÜRMÜZ AÇILACAK

Trump kelam konusu mutabakat içeriğine dair, İran’ın nükleer silaha asla sahip olmamayı “kabul etmesi” gerektiğini, Hürmüz Boğazı’ndan fiyatsız geçiş sağlanması gerektiğini belirtti. Ayrıyeten Tahran’ın bölgede kalan mayınları derhal kaldıracağını yahut imha edeceğini kaydetti. ABD Başkanı, Hürmüz’deki deniz ablukasının da kaldırılacağını ve bu nedenle bekleyen gemilerin dönüş sürecine başlayabileceğini söz etti. Müzakerelerin en kritik başlıklarından biri olan zenginleştirilmiş uranyum sıkıntısına de değinen Trump, kelam konusu gerecin “ABD tarafından, İran ve Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı ile yakın uyum içerisinde çıkarılarak imha edileceğini” belirtti. Trump, bu süreçte rastgele bir para transferi yapılmayacağını da söz etti. “Çok daha az kıymetli olan öteki bahislerde ise mutabakata varıldı” diyen Trump, son kararı vermek üzere Durum Odası’nda toplantıya katılacağını belirtti.

‘HENÜZ MUAHEDE YOK’

Bu ortada İran cephesi Trump’ın “anlaşmaya yakınız’”açıklamalarını yalanladı. İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, “ABD ile şimdi bir mutabakata varılmadığını ve Hürmüz Boğazı’nın idaresinin İran ve Umman tarafından kararlaştırılması gerektiğini” belirtti. Hürmüz’e komşu kıyı ülkeleri olan İran ile Umman, bir müddettir boğazdan geçiş şartları üzere mevzularda yeni bir düzenek belirlemek üzere müzakereler yapıyor. İran’ın müttefiklerini de askeri akınlarla tehdit etmekten çekinmeyen Trump birkaç gün evvel, Hürmüz Boğazı’nın denetimi konusunda İran ile uyumlu hareket eden Umman’ı “havaya uçurmakla” tehdit etmişti.

İRAN MEDYASI: DÜZMECE ZAFER

İran basını da Trump’ın “anlaşma yakın” argümanlarını “sahte zafer” diye nitelendirdi. İran’ın Tasnim Haber Ajansı, taslak metnin şu ana kadar yayınlanan versiyonlarının “doğruluktan yoksun” olduğunu ve son birkaç gün içinde değiştiğini belirtti. Fars Haber Ajansı, Trump’ın “yalanlarla örülü” muahedeyi “zafer adımı” niyetine kullandığını sav etti. Ajansa konuşan kaynaklar, Trump’ın uranyum ve Hürmüz Boğazı’na yönelik verdiği ayrıntıların taslak muahedede yer almadığını kaydetti.

KARARA VARILAMADI

Öte yandan ABD basınında yer alan haberlere nazaran, toplantıda rastgele bir sonuca ulaşılmadı. New York Times gazetesinin üst seviye bir ABD’li yetkiliye dayandırdığı haberinde, Trump, Beyaz Saray’daki Durum Odası’nda yaklaşık iki saat süren görüşmeden, İran ile mutabakat taslağına ait rastgele bir karar almadan ayrıldı.