Erdoğan ve Trump: Yunanistan’ı direkt ilgilendiren yeni denklem… ‘Buzdağının yalnızca görünen kısmı’

Ankara’da diplomasi trafiği sürat kazanırken, gözler NATO Zirvesi kapsamında ABD Başkanı Donald Trump ile Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan arasında yapılması beklenen görüşmeye çevrildi. Yunan askeri analiz sitesi Militaire, kelam konusu temasın sadece iki önder arasındaki görüşmeyle hudutlu kalmayacağını, F-35 programından NATO’nun geleceğine kadar uzanan geniş bir jeopolitik denklemi şekillendirebileceğini öne sürdü.

BÜYÜKELÇİ BARRACK KRİTİK ROL OYNUYOR

Habere nazaran, ABD’nin Ankara Büyükelçisi Tom Barrack, Trump-Erdoğan görüşmesinin hazırlıkları için yoğun diplomasi yürütüyor.

Barrack’ın meslek diplomatı olmadığına dikkat çekilen tahlilde, iş insanı kimliğiyle Donald Trump’ın onlarca yıllık yakın dostu ve ortağı olduğu vurgulandı. Lübnan kökenli Amerikalı olan Barrack’ın Orta Doğu’yu yakından tanıdığı, Suudi Arabistan, Katar ve Birleşik Arap Emirlikleri ile güçlü bağlantılar kurduğu belirtilerek, bölgesel gelişmelerde kıymetli bir tartıya sahip olduğu söz edildi.

MASADA F-35’TEN SURİYE’YE UZANAN GÜNDEM

Analize nazaran Trump ile Erdoğan’ın görüşmesinde;

• Türkiye’nin F-35 savaş uçağı programına yine dahil edilmesi,
• Türk Hava Kuvvetleri’nin modernizasyonu,
• Suriye, Karadeniz ve Kafkasya’da ABD-Türkiye iş birliği,
• NATO’nun güneydoğu kanadının yeni güvenlik mimarisi

gibi başlıkların ele alınması bekleniyor.

“F-35 SADECE BİR SAVAŞ UÇAĞI MESELESİ DEĞİL”

Yunan tahlilinde, F-35 konusunun sadece gelişmiş bir savaş uçağının satışıyla ilgili olmadığı savunuldu.

“F-35 buzdağının yalnızca görünen kısmı” sözü yer alan tahlilde, Donald Trump’ın Türkiye’yi Rusya ve İran’ın tesirini sınırlayabilecek vazgeçilmez bir stratejik ortak olarak gördüğü öne sürülürken, buna rağmen ABD Kongresi, Dışişleri Bakanlığı ve özellikle Pentagon’un, Türkiye’nin S-400 hava savunma sistemlerini satın almasının akabinde uygulanan CAATSA yaptırımlarını hatırlattığı belirtildi.

Analizde, Türkiye’nin F-35 programına dönüşünün sadece Beyaz Saray’ın siyasi iradesiyle mümkün olmayacağı, Kongre onayı ve S-400 sorununa ait tahlilin de belirleyici olacağı söz edildi.

“ASIL SORU F-35 DEĞİL”

Haberde şu değerlendirmeye yer verildi:

“Asıl sıkıntı, Amerika Birleşik Devletleri’nin, Türkiye üzere Rusya ile savunma ve güç alanlarında yakın iş birliğini sürdüren bir ülkeye en gelişmiş havacılık teknolojisini verme stratejik riskini alıp almayacağıdır.”

Analize nazaran Washington’daki telaş sadece teknoloji transferi değil, bu türlü bir kararın başka ABD müttefiklerine vereceği siyasi bildiri olarak da görülüyor.

İSRAİL FAKTÖRÜ

Yunan tahlilinde, Türkiye’nin F-35 programına tekrar dahil edilmesine en güçlü itirazlardan birinin İsrail’den gelebileceği öne sürüldü.

Haberde, İsrail idaresinin Türkiye’ye yapılacak mümkün bir F-35 satışının Orta Doğu ve Doğu Akdeniz’deki askeri dengeyi değiştireceğini düşündüğü belirtilirken, Tel Aviv’in Washington’daki siyasi ve kurumsal tesirini kullanarak bu türlü bir kararı engellemeye çalışabileceği tez edildi.

Bu sebeple Türkiye’nin F-35 sürecinin sırf Beyaz Saray’dan değil, Kongre’den, CAATSA yaptırımlarından ve ABD’nin bölgesel müttefiklerinin tavrından da etkileneceği söz edildi.

“YUNANİSTAN İZLEYİCİ KALAMAZ”

Analizde, mümkün ABD-Türkiye yakınlaşmasının Yunanistan açısından direkt sonuçlar doğuracağı savunuldu.

Türkiye’nin askeri ve jeopolitik pozisyonunun güçlenmesinin Ege, Doğu Akdeniz ve Kıbrıs Adası’ndaki istikrarları etkileyeceği öne sürülerek, Atina idaresinin Washington’daki karar alma süreçlerini yakından takip etmesi ve ABD ile stratejik bağlarını güçlendirmesi gerektiği söz edildi.

“F-35 KARARI ONLARCA YILI ETKİLEYEBİLİR”

Yazının sonunda Washington’ın yanıtlaması gereken temel sorunun şu olduğu belirtildi:

“Türkiye’nin yine silahlanmasının gerçek hedefi NATO’nun caydırıcılığını güçlendirmek mi, yoksa Ankara’yı bölgede baskın askeri güç haline getirmek mi?”

Analizde, F-35 konusunun sıradan bir silah satışı olmadığı savunularak, “Bu, Doğu Akdeniz’deki stratejik dengeyi önümüzdeki on yıllar boyunca etkileyecek derin jeopolitik sonuçlar doğurabilecek bir karar” değerlendirmesi yapıldı.